Leo Stevens Premium Corner

Fiscus steeds meer incassobureau van de staat

Door Jean Dohmen - 18 april 2018

De fiscus behandelt burgers steeds meer als melkkoe. Inspecteurs worden te star, waarschuwt fiscaal expert prof. Leo Stevens. De Belastingdienst moet niet verworden tot het incassobureau van de staat.

Meld u hier gratis aan voor de Elsevier Weekblad Belasting Update, de wekelijkse nieuwsbrief met het laatste fiscale nieuws, analyses, achtergronden en commentaren. Elke vrijdag in uw postvak.

Het is een persoonlijke ergernis van Leo Stevens (74): de overheid die hem steeds vaker als ‘klant’ aanspreekt en ‘klantgericht’ wil benaderen. ‘Ik ben geen klant van de overheid of van de Belastingdienst,’ zegt de emeritus hoogleraar fiscale economie.

‘Als ik ontevreden ben over deze Belastingdienst kan ik niet naar een andere Belastingdienst. De overheid is geen bedrijf en heeft geen klanten, maar burgers. Zo wil ik ook worden behandeld: als burger.’

Uitholling van de positie van de belastinginspecteur

Het is niet de enige zorg van Stevens. In zijn nieuwste boek, met als ondertitel Persoonlijke reflecties op belastingheffing in turbulente tijden, staat hij uitvoerig stil bij de uitholling van de rechtsstatelijke positie van de belastinginspecteur.

De druk op inspecteurs om in de pas te lopen met de wensen van politici, die vooral de schatkist willen vullen, is toegenomen. Het gevolg is: veel inspecteurs stellen zich onbuigzamer op.

De fiscus krijgt de schuld

Daar komt bij dat door de ongeloofwaardigheid van allerlei regels het voor de Belastingdienst steeds lastiger wordt om nog geloofwaardig te presteren. De wetgever verdiept zich nauwelijks in de uitvoerbaarheid van regels, maar uitvoerder Belastingdienst krijgt wel de schuld als er problemen ontstaan.

Stevens: ‘In concrete gevallen is de wet lang niet altijd duidelijk. De inspecteur moet dan zelf onderbouwd oordelen wat rechtens juist is. Hij mag niet stomweg zeggen: ik kies voor het belang van de staat – de hoogste belastingopbrengst – en als u het daar niet mee eens bent, stapt u maar naar de rechter.’

Lees ook van Leo Stevens: Waarom we de fiscus niet meer vertrouwen

Regels zijn regels

Stevens ziet de ruimte voor inspecteurs om bij meningsverschillen over de interpretatie van belastingwetten een eigen oordeel te vellen ten gunste van burgers, kleiner worden. ‘Steeds vaker is het: regels zijn regels. Inspecteurs moeten zich verantwoorden wanneer ze afwijken van de bewoordingen van de wet.’

Maar de fiscus mag niet verworden tot het incassobureau van de staat. En de inspecteur mag niet worden gedegradeerd tot het verlengstuk van een gedigitaliseerd heffingsproces.

Onpartijdig uitvoeren

Stevens: ‘De Belastingdienst moet de wetten onpartijdig uitvoeren, en zich steeds bewust zijn van haar enorme machtspositie tegenover de burger en daarmee ook rekening houden.’

Laden…

Onbeperkt Elsevier Weekblad lezen?

Lees elke week meer dan 70 nieuwe premium artikelen al vanaf 8 euro per maand. Bekijk onze abonnementen.

Verder lezen?

U hebt momenteel geen geldig abonnement. Wilt u onbeperkt alle artikelen en edities van Elsevier Weekblad lezen? Dat kan al vanaf 8 euro per maand. Bekijk onze abonnementen.

Word abonnee

Er ging iets fout

Uw sessie is verlopen

Wilt u opnieuw

Premium Corner

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.