Spanje

Catalonië vraagt EU om hulp na referendumgeweld

Door Elif Isitman - 02 oktober 2017

De Catalaanse leider Carles Puigdemont roept de internationale gemeenschap op als ‘mediator’ op te treden in het conflict met Madrid, een dag nadat er gewelddadige confrontaties uitbraken tussen de Spaanse politie en kiezers in het Catalaanse onafhankelijkheidsreferendum. Brussel is tot maandag relatief stil gebleven over het geweld rond het referendum.

‘Dit is geen binnenlandse kwestie,’ zegt Puigdemont maandag tijdens een persconferentie. ‘Het is duidelijk dat we bemiddeling nodig hebben.’ Hij wijst daarbij nadrukkelijk naar de Europese Unie, die volgens hem een bemiddelende rol moet innemen.

Zijdelingse uithaal naar EU

Eerder op de dag verklaarde Puigdemont dat de referendumuitslag ‘geldig en bindend’ is. In het referendum stemde 90 procent van de kiezers voor Catalaanse onafhankelijkheid. Het referendum druist echter in tegen de Spaanse grondwet, en is in strijd met Europese verdragen. Premier Mark Rutte reageerde wel kort op de gebeurtenissen, en verklaarde dat Spanje ‘in zijn recht’ staat.

Puigdemont roept de Spaanse premier Mariano Rajoy op om een verklaring te geven over of hij het eens is dat dat de EU moet bemiddelen in dit conflict. Ook haalde hij zijdelings nog even uit naar de Europese Commissie, die volgens hem ‘timide en laf’ reageert op het geweld dat zich zondag voordeed.

Autonomie afbreken

Maar vanuit de EU-kantoren bleef het lange tijd oorverdovend stil, hoewel Catalaanse politici de Europese Unie oproepen het geweld te veroordelen. ‘Brussel’ wil zich niet mengen in Spaanse interne gelegenheden. Daar komt bij dat ook andere EU-lidstaten met separatistische bewegingen te maken hebben. Neem België, waar Vlaamse nationalisten een onafhankelijk Vlaanderen willen. Of Groot-Brittannië (nog altijd lid van de Unie) dat te maken heeft met de Schotten. Ook de Duitse bondskanselier Angela Merkel hield maandagochtend de kaken stijf op elkaar.

De Europese Commissie reageerde eerder op maandag kort op de uitslag van het referendum: ‘We roepen alle relevante partijen op om zich vanaf nu te richten op dialoog in plaats van op confrontatie. Geweld kan nooit een instrument zijn in de politiek.’

Wel heeft de voorzitter van de Europese Raad Donald Tusk maandagmiddag gebeld met Rajoy, en heeft hij hem verzocht verder geweld te vermijden. Tusk liet ook weten dat hij de ‘grondwettelijke argumenten van Rajoy’ deelt. Hij gaat niet in op het verzoek van Puigdemont voor bemiddeling.

De Spaanse minister van Justitie Rafael Catala dreigde eerder dat de regering zijn grondwettelijke macht in kan zetten om de huidige autonomie van Catalonië op te breken, mocht het parlement besluiten om eenzijdig onafhankelijkheid uit te roepen.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.