Italië

Tussenpaus Cottarelli biedt Lega en Vijf Sterren nieuwe munitie

Door Berend Sommer - 29 mei 2018

Nu de formatie in Italië is gestrand na ingrijpen van president Sergio Mattarella rijst de vraag of hij wel juist heeft gehandeld. Door de benoeming tegen te houden van de euroscepticus Paolo Savona tot minister van Financiën, voorkwam Mattarella een nieuwe regering. De beoogde coalitiepartners Lega en de Vijfsterrenbeweging ruiken een kans om hun meerderheid te vergroten.

Uit recente peilingen blijkt dat de rechts-populistische Lega aan een opmars bezig is. De partij van Matteo Salvini kan rekenen op 27,5 procent van de stemmen, als er nu verkiezingen zouden zijn. Bij de verkiezingen in maart behaalde Lega iets minder dan 18 procent.

Voor de protestpartij Vijfsterrenbeweging zijn de vooruitzichten minder gunstig. De partij staat in de peilingen op 29,5 procent van de stemmen; in maart behaalde de Vijfsterrenbeweging 32 procent van de stemmen. Partijleider Luigi di Maio roept op tot een grote demonstratie, aanstaande zaterdag in Rome. Maandag stelde hij voor president Mattarella af te zetten.

Rente blijft stijgen ondanks de overgangsregering

Mattarella stelde maandag een overgangsregering aan, onder leiding van oud-IMF-topman Carlo Cottarelli, in een poging om de financiële markten gerust te stellen. Cottarelli verklaarde direct na zijn aantreden dat de economie van Italië nog altijd groeit, en dat de overheidsbalans onder controle is. Tegelijkertijd steeg de rente op staatsobligaties explosief. Ook daalde de koers van de euro ten opzichte van de dollar. De onzekerheid is dus allerminst verdwenen: nieuwe verkiezingen lonken.

Nieuwe verkiezingen in Italië kunnen uitlopen op een volksraadpleging over de euro. Als de Vijfsterrenbeweging en Lega de verkiezingen opnieuw winnen, is het niet waarschijnlijk dat Mattarella het zich kan permitteren om zich opnieuw te bemoeien met de samenstelling van de regering.

Mattarella blokkeerde eurokritische minister

Het Regeerakkoord lag al klaar, alleen de ministersposten moesten nog worden ingevuld. President Mattarella weigerde om de benoeming van de eurokritische minister van Financiën goed te keuren. De 81-jarige econoom Paolo Savona werd door het populistische verbond van Lega en de Vijfsterrenbeweging naar voren geschoven als kandidaat op de belangrijke post Financiën.

Voor Mattarella een brug te ver: Savona vindt dat de toetreding van Italië tot de euro een historische vergissing is. Volgens Legaleider Matteo Salvini heeft Mattarella Savona geweigerd omdat hij een vijand zou zijn van de Duitse bondskanselier Angela Merkel. Savona noemde de muntunie ‘een Duitse kooi’, die de koopkracht van de Italianen heeft gehalveerd.

Mattarella zei zondag in een reactie dat hij niet de nieuwe regering heeft tegengewerkt, maar dat hij de benoeming van Savona niet kon toestaan. ‘Ik kan niet accepteren dat iemand die de muntunie wil verlaten en voor onrust zou zorgen onder Italiaanse en buitenlandse investeerders minister van Financiën wordt.’

 

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.