Israël

Gemoederen over Gaza lopen wereldwijd op

Door Matthijs van Schie - 01 april 2018

De gemoederen lopen hoog op over het geweld bij de grens tussen Israël en Gaza, waar een demonstratie van tienduizenden Palestijnen uitliep op rellen. Het Israëlische leger schoot zeker zestien Palestijnen dood en er vielen duizenden gewonden. De Verenigde Naties (VN) willen Israël veroordelen, maar Amerika steekt daar een stokje voor. De Turkse president Erdogan, die zelf druk is met zijn invasie in Syrië, is ook boos: ‘Netanyahu is een terrorist en Israël is een terreurstaat.’

Vrijdag sloeg de vlam in de pan tijdens een Palestijnse demonstratie bij het grenshek met Israël. De terroristische organisatie Hamas had tienduizenden Palestijnen naar de grens met Israël gestuurd voor een zogenoemde ‘mars van de terugkeer’. Volgens Hamas zou het een vreedzaam protest worden, waarbij de Palestijnse Arabieren hun ‘recht op terugkeer’ zouden bepleiten. Ze worden beschouwd als vluchtelingen, omdat honderdduizenden van hun (groot)ouders bij de oprichting van de staat Israël in 1948 het land verlieten of ontvluchtten. Hamas wil dat Palestijnen tot 14 mei, de dag waarop zeventig jaar geleden de staat Israël werd uitgeroepen, naar de grens blijven marcheren.

De demonstratie verliep vrijdag allerminst vreedzaam. Demonstranten gooiden stenen, brandende autobanden en brandbommen naar soldaten van het Israëlische leger IDF, die zich aan de andere kant van het hek bevonden. Ook bestormden Palestijnen het hek in een poging dat te beschadigen of af te breken. IDF-soldaten openden het vuur op de demonstranten, met uiteindelijk zeker zestien Palestijnse doden en duizenden gewonden tot gevolg.

IDF: zeker tien van de gedode Palestijnen zijn islamitische terroristen

Volgens het Israëlische leger schoten de soldaten gericht op Palestijnen die het hek wilden vernielen of de grens wilden oversteken. Het leger maakte zaterdag bekend dat zeker tien van de doden mensen die waren aangesloten bij Hamas of andere islamitische terreurgroepen als Islamitische Jihad. Zij hebben als doel de staat Israël te vernietigen en een Palestijnse staat te stichten in het volledige voormalige Britse mandaatgebied Palestina.

Koeweit, dat de Arabische landen vertegenwoordigt in de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties (VN), diende een voorstel voor een resolutie in om Israël te veroordelen voor disproportioneel geweld. Die resolutie bevatte ook een oproep tot een ‘onafhankelijk en transparant onderzoek’. Maar de Verenigde Staten, die vanwege hun permanente lidmaatschap van de Veiligheidsraad een vetorecht hebben, hielden die resolutie tegen. Ook het Verenigd Koninkrijk stemde tegen.

Palestijnen: VS en Britten medeplichtig aan ‘massamoord’

Yusef al Mahmoud, woordvoerder van de Palestijnse Autoriteit in Ramallah – het Palestijnse bewind in de Westelijke Jordaanoever – is boos op de Amerikaanse en Britse regering. Hun oppositie tegen de resolutie maakt Washington en Londen volgens hem ‘medeplichtig aan de verschrikkelijke massamoord door het Israëlische bezettingsleger op ons weerloze volk.’ Hij sprak nogmaals van ‘vreedzame marsen en demonstraties’ bij de grens tussen Gaza en Israël. Mahmoud noemde de zestien Palestijnse doden ‘martelaren’.

Federica Mogherini, hoge buitenlandvertegenwoordiger namens de EU, kritiseerde Israël zaterdag in Brussel. Ook Antonio Guterres, secretaris-generaal van de VN, roept op tot een onafhankelijk onderzoek naar het geweld, maar daaraan wil Israël niet meewerken. Volgens Israëls minister van Defensie Avigdor Lieberman hebben de Israëlische soldaten ‘gedaan wat nodig was’ en ‘verdienen zij een medaille’.

Verenigde Naties op ramkoers met Israël en Verenigde Staten

Israël ligt de laatste decennia vaak overhoop met de VN, omdat het land naar eigen zeggen buitensporig vaak door de VN onder vuur wordt genomen. Dat geldt vooral voor de VN-mensenrechtenraad, waarin tal van landen zitting hebben met een dubieuze staat van dienst wat betreft rechten en vrijheden voor hun inwoners.  Zo hebben Saoedi-Arabië, Pakistan, Afghanistan en Venezuela een zetel in de raad, die in de gaten houdt of de mensenrechten in de 193 lidstaten worden gerespecteerd.

Terecht dat Amerika kritisch is over Mensenrechtenraad VN, schreef Robbert de Witt vorig jaar

De non-gouvernementele organisatie UN Watch, die naar eigen zeggen toezicht houdt op de VN, nam resoluties onder de loep van de Algemene Vergadering van de VN die mede tot stand kwamen op grond van advies van de Mensenrechtenraad. Van de 28 resoluties waarin lidstaten worden veroordeeld om mensenrechtenschendingen, ging het in 21 gevallen om een veroordeling van Israël. Meestal gingen die resoluties over het Israëlische nederzettingenbeleid.

Sinds Donald Trump de scepter zwaait in het Witte Huis, liggen ook Amerika en de Verenigde Naties op ramkoers. In december zei de Amerikaanse VN-ambassadeur Nikki Haley dat het wat haar betreft afgelopen moet zijn met de anti-Israël-stemming in de VN, die de ‘geloofwaardigheid’ van de VN aantast. Nadat de Verenigde Staten bekendmaakten hun ambassade in Israël naar de hoofdstad Jeruzalem te verplaatsen, steunden tal van de 193 VN-landen een anti-Amerikaanse resolutie. ‘We zullen ons deze dag herinneren als landen weer eens bij de VS, de grootste financiële donor van de VN, aankloppen,’ zei Haley toen.

Lees verder onder dit filmpje

Erdogan woest: ‘Israël maakt zich schuldig aan moordpartij’

Intussen bemoeit ook de Turkse president Recep Tayyip Erdogan zich met het optreden van Israël in Gaza. Zaterdag noemde hij het doodschieten van de Palestijnen door IDF-soldaten een ‘moordpartij’, en sprak van ‘Israëlische terreur’. In Istanbul voegde Erdogan eraan toe dat zijn regering ‘onze broeders en zusters in Palestina blijft steunen’.

De timing van Erdogans uitspraken is opvallend, aangezien Turkse troepen sinds enkele maanden bezig zijn met een grootschalige aanval in Noord-Syrië. Twee weken geleden nam Turkije de stad Afrin in, nadat Turkse soldaten daar minstens honderden Koerden hadden gedood. Ondanks internationale kritiek op deze ‘Operatie Olijftak’ gaat Erdogan onverstoorbaar door: naar verluidt heeft hij nu zijn zinnen gezet op de nabijgelegen Syrische plaats Manbij, waar nu nog Amerikaanse soldaten zijn om de Koerdische YPG-troepen te beschermen.

De Israëlische premier Benjamin Netanyahu is niet gediend van de aantijgingen van Erdogan: ‘Het meest morele leger ter wereld laat zich niet de les lezen door iemand die al jaren op willekeurige wijze burgers bombardeert,’ zei hij fel. ‘Kennelijk is dat hoe ze 1 april vieren in Ankara.’ Dat liet de Turkse president weer niet over zijn kant gaan. ‘Netanyahu is een terrorist en Israël een terreurstaat,’ repliceerde hij zondagmiddag.

Lees dit vlammende essay van Leon de Winter: Europeanen heiligen Palestijnse Arabieren om Joden te kunnen demoniseren. Zo bevrijdt Europa zich van haar schuld.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.