Formatie

‘Principiële ondergrens even onbegrijpelijk als ongelooflijk’

Door Berend Sommer - 13 juni 2017

Na het mislukken van nieuwe formatiegesprekken tussen VVD, CDA, D66 en GroenLinks wordt vandaag opnieuw gedebatteerd. Een felle aanval van Geert Wilders leidt de beschietingen in: ‘Zelfs een blind paard had kunnen zien dat een coalitie met GroenLinks niet zou lukken.’

Meer nieuws, elke dag in je inbox? Meld je aan voor Elseviers nieuwsbrief >>

De PVV-leider dringt opnieuw aan op onderhandelingen met de PVV, als tweede partij zou hij daar recht op hebben. ‘We zijn bereid tot onderhandelingen, stop met de smoesjes,’ aldus Geert Wilders.


Mark Rutte laat tijdens het debat weten teleurgesteld en verbijsterd te zijn over de starre houding van GroenLinks. ‘Gesprekken liepen stuk op een punt waarover iedereen het eens is. De afspraken die de Europese Unie met Turkije heeft gemaakt zijn conform het internationaal recht, en bovendien effectief. Zelfs de meest linkse lidstaten van de Europese Unie zijn het hierover eens.’

Mark Rutte noemt het mislukken van de formatie zonde, en citeert daarbij de D66-leider: ‘Alexander Pechtold had gelijk, deze coalitie had het verschil tussen links en rechts kunnen overbruggen, en heeft genoeg zetels. Het is doodzonde dat het niet is gelukt.’

Buma ongekend fel

Sybrand Buma van de het CDA was zo mogelijk nog feller tegen GroenLinks. ‘Het geduld van de informateur is op de proef gesteld.’ De principiële ondergrens van GroenLinks noemt Buma ‘onbegrijpelijk en ongelofelijk’.

‘Alle Europese rechters, geleerden, parlementen zouden allemaal onder die door GroenLinks voorgestelde principiële ondergrens zitten,’ zegt Buma. ‘Het doel van de afspraken is te voorkomen dat die gammele bootjes overvaren. We willen juist een juridisch zuivere procedure en veiligheid in de regio bieden.’

Pechtold meende dat er zicht was op een compromis. ‘De breuk was te herstellen, de informateur Herman Tjeenk Willink wilde geen akkoord dat in strijd was met het internationaal recht.’ Pechtold waarschuwt GroenLinks: ‘De toekomst is minder maakbaar dan men vaak wenst; er lagen garanties over migratie. Die garanties waren een verbetering ten opzichte van de Turkijedeal. Niemand is gevraagd het onmogelijke te doen, ook zijn we niet verleid tot het onredelijke.’

Principiële ondergrens

GroenLinksleider Jesse Klaver baalt van de opnieuw vastgelopen formatie. ‘Het lag niet voor de hand om weer aan tafel te komen, in het landsbelang gingen we alsnog praten met Tjeenk Willink.’

‘Standpunt Roemer geheim’

Klaver geeft ook opheldering over de principiële ondergrens. ‘We vinden dat  we politieke vluchtelingen niet terug kunnen sturen. Die moeten we opvangen. Het gaat niet alleen om de juridische formuleringen maar ook over de praktijk. Als je die rapporten leest over Turkije, waar Syrische kinderen moeten werken in fabrieken, en geen recht hebben op onderwijs. De huidige uitgangspositie is niet goed genoeg. We hebben een verantwoordelijkheid om  vluchtelingen op te vangen in Europa.’

Emile Roemer wenst geen inhoudelijke reactie te geven op het onderhandelingsresultaat. Pechtold verwijt hem als stuurlui aan wal te staan. Buma antwoordt daarop: ‘Ik kijk er erg naar uit om een kabinet voor te zitten met meneer Roemer, het lijkt erop alsof het SP-standpunt over de tekst van Tjeenk Willink geheim is. Of hij heeft helemaal geen standpunt, vreemd voor het vak van politicus.’

De ChristenUnie is weliswaar bereid te praten, maar dan moet er verandering in de houding van D66 komen. Gert-Jan Segers: ‘We kunnen niet eindeloos wachten op een nieuw kabinet.’

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.