#American Dreamers

Vijftig jaar na de rassenrellen in Detroit

Door Nienke Lurings - 11 november 2017

Het was 23 juli 1967 toen in een van de zwarte wijken van Detroit rassenrellen uitbraken. De politie raakte in gevecht met de bevolking en pas vijf dagen later keerde de rust terug. Er kwamen 43 inwoners van deze industriestad om het leven.

Amerika was in rep en roer, maar ook buiten de Verenigde Staten lieten de rellen een diepe indruk achter. In herinnering aan deze ongekend zware rassenrellen, kwam op 4 augustus 2017 de dramafilm Detroit uit.

Detroit is de grootste stad in de Amerikaanse staat Michigan. In de jaren zestig waren er grote spanningen tussen blanke inwoners en Afro-Amerikanen. De zwarte bevolking voelde zich, ondanks de net ingevoerde Civil Rights Act en Voting Rights Act, nog steeds onderdrukt.

Directe aanleiding voor het geweld, dat bekend werd als de ‘12th Street-rellen’, was een politiecontrole in een van de zwarte wijken in Detroit, tussen Lasalle Gardens en Virginia Park. Tijdens de controle werden 82 zwarten gearresteerd, die de thuiskomst vierden van twee Vietnam-veteranen. 

De politie van Detroit greep hard in. Na vertrek botvierden woedende bewoners hun frustratie op winkelruiten, huizen en publieke instellingen. Vijf dagen lang werd er gevochten tussen de politie en de zwarte bevolking. Het geweld bleek voor de politie zo moeilijk onder controle te krijgen, dat de National Guard werd ingeschakeld. Gevolg: 43 doden, 467 gewonden, en meer dan 7.000 arrestanten.

Spanning tussen blank en zwart

De film Detroit van regisseur Kathryn Bigelow gaat over deze zwarte bladzijde in de Amerikaanse geschiedenis. Bigelow won eerder Oscars voor films als Zero Dark Thirty (over de jacht op Osama bin Laden) en The Hurt Locker (over de oorlog in Irak). Bigelows motief  voor het maken van Detroit is de herhaling van de geschiedenis: de spanningen tussen blank en zwart zijn nog altijd actueel. Voor Bigelow reden om Detroit exact 50 jaar na de rassenrellen van 1967 uit te brengen.

Detroit zoomt in op de botsende politieke opvattingen, de beleving bij de ‘gewone burger’ en op het meer dan alleen sluimerende racisme. De film kreeg ook kritiek. Hoewel de politiecontrole in 1967 de rellen in gang zette, richt de film zich maar op één specifiek incident: een geweerschot in het Algiers Motel. De politie rukt uit, waarna drie Afro-Amerikaanse jongens tegen de muur worden gezet en mishandeld.

‘Pijnlijk adembenemend’

De filmbeelden zijn rauw, hard en ongepolijst. ‘Emotieloos’ volgens diverse Amerikaanse antiracisme-activisten. Ook verwijten ze Bigelow dat ze blank is. Alleen een zwarte regisseur had er een ‘realistische’ film van kunnen maken.

In Nederland geven recensenten Detroit een ruime voldoende. Kwalificaties die worden gebruikt, zijn ‘intens’, ‘realistisch’ en ‘pijnlijk adembenemend’. Wereldwijd scoort de film ook goed; op de toonaangevende filmsite IMDB krijgt Detroit een score van 7,6/10

Wilt u wekelijks het laatste nieuws over Amerika ontvangen? Meld u dan aan voor onze nieuwsbrief van American Dreamers!

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.