buitenland

Koerdische oppositieleiders opgepakt bij nieuwe arrestatiegolf Turkije

Door Elif Isitman - 04 november 2016

Het leek slechts een kwestie van tijd, maar nu zijn de twee co-voorzitters van de Turkse HDP-partij opgepakt. Het gebeurde tijdens een nieuwe arrestatiegolf in het zuiden van Turkije.

De Turkse regering wijst wederom naar terrorisme als oorzaak voor de arrestaties, meldt Hurriyet. Figen Yuksekdag en Selahattin Demirtas werden samen met 10 andere HDP-parlementariërs opgepakt bij een arrestatiegolf in onder meer de zuidoostelijke provincie Diyarbakir.

Hardhandige arrestatie

‘De autoriteiten staan aan de deur van mijn huis in Diyarbakir met een dagvaarding,’ twitterde HDP-leider Demirtas vrijdagochtend, voordat hij werd opgesloten door antiterreureenheden. Zijn collega Yuksekdag werd opgepakt bij haar huis in de Turkse hoofdstad Ankara.

Ze zou zijn overvallen door de hardhandigheid van de arrestatie: naar verluidt bestormden politieagenten haar huis en trapten ze de voordeur in. Zij probeerde de arrestatie te filmen, iets waar de politie uiteindelijk een stokje voor stak.

De andere 10 politici werden volgens Turkse autoriteiten opgepakt, omdat ze niet kwamen opdagen in de rechtbank nadat ze werden opgeroepen om te getuigen in een zaak over ‘terreurpropaganda’.

In mei kondigde de Turkse regering aan de immuniteit van parlementariërs op te heffen. De Koerdische oppositiepartij HDP werd verreweg het meest getroffen door de maatregel. Veel van de leden werden opgepakt voor het maken van ‘terreurpropaganda’: de regering maakt vaak een connectie tussen de partij en de Koerdische PKK, die in Turkije en de Europese Unie geldt als terreurbeweging.

Eerder deze week werden ook al de hoofdredacteur en enkele columnisten van Cumhuriyet, de grootste seculiere oppositiekrant in Turkije, opgepakt. De Turkse autoriteiten verdenken hen van banden met de islamitische prediker Fethullah Gulen.

HDP: ‘Stappen van een fascistisch regime’

De eerste verklaring van de HDP komt van partijwoordvoerder Ayhan Bilgen, die dit de ‘voetstappen van een onderdrukkend en fascistisch regime’ noemt. ‘De hechtenis van onze parlementariërs zien wij als een poging tot liquidatie’. HDP-leider Demirtas reageert via zijn advocaat.

Ook de grootste oppositiepartij CHP reageert kritisch op de arrestaties. ‘We arresteren mensen die nadenken, politici, wetenschappers en journalisten om hun gedachtegoed. Als jullie de democratie willen verdedigen, dan moet je ook diegenen verdedigen die met verkiezingen verkozen zijn,’ zegt CHP-voorzitter Kemal Kilicdaroglu, verwijzend naar de democratisch verkozen HDP-parlementariërs. ‘Anders wordt de democratie geslacht’.

De Turkse minister van Justitie Bekir Bozdag leverde forse kritiek op de HDP-parlementariërs die niet kwamen opdagen om een getuigenverklaring af te leggen. De autoriteiten hadden volgens hem daardoor ‘geen andere keuze’ dan ze met geweld mee te krijgen. ‘Niet onze rechtsgang, maar zij die de grondwet overtreden moeten bekritiseerd worden,’ aldus Bozdag. Over het gebrek aan immuniteit zegt hij: ‘In de ogen van de wet is iedereen hetzelfde. Parlementariërs moeten zich aan dezelfde wet houden als iedereen anders. Waarom voelt u zich oncomfortabel met gelijkheid?’

De Europese Unie reageert wederom lauwtjes op de arrestaties. EU-buitenlandchef Federica Mogherini zegt ‘extreem bezorgd’ te zijn over de arrestaties, en geeft aan de EU-ambassadeurs in Ankara bij elkaar te roepen voor overleg over de situatie. Turkije-rapporteur Kati Piri spreekt van ‘heel erg slecht nieuws vanuit Turkije’. En voorzitter van het Europees Parlement Martin Schulz zei in een verklaring dat van de arrestaties een ‘beangstigend signaal’ uitgaat over de staat van het politiek pluralisme in Turkije.

Turkije zelf is opnieuw niet gediend van de Europese kritiek. ‘Onaanvaardbaar’, noemt de Turkse minister van Buitenlandse Zaken Mevlut Cavusoglu de uitspraken.

Ondertussen heeft de Koerdische PKK gedreigd met represailles voor de arrestaties. Een reactie op de aanhoudingen kan niet uitblijven, zegt een hoge commandant van de PKK vrijdag in een videoboodschap. De strijd tegen Turkije zal worden opgevoerd, dreigt de PKK, die het zuidoosten van Turkije niet zelden teistert met aanslagen.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.