buitenland

Hongaarse kiezer zegt ‘nee’ tegen migranten, maar referendum is ongeldig

Door Bauke Schram - 03 oktober 2016

De kiesdrempel voor het referendum in Hongarije is niet gehaald. Premier Viktor Orbán noemde het nog een ‘geweldige overwinning’, maar minder dan de helft van de Hongaren bracht een stem uit over het migrantenquotum van de Europese Unie. De uitslag is dus ongeldig.

2016-09-14 10:34:34 Hungary's Prime Minister Viktor Orban (L) gestures as Bulgaria's Prime Minister Boyko Borisov (R) looks on as they tour the area where a fence was erected on the Bulgaria-Turkey border near the town of Lesovo, on September 14, 2016. / AFP PHOTO / NIKOLAY DOYCHINOVReferendum Hongarije is vooral een ‘test voor Europa’

De Hongaarse overheid heeft 35 miljoen euro gestoken in de campagne van het referendum, en de verwachting was dat Orbán de meerderheid van de Hongaren ‘nee’ kon laten zeggen tegen het quotum. Maar een groot deel van de Hongaren stemde niet, en een ander deel besloot zijn stembiljet ongeldig te maken: rond de 45 procent van de kiesgerechtigden bracht een stem uit.

Overwinning voor de regering?

Orbán was juist enthousiast over het resultaat: ‘Dertien jaar nadat een grote meerderheid van de Hongaren in een referendum voor lidmaatschap van de Europese Unie heeft gestemd, hebben de Hongaren vandaag hun stem weer laten horen over een Europese kwestie,’ aldus de premier tijdens een persconferentie. ‘We hebben een geweldig resultaat gehaald.’

Nationaal maakte ongeveer 6 procent van de kiezers hun stembiljet ongeldig, in Boedapest ongeveer 10 procent. De overgrote meerderheid van de mensen die wel een stem uitbrachten, ging overigens niet zomaar akkoord met het quotum: minder dan 2 procent van de kiezers stemde voor de EU-afspraken, 98 procent tegen het quotum.

Volgens de premier maakt het feit dat het referendum ongeldig is verklaard dan ook niet zoveel uit. Belangrijk voor hem is vooral het feit dat zoveel mensen tégen de EU-regel stemden. Orbán, razend populair vanwege zijn anti-immigratiebeleid, heeft zich vaker tegen de EU verzet. Tijdens de campagne waarschuwden de premier en andere politici voor ‘de ‘onomkeerbare, toenemende’ migrantenstroom.

‘Orbán moet aftreden’

De Hongaarse regering zette alles op alles om een ‘nee’-stem te bewerkstelligen: van de 20.000 grote advertentieborden in het land, werden 6.000 gebruikt voor advertentie tegen het migratiequotum.

Zondag werd aan de Hongaren deze vraag gesteld: ‘Wilt u dat de EU Hongarije kan verplichten om een bindend aantal allochtone burgers op te vangen, zelfs zonder toestemming van het parlement?’ Naast ‘ja’ en ‘nee’, konden Hongaren het kiesbiljet verscheuren of doorkrassen, om het zo ongeldig te maken.

Nadat het resultaat bekend werd gemaakt, zei oud-premier Ferenc Gyurcsány, de linkse leider van de Democratische Coalitie, dat Orbán moet opstappen: ‘We hebben gewonnen, en niet een beetje. Orbáns referendum is ongeldig verklaard en zowel Hongarije als de democratische oppositie heeft de strijd tegen Orbán gewonnen. Hij moet vanavond nog aftreden.’

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.