Europese Unie

Italië zoekt confrontatie met Merkel om immigratieplan

Door Elif Isitman - 21 juni 2018

Italië zoekt de confrontatie op met de Duitse bondskanselier Angela Merkel. Volgens de Italiaanse premier Guiseppe Conte is daarom een conceptakkoord over migratie teruggetrokken.

De omstreden verklaring was opgesteld naar aanloop van de minitop van lidstaten van de Europese Unie (EU) in Brussel aanstaande zondag.

Veel haken en ogen aan nieuw plan

Duitsland en Frankrijk, die samenspannen op dit gebied, hopen er daar een conceptakkoord doorheen te loodsen dat dan aan het einde van volgende week tijdens een EU-top met regeringsleiders kan worden geaccordeerd.

Het idee is om economische migranten van vluchtelingen te scheiden op ‘ontschepingsplatforms’ buiten de Europese Unie (EU), bijvoorbeeld in Tunesië. Hoewel er veel juridische haken en ogen aan zitten, is er voor dit plan brede steun in Europa. Ook het Nederlandse kabinet is voor.

Coalitiepartner is complicerende factor voor Merkel

Voor Merkel is haar ruziënde coalitiepartner CSU een extra complicerende factor. De partij eist van Merkel dat zij voor het einde van de maand met een Europees beleidsplan komt voor immigratie, anders dreigt de partij met haar te breken. Daarmee zou Duitsland in een regeringscrisis worden gestort. De Duitse minister van Binnenlandse Zaken en CSU-leider Horst Seehofer wil dan namelijk dat Duitsland zelf een veel strenger immigratiebeleid gaat voeren. Merkel, die gebrand is op een gezamenlijk EU-beleid, wil dit koste wat kost voorkomen.

Maar Italië neemt aanstoot tegen een van de van de clausules in de conceptverklaring: volgens het conceptakkoord moeten asielzoekers worden teruggestuurd naar het EU-land waarin ze hun eerste asielaanvraag hebben gedaan. In veel gevallen is dat Italië, omdat immigranten daar per zee binnenkomen. In de afgelopen vijf jaar heeft Italië zo’n 650.000 bootmigranten moeten ontvangen.

De Italiaanse premier Conte dreigde eerder de minitop op zondag te boycotten tenzij de conceptverklaring wordt aangepast. Naar eigen zeggen heeft hij donderdag met Merkel gesproken. Die sprak van een ‘misverstand’. ‘De conceptverklaring wordt teruggetrokken,’ aldus Conte op zijn Facebook-pagina. De premier laat weten dat hij dit weekend dus alsnog zijn opwachting zal maken in Brussel. Ook premier Mark Rutte is aanwezig bij de minitop, waar tenminste tien lidstaten moeten verschijnen.

Eurocommissaris pleit voor meer geld in Afrikafonds

De Europees Commissaris voor Migratie Dimitris Avramopoulos drong er donderdag bij de lidstaten op aan dat er extra geld nodig is voor het Afrika-fonds, om Afrikaanse landen te paaien mee te helpen bij de migratiecrisis. Hij pleitte voor het nieuwe Europese idee van de ontschepingsplatforms.

Het wordt geen Guantánamo Bay (de Amerikaanse marinebasis op Cuba waar mogelijke Al-Qa’ida-strijders en Taliban-aanhangers vastzitten) maar een veilige plek vanwaaruit mensen die recht hebben op bescherming kunnen worden herplaatst in Europa door de VN-organisaties IOM en UNHCR, benadrukte Avramopoulos. ‘Het Vluchtelingenverdrag van Genève is onze leidraad.’ Voor economische migranten wordt volgens hem een ‘waardige terugkeer’ geregeld.

De EU-lidstaten moeten verder meer doen om de oorzaken van illegale migratie vanuit Afrika weg te nemen, vindt Avramopoulos. Er is een tekort van 1,2 miljard euro in het Afrika-fonds van de EU. Hij riep de lidstaten op om er snel 500 miljoen euro in te storten.

Of het nu tot een akkoord komt, zal na volgende week blijken. De verschillende EU-landen zitten al jaren in een patstelling over het migratievraagstuk. Vooral de zogeheten Visegrad-landen (Polen, Tsjechië, Slowakije en Hongarije) willen niets weten van een verplichte hoeveelheid op te nemen migranten en spreken zich vaak uit tegen Brusselse invloed.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.