Politieke correctheid

‘Seksistische’ sprookjes, ‘racistische’ melk: activisme gaat steeds verder

Door Matthijs van Schie - 22 oktober 2018

Tot veler verbazing uitten dierenrechtenorganisatie PETA en mensenrechtenorganisatie Amnesty International afgelopen weekeinde kritiek op respectievelijk melk en sprookjes. Grote organisaties oogstten dit jaar al vaker hoon en spot door op het oog onschuldige gebruiken seksistisch of racistisch te noemen of te zwichten voor dergelijke beschuldigingen. De meest opvallende aantijgingen.

Amnesty International trekt ten strijde tegen sprookjes

De non-gouvernementele organisatie Amnesty International, opgericht om schendingen van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens aan de kaak te stellen, plaatste afgelopen weekeinde een zelfgemaakt tekenfilmpje om te waarschuwen voor klassieke sprookjes. In het filmpje kust een prins een slapende prinses op de mond, waarna hij met een sinistere blik in zijn ogen naar haar kruis grijpt.

Voordat de prins verder kan gaan, wordt hij tot de orde geroepen door een uil, die hem vraagt of hij de prinses wel om toestemming heeft gevraagd: ‘No consent, no fairytale’ (‘Geen toestemming, geen sprookje’), is de afsluitende boodschap. Hoewel Amnesty het niet expliciet benoemt, is het filmpje een sneer naar bekende sprookjes als Assepoester en Sneeuwwitje, waarin de prinses wakker wordt gekust door een prins.

Lees de column van Geerten Waling: Politieke correctheid gaat niet over links of rechts

Vorige week had de Amerikaanse actrice Kristen Bell in Parents Magazine nog kritiek geuit op Sneeuwwitje: ‘Vind je het niet vreemd dat de prins Sneeuwwitje kust zonder haar toestemming? Want je mag iemand niet zoenen zonder diens goedkeuring!’ In het populaire praatprogramma The Ellen DeGeneres Show vertelde een andere actrice, Keira Knightley, dat ze weigert haar kinderen sprookjes als Assepoester en De Kleine Zeemeermin voor te lezen, omdat daarin ‘hulpeloze’ vrouwen worden gered door mannen. Dat is volgens Knightley in tegenspraak met het feminisme waarin ze gelooft.

 PETA: Koeienmelk is een symbool van white supremacists

Dierenrechtenorganisatie PETA (People for the Ethical Treatment of Animals), die meent dat dieren onethisch worden behandeld en daartegen een vuist wil maken, riep haar volgers afgelopen weekeinde op geen melk meer te drinken. De tweet, voorzien van de hashtag #DitchDairy (‘dump zuivel’), maakt deel uit van een campagne om aandacht te vragen voor de vermeend slechte behandeling die melkkoeien krijgen.

In de tweet die op sociale media tot duizenden spottende reacties leidde, geeft PETA nog een extra reden om voortaan af te zien van de witte zuiveldrank: ‘Koeienmelk is lang gebruikt als symbool door white supremacists (blanke superioriteitsdenken, red.).’ In het bijgevoegde artikel ‘Waarom koeienmelk de perfecte drank voor white supremacists is’, staat een link naar een verhaal uit februari 2017, waarin het Britse dagblad Metro uit de doeken doet dat extreem-rechtse activisten uit ideologische overwegingen met melk zouden dwepen.

Nikki Sterkenburg won vorig jaar de Mercur Award met haar reportage over Alt-Right in Nederland: ‘Dan ben ik maar een nazi’

Voorbeelden zijn het Amerikaanse alt-right-icoon Richard Spencer en Tim Treadstone – de manager van de van Twitter verbannen provocateur Milo Yiannopoulos -, die een afbeelding van een glas melk in hun twitternaam hebben geplaatst. Volgens Metro zouden ze dit doen om aan te geven dat ze voorstander zijn van ‘witte raciale puurheid’. Eerstgenoemde plaatste bovendien de zin ‘Ik ben erg tolerant… Lactose tolerant!’ in zijn bio, wat op racisme zou wijzen omdat blanke mensen gemiddeld vaker lactose-intolerant zijn dan Afrikanen en Aziaten.

Het lijkt er overigens op dat PETA de opmerkelijke kop doelbewust heeft gebruikt om veel bezoekers te lokken. Na een korte alinea over de vermeende link tussen extreem-rechts en melk begint de volgende alinea met de zin: ‘Behalve de zogenoemde “lactose-intolerante” white-supremacists is koeienmelk sowieso de perfecte drank voor alle (ook onbewuste) supremacists, omdat de zuivelindustrie extreem geweld toebrengt aan andere levende wezens.’

FIFA wil geen mooie vrouwen meer in beeld

Tijdens het WK voetbal in Rusland van afgelopen zomer wekte de FIFA hoon en spot: vlak voor het einde van het toernooi besloot de ‘diversiteitsdirecteur‘ van de wereldvoetbalbond cameramannen te vragen niet langer in te zoomen op ‘mooie vrouwen’ op de tribunes. Tijdens de laatste twee duels – de wedstrijd om de derde plaats tussen België en Engeland en de WK-finale Frankrijk-Kroatië – waren inderdaad nog amper close-ups van jonge vrouwen te zien.

De oproep aan cameramannen en regisseurs was het gevolg van een klacht van omdat antidiscriminatiegroep Fare Network, die tijdens het toernooi dertig gevallen van seksisme in en rond de voetbalstadions had geregistreerd. Daarbij ging het vooral om Russische vrouwen en vrouwelijke journalisten (zie bovenstaande video), die op straat tegen hun wil werden betast, gezoend of anderszins lastiggevallen door mannelijke supporters.

Twitter post by @GettyImages: The hottest fans at the #WorldCup

Een van de mogelijke oorzaken van dat gedrag was volgens de FIFA het ‘seksistische’ filmgedrag van cameramannen, die tijdens het toernooi opvallend vaak jonge, aantrekkelijke vrouwen op de tribunes in beeld brachten. Ook Getty Images kreeg kritiek omdat het fotoagentschap een fotoserie had gepubliceerd van de ‘Meest sexy fans’ op het wereldkampioenschap. Overigens bleek al snel dat de Russische vrouw die het gezicht was van deze ‘sexy fans’ een bekende pornoster is die was ingehuurd door de toernooiorganisatie.

TivoliVredenburg annuleert ‘racistisch’ kinderfeestje

In februari ontstond veel ophef in op sociale media nadat De Telegraaf meldde dat TivoliVredenburg de inhoud van het kinderfeest ‘Wilde Westen’ aanpaste na kritiek van antiracisme-activisten. Op het feest speelden kinderen vorig jaar verkleed als cowboys en indianen met elkaar, wat volgens de activisten een verheerlijking zou zijn van de ‘genocide’ die op de oorspronkelijke bewoners van Amerika zou zijn gepleegd.

Anousha Nzume, die vaak ageert tegen Zwarte Piet, dreigde niet langer mee te doen aan een zogenoemd feminismefestival in het Utrechtse muziekgebouw als het kinderfeest met het thema Wilde Westen niet zou worden aangepast. Na dat verzoek ging TivoliVredenburg overstag: voortaan zijn er geen kinderfeesten meer waarbij cowboy’s en indianen worden nagespeeld.

Het kabinet dreef de spot met de beschuldigingen van racisme aan het adres van de organisatoren van het feest. ‘Tivoli gaat zelf over de programmering,’ zei minister voor Rechtsbescherming Sander Dekker (VVD). ‘Maar ik ga nu terug naar mijn totempaal.’ Minister van Justitie en Veiligheid Ferdinand Grapperhaus (CDA) vergeleek het thema met kinderen die de wedstrijd Ajax-Feyenoord of een oorlog tussen het Franse en het Engelse leger naspelen. ‘Dat doen kinderen nou eenmaal, en daar schuilt niets verkeerds in.’ VVD-Kamerlid Dilan Yesilgöz riep in onderstaand filmpje op aangifte te doen tegen activisten die mensen ‘onder druk zetten’.

De extreem-linkse actiegroep De Grauwe Eeuw deed ook aangifte, maar dan tegen TivoliVredenburg. Dit omdat de vorige editie van het feest (in juni 2017) racistische stereotyperingen zou verheerlijken en de associatie zou oproepen ‘dat volkerenmoord iets leuks is’. In mei oordeelde het Openbaar Ministerie dat niet bewezen is dat een groep met opzet werd beledigd, en dat het feest niet strafbaar was. De officier van justitie zag bovendien geen aanleiding om te denken dat kinderen bij het feest aan genocide zouden denken.

Lees ook Loony Left aan de macht: Amsterdam verwerpt het individualisme

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.