De vier om 4

Duitse regering oneens over Chemnitz

Door Matthijs van Schie - 07 september 2018

Nadat bondskanselier Angela Merkel in woede ontstak over de vermeend extreem-rechtse demonstraties in Chemnitz, komen uit haar regering nu ook andere geluiden. ‘Woede maakt mensen nog geen nazi’s,’ zou minister van Binnenlandse Zaken Horst Seehofer hebben gezegd, terwijl er volgens de binnenlandse veiligheidsdienst geen bewijs is voor ‘klopjachten op buitenlanders’. En ander opvallend nieuws van vrijdag 7 september: Jos Brech is terug in Nederland, het Openbaar Ministerie wil motorclub No Surrender verbieden en Frans Timmermans spreekt zich uit tegen ‘antizionisme’.

Veiligheidsdienst: geen ‘klopjachten op buitenlanders’

De protestmarsen door ‘gewelddadige rechts-extremisten en neo-nazi’s hebben niets te maken met treurnis over een persoon of met zorgen over de cohesie van een stad,’ zei de woordvoerder van Merkel vorige week over de protesten in Chemnitz, die waren ontstaan nadat anderhalve week geleden de 35-jarige Daniel Hillig werd doodgestoken op een stadsfestival. Daarvoor zitten een Iraakse en een Syrische asielzoeker vast.

In de demonstraties, waartoe werd opgeroepen door rechts-nationalistische groeperingen als de politieke partij Alternative für Deutschland (AfD), anti-islambeweging Pegida, Pro Chemnitz en de voetbalhooligans Kaotic Chemnitz liepen duizenden Duitsers mee, die ook afkomstig waren uit omliggende plaatsen. Omdat online beelden opdoken van mensen die de Hitlergroet maakten, en er leuzen te horen waren als ‘buitenlanders eruit’, was in veel media – aanvankelijk ook in Elsevier Weekblad – te lezen dat het om ‘radicaal-rechtse’ of ‘extreem-rechtse’ demonstraties ging.

Lees deze reportage van correspondent Rob Savelberg: De Hitlergroet is terug

Ook een video van vermeende ‘klopjachten op buitenlanders’, die al na de eerste protestmars opdook, droeg bij aan dat beeld. De berichtgeving leidde tot veel woede op sociale media. Vrijdag zegt de Duitse binnenlandse inlichtingendienst BfV, dat hij dat wel begrijpt. ‘Ik deel het scepticisme over berichten van extreem-rechtse betogers die mensen achtervolgen in Chemnitz,’ aldus BfV-chef Hans-Georg Maassen.

De video die leidde tot berichten over ‘klopjachten’ op buitenlanders

‘De binnenlandse inlichtingendienst heeft geen betrouwbare informatie over zulke praktijken.’ De kans is volgens Maassen groot dat de video waarop migranten lijken te worden opgejaagd, ‘bewuste desinformatie’ is, ‘mogelijk met het doel de aandacht af te leiden van de moord daar’. De linkse partijen SPD en de Groenen reageerden verontwaardigd, en zeggen dat de inlichtingendienst ‘rechts-extremisme wil bagatelliseren’. Die Linke (De Linksen) eist zelfs dat Maassen wordt ontslagen.

De uitlatingen van de BfV zijn pijnlijk voor Merkel, die over de video’s juist zei dat die ‘heel duidelijk haat en de vervolging van onschuldige mensen’ tonen. Ook beschuldigde de bondskanselier de partij AfD donderdag van aanzetten tot ‘heksenjachten’ en geweldplegingen tegen migranten: ‘De AfD stookt de boel op en dat moet duidelijk worden gezegd.’ Vorige week had de partij nog met klem ontkend achter ‘jachttaferelen’ te zitten, maar wel tweette parlementslid Markus Frohnmaier dat de staat burgers moet beschermen tegen ‘messen-migratie’, omdat die anders ‘de straat opgaan om zichzelf te beschermen’.

Syp Wynia over Merkel en Seehofer: Duitse politieke crisis markeert einde van tijdperkMerkel en Seehofer

Regeringspartner CSU, de Beierse zusterpartij van de christen-democraten, is het oneens met de bondskanselier. Woensdagavond sprak minister Seehofer, die afgelopen zomer al met Merkel overhoop lag over het Duitse asielbeleid, volgens dagblad Bild op een CSU-vergadering de lezing van Merkel tegen. Hij zei te begrijpen dat mensen woedend waren, ‘maar dat maakt hen nog geen nazi’s’. Als klap op de vuurpijl zei Seehofer dat de opkomst van AfD een gevolg is van problemen met migratie, dat hij ‘de moeder aller problemen’ noemde.

Jos Brech is terug in Nederland, advocaat mag niets zeggen

Jos Brech, die in Spanje werd opgepakt op verdenking van betrokkenheid bij de moord op het 11-jarige jongetje Nicky Verstappen in 1998, is donderdag teruggekomen in Nederland. Hij zit in voorarrest en mag waarschijnlijk twee weken niet communiceren met de buitenwereld, ook niet via zijn advocaat Gerald Roethof. Die hekelt de beperkingen die de rechter-commissaris heeft opgelegd.

Omdat de familie Verstappen, politie en justitie veel over de zaak naar buiten hebben gebracht, vindt Roethof de berichtgeving over Brech ‘niet in balans’. De advocaat wil ‘het geschetste beeld in proportie brengen’. Hij mag niet zeggen hoe het met de verdachte gaat. ‘Maar over het algemeen kan ik vertellen dat het niemand in de koude kleren gaat zitten als je wordt behandeld als een terrorist.’ Vanwege de opgelegde beperkingen is ook niet bekend of Brech bereid is te praten.

OM wil ook motorclub No Surrender verbieden

In navolging van motorclubs Bandidos en Satudarah wil het Openbaar Ministerie (OM) nu ook No Surrender verbieden. Dit omdat de club zou behoren tot zogenaamde outlaw motorcycle gangs, die geweld plegen en verheerlijken. ‘Ze cultiveren een gewelddadig imago en gebruiken dat voor intimidatie en afpersing. Daarnaast zijn bestuursleden (samen met leden) (…) structureel betrokken bij criminele activiteiten, waaronder drugshandel, mishandelingen, intimidaties en afpersingen,’ schrijft het OM vrijdag in een verklaring.

Lees ook dit commentaar van Gerlof Leistra

Doe dat jack maar uit: net sluit zich rond criminele motorclubs

Mocht No Surrender worden verboden, dan blijft van de vier grote motorclubs alleen de Hells Angels – waartegen een procedure loopt – nog over. Bandidos is in hoger beroep gegaan tegen het verbod, omdat dat inbreuk zou maken op het ‘fundamentele recht op vereniging’. Een andere door het justitie als gewelddadig gekwalificeerde motorbende die nog wel bestaat, is Caloh Wagoh Main Triad. Die club kwam eind augustus in het nieuws, omdat drie leden vastzitten op verdenking van het beschieten van de redactie van tijdschrift Panorama, dat met een antitankwapen onder vuur werd genomen. Daarbij vielen geen doden of gewonden.

Frans Timmermans: ‘antizionisme’ is verkapte Jodenhaat

PvdA-kopstuk Frans Timmermans, eerste vicevoorzitter van de Europese Commissie, heeft zich in een nieuwjaarsboodschap aan de Joodse gemeenschap in Europa uitgesproken tegen ‘antizionisme’. Volgens de voormalige minister van Buitenlandse Zaken is die term een vermomming voor antisemitisme, dat volgens hem nog springlevend is in Europa. ‘Het maakt niet uit waar de haat vandaan komt, of het nu komt van links, rechts, islamitische extremisten of gemaskeerd als antizionisme; we hebben allemaal de plicht om er tegen op te treden en ons uit te spreken.’

In zijn toespraak, die komt aan de vooravond van het Joods nieuwjaar (Rosh Hashana), sprak Timmermans van een ‘uitdagend’ afgelopen jaar voor Joodse gemeenschappen in Europa, zonder expliciet te verwijzen naar specifieke gebeurtenissen. ‘Joden zouden zich nooit hoeven afvragen of het wel veilig is om hun identiteit te tonen in hun buurt, stad of land.’

In maart werd in Parijs de 85-jarige Mireille Knoll het slachtoffer van een antisemitische moord, wat in Frankrijk tot veel ophef en woede leidde, ook bij president Emmanuel Macron en premier Édouard Philippe. In Duitsland kwam een discussie op gang over antisemitisme door asielzoekers, nadat een video verscheen van een Israëlische man met keppeltje die werd mishandeld met een riem. In Engeland kwam de discussie over toenemend antisemitisme eveneens op gang, vanwege herhaaldelijke schandalen bij de Britse partij Labour en leider Jeremy Corbyn, van wie een deel van de aanhangers uitgesproken ‘antizionistisch’ is.

Eerder in Elsevier Weekblad: Corbyn achtervolgd door beschuldigingen antisemitisme

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.