buitenland

Merkel dringt aan op ‘open houding’ na winst Trump

Door Elif Isitman - 14 november 2016

De Duitse bondskanselier Angela Merkel laat zich volgens haar adviseurs niet uit het veld slaan door de overwinning van Donald Trump in de Verenigde Staten. Integendeel, ze zou er ‘alleen nog maar meer vastberaden’ van zijn geworden.

Ze drukte de Duitse bevolking maandag op het hart dat er een ‘open houding’ gehanteerd moet worden, na de verkiezingswinst van Donald Trump. Ze vreest dat zijn winst het asieldebat in Duitsland kan aanwakkeren.

‘We moeten nu allemaal kleur bekennen en onze kaarten op tafel leggen voor een openminded Duitsland,’ zei Merkel, die tijdens de Amerikaanse campagnes werd geprezen door Hillary Clinton, maar vaak verguisd door Trump.

Haaks op al haar standpunten

Clinton noemde haar eerder haar ‘favoriete wereldleider’, en Trump kon het tijdens de campagne niet nalaten om zijn Democratische tegenstander met Merkel te vergelijken.  ‘Ze is goed op weg om een Amerikaanse Angela Merkel te worden, en we hebben allemaal gezien hoeveel misdaad en problemen dat voor de Duitse bevolking met zich meebrengt,’ zei hij eerder tijdens een campagnebijeenkomst.

Ook noemde hij Merkels beslissing om de grenzen te openen voor alle Syriërs ‘compleet gestoord’, en staat hij eigenlijk haaks op al haar standpunten, van haar houding ten opzichte van de Russen tot het promoten van vrijhandelsverdragen. Merkel was bijvoorbeeld de architect van de EU-brede sancties tegen Rusland, en was ook een van de drijvende krachten achter de opzet van TTIP – het omstreden vrijhandelsverdrag tussen de EU en Amerika.

Merkel zou nu onder druk zijn komen te staan door de victorie van Trump. Bronnen dichtbij haar zeggen tegen persbureau Reuters dat Trumps overwinning haar ‘meer vastberaden’ maakt om door te gaan. Hetzelfde geldt volgens hen voor de uitkomst van het Brexit-referendum, een andere klap voor de Duitse bondskanselier.

Het is nog niet bekend of Merkel zich voor de verkiezingen volgend jaar opnieuw kandidaat stelt als bondskanselier. ‘Gezien de uitdagingen waar we mee te maken hebben, kan ze niet zomaar met de noorderzon vertrekken. Dat zou er niet goed uitzien. Ze moet haar verantwoordelijkheden nemen,’ zegt een adviseur van Merkel.

Merkel houdt zich stil, maar haar collega’s niet

Merkel heeft zich sinds de verkiezing van Trump niet persoonlijk over hem uitgelaten, maar haar collega’s des te meer. Frank-Walter Steinmeier, de Duitse minister van Buitenlandse Zaken, noemde Trump bijvoorbeeld een ‘prediker van haat’, en vicekanselier Sigmar Gabriel noemde hem de pionier in een ‘internationale campagne van autoritarisme en chauvinisme’.

Merkel zelf hield het bij een formeel statement. Haar verklaring vorige week woensdag, nadat bekend was dat Trump de nieuwe president-elect is, was neutraal van toon maar geeft hem wel een impliciete waarschuwing: ‘Duitsland en Amerika zijn met elkaar verbonden door waarden van democratie, vrijheid en respect voor de wet en de waardigheid van mensen, ongeacht hun kleur, religie, geslacht, seksuele oriëntatie of politieke voorkeuren’. De samenwerking met Amerika kan volgens haar ‘alleen op basis van die waarden’ worden voorgezet.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.