Migranten op de Lifeline op 21 juni 2018 - EPA
Lifeline

Verplicht Nederlandse vlag tot opname migranten?

Door Fleur Verbeek - 22 juni 2018

IItalië wil de bemanningsleden van schepen van twee Duitse hulporganisaties arresteren en hun boten in beslag nemen, omdat ze mogelijk illegaal opereren en ten onrechte onder Nederlandse vlag varen. Volgens Italiaanse bewindslieden zullen de ruim tweehonderd migranten die het schip de Lifeline aan boord zou hebben, eventueel door Italiaanse marineschepen aan boord worden genomen, maar zij zullen beslist niet in Italië worden toegelaten.

Beide schepen zeggen dat ze onder de Nederlandse vlag varen, maar de Nederlandse afvaardiging van de Europese Unie liet gisteren op Twitter weten dat de schepen niet geregistreerd staan in Nederland.

Ook het ministerie van Justitie en Veiligheid zegt dat het schip niet in het Nederlandse Kadaster staat.

Om de Nederlandse ’nationaliteit’ te krijgen, moet een schip worden aangemeld bij het Kadaster. Als dat is gebeurd, kan de eigenaar een zogeheten zeebrief aanvragen, waarmee het schip mag varen in internationale wateren, zoals de Middellandse Zee. Dan moet het schip zich ook houden aan Nederlandse wetten en heeft Nederland een verantwoordelijkheid als zogeheten vlaggenstaat.

De ngo achter de Lifeline reageerde door een foto te twitteren van een Nederlands registratieformulier. Volgens de organisatie is het schip wel degelijk in Nederland aangemeld, maar dan als ‘sportschip’. Het Watersportverbond, dat verantwoordelijk is voor de registratie van dit soort schepen, mag om privacyredenen niet zeggen of de Lifeline daar is ingeschreven, laat een woordvoerder aan De Telegraaf weten.

De nieuwe Italiaanse bewindslieden zien in het mogelijk oneigenlijk gebruik van de Nederlandse vlag een bevestiging van hun vermoedens dat de Duitse ngo’s niet deugen en mensen smokkelen. Zo nam de Lifeline donderdagochtend 239 migranten aan boord om naar Europa te varen, terwijl de Libische kustwacht al onderweg was, zei de Italiaanse minister van Infrastructuur Danilo Toninelli.

Of de migranten straks worden toegelaten tot Italië maar zeer de vraag. Minister van Binnenlandse Zaken Matteo Salvini zou Malta inmiddels hebben gevraagd het schip tot een haven toe te laten, zodat ‘de opvarenden geen gevaar meer lopen, het schip kan worden opgebracht en de bemanning gestopt’.

‘Nederland neemt migranten zelf maar op’

In een woedende tirade in een live-sessie op Facebook haalde Salvini gisteren keihard uit naar de hulporganisaties. Die zorgen volgens hem voor een aanzuigende werking op migranten, waardoor zij in bootjes stappen en zich in levensgevaarlijke situaties wagen.

‘Ik ben boos,’ zei Salvini, ‘want ik ben het zat dat ik niet serieus word genomen. Want wat is er gebeurd op de Middellandse Zee? Er is een ngo die onder Nederlandse vlag vaart met een buitenlandse bemanning. Duits of Nederlands. Wat hebben die nietsnutten gedaan? (…) Ze hebben 224 illegalen aan boord genomen.’

Vijfsterrenbewegingleider Luigi di Maio

Lees ook deze column van Afshin Ellian over nieuwe regering in Italië:Vijfsterrensocialisme is bedreiging voor Brussel

Volgens Salvini hoeft de hulporganisatie er niet op te rekenen dat het schip kan aanmeren in een Italiaanse haven. ‘Het zijn Nederlandse schepen, ze varen onder de Nederlandse vlag. Neem dus de hele lading in naam van de liefdadigheid maar mee naar Nederland, Gibraltar, het Verenigd Koninkrijk, Spanje of Frankrijk. Wat je wil. Neem de lange route maar.’

‘Libische schepen hebben niet genoeg voorzieningen aan boord’

Volgens de hulporganisatie was de Lifeline genoodzaakt de migranten aan boord te nemen omdat de schepen van de Libische kustwacht onvoldoende levensreddende voorzieningen aan boord hebben, zoals reddingsvesten. Bovendien is er geen medisch personeel aan boord. ‘De bootvluchtelingen verdienen hulp,’ vindt de organisatie.

De ngo verwijst ook naar een komende Europese top over migratie. ‘De ruzie over migratie moet niet worden uitgevochten ten koste van mensen in nood. Als er boten met mensen in nood aanmeren in de Europese Unie, is dat niet het moment om de Europese solidariteit te bespreken. De prioriteit moet zijn om hen meteen toe te laten tot de veiligste haven.’

Schip gaat gewoon door met activiteiten

Ondanks de groeiende internationale druk is het schip vannacht gewoon doorgegaan met haar activiteiten. Het verleende assistentie aan een containerschip van Maersk bij het aan boord nemen van ruim honderd migranten.

Voor zover bekend voeren drie ‘hulpschepen’ van twee Duitse ngo’s in de Middellandse Zee onder een Nederlandse vlag. Het gaat om de Sea-Eye en de Seefuchs van de Duitse ngo Sea-Eye. Lifeline vaart voor de ngo Mission Lifeline.

Artikel gaat verder onder afbeelding.

Bekijk op deze kaart waar de bekendste reddingsschepen zich momenteel bevinden:


Elsevier Weekblad maakte een overzicht: Dit zijn de schepen en organisaties die migranten oppikken

Aquarius meerde aan in Spanje na politiek getouwtrek

De crisis over de twee schepen begon dit weekend toen minister Toninelli via Twitter liet weten dat hij wil dat Nederland de twee schepen Lifeline en Seefuchs van de Duitse ngo terugroept. Ook Seefuchs bevindt zich in Libische wateren. Volgens de Italiaanse minister handelt Nederland onverantwoord, omdat er niet genoeg middelen en personeel aan boord zijn om het grote aantal vluchtelingen op te vangen.

Toninelli’s opmerkingen volgden op de crisis die ontstond door een ander migrantenschip: de Aquarius. Het schip van hulporganisaties SOS Méditerranée en Artsen zonder Grenzen meerde zondag aan in de haven van het Spaanse Valencia na een week van politieke onrust over de 629 migranten die het eerder oppikte op de Middellandse Zee. Italië en Malta hadden het schip een week eerder geweigerd. De Aquarius zette daarop in gezelschap van de twee Italiaanse vaartuigen, die een deel van de vluchtelingen aan boord namen, koers naar Spanje.

Lees ook deze column van René van Rijckevorsel: Drastische ingrepen zijn nodig in immigratiecrisis 

Europese minitop wordt cruciaal

Aanstaande zondag wordt er een Europese minitop gehouden over de migratieproblemen. Italië wilde eerst wegblijven, maar de Duitse bondskanselier Angela Merkel heeft de Italiaanse premier Giuseppe Conte overgehaald toch naar Brussel te komen.

Premier Mark Rutte is ook bij de top aanwezig en hoopt een bemiddelende rol te spelen in het migratievraagstuk. In de aanloop naar de top is voorzitter van de Europese Raad Donald Tusk vrijdag in Den Haag. Premier Mark Rutte ontvangt hem voor een werkdiner in het Catshuis.

Meer achtergrond bij dit onderwerp? Lees ook: Rome sluit de poorten voor migranten

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.