#Turkije

Erdogan claimt overwinning: meerderheid Turken stemt ‘ja’

Door Bauke Schram - 16 april 2017

De uitslag is duidelijk volgens de Turkse president Recep Tayyip Erdogan: een kleine meerderheid van de Turkse kiezers stemt voor de grondwetswijziging.

Dat betekent dat de president van Turkije meer macht krijgt, en de rol van de premier komt te vervallen.

Het werd toch nog een nek-aan-nekrace in Turkije, maar het ‘ja’-kamp heeft met een kleine meerderheid gewonnen: ruim 51 procent stemde voor. Het bleef spannend tot alle stemmen waren geteld.

Uur van de waarheid voor Erdogan: wat betekent ‘ja’ bij referendum?

Volgens de eerste prognose stemde 63 procent van de Turken ‘ja’. De eerste voorspellingen gaven een vertekend beeld, omdat vooral stemmen uit het oosten van het land waren geteld, waar Erdogan veel steun geniet.

Erdogan claimde uiteindelijk de overwinning. Hoewel het land zwaar verdeeld is, dankte premier Binali Yildirim de Turken voor het ‘tonen van hun wil bij de stembus’.

In de grote steden had het ‘nee’-kamp een kleine meerderheid. Een grote meerderheid van de Turken in Europese landen als Duitsland en Nederland stemde voor de grondwetswijziging.

Omstreden referendum

Volgens de centrum-linkse Republikeinse Volkspartij kan de uitslag nog in twijfel worden getrokken. De kiesraad zou ongestempelde kiesbiljetten hebben geaccepteerd. ‘Als de onregelmatigheden niet worden rechtgezet, gaan we hier achteraan.’

De campagne voor het omstreden referendum zorgde voor spanningen tussen Turkije en een aantal Europese landen waar veel Turken wonen. Bij de stembus buiten de Turkse grenzen bleef het relatief rustig.

Dat kan niet worden gezegd van de referendumdag in Turkije. Bij een stembureau in het dorpje Yabanardi  in het zuidoosten van Turkije, waar veel Koerden wonen, zijn zeker twee doden gevallen bij een schietpartij. Internationale media melden dat twee mannen wilden voorkomen dat een familielid voor de grondwetswijziging zou stemmen.

Meer macht voor de president

De Britse omroep BBC meldt dat de opkomst voor het referendum zeer hoog was. Er staat dan ook veel op het spel: de president van Turkije – momenteel Recep Tayyip Erdogan – krijgt meer macht door de grondwetswijziging. Erdogan kan tot 2029 aan de macht blijven als de Grondwet inderdaad wordt aangepast.

Critici zeggen dat de Turkse president te veel macht krijgt en er onvoldoende ruimte zal zijn voor checks and balances. Voorstanders van de ‘ja’-stem zeggen dat de wijziging zal zorgen voor een stabieler Turkije in tijden van politieke chaos.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.