Sport

Klokkenluider: Zo haalde Qatar WK 2022 binnen

Door Fleur Verbeek - 29 juli 2018

Bij de campagne om de organisatie van het WK voetbal van 2022 binnen te halen, heeft Qatar gebruikgemaakt van voormalige CIA-agenten en een pr-bedrijf voor een campagne om andere kandidaten zwart te maken.

Dat beweert een klokkenluider die e-mails heeft gelekt naar de Britse krant The Sunday Times. Deze klokkenluider zou in 2010 deel hebben uitgemaakt van het team achter het bid van Qatar. Als de beschuldigingen waar zijn, is dit tegen de regels van voetbalbond FIFA.

Terugblik op het WK van 2018 in Rusland: Was de videoscheidsrechter nou een zegen of een vloek?

Het Qatarese biedingscomité wilde met zijn maatregelen vooral de rivaliserende bids van de Verenigde Staten en Australië negatief in het nieuws brengen. Hierbij werden in die landen invloedrijke mediafiguren en prominenten aangetrokken die zich kritisch moesten uitlaten over het bid van het eigen land. Op deze manier moest de indruk worden gewekt dat er in de Verenigde Staten en Australië geen draagvlak bestond voor de organisatie van een WK. Een van de belangrijkste FIFA-criteria voor het toewijzingsproces is dat elk bid een sterke support moet hebben in het thuisland.

De beschuldigingen op een rij:

  • Een gerespecteerde academicus zou 9.000 dollar hebben gekregen om een negatief rapport te schrijven over de gigantische economische kosten van een wereldkampioenschap in de Verenigde Staten. Dit rapport ging de hele wereld over.
  • Journalisten, bloggers en prominenten uit de media werden gerekruteerd in elk land om de negatieve aspecten van het bid van hun land onder de aandacht te brengen.
  • Een groep van Amerikaanse gymleraren werd gerekruteerd om het Congreslid van hun staat aan te spreken en te vragen zich te verzetten tegen de komst van het toernooi. Als argument moesten ze aanvoeren dat het geld beter zou kunnen worden besteed aan sport op middelbare scholen.
  • Tijdens rugby-wedstrijden in Australië werden door activisten protesten georganiseerd tegen het bid van het land.
  • Inlichtingenrapporten werden samengesteld over personen betrokken bij concurrerende bids

Voor het uitdenken van de strategie zou Qatar het New Yorkse communicatiebureau Brown Lloyd Jones in de arm hebben genomen. Dat bedrijf heeft zijn naam inmiddels veranderd naar BLJ Worldwide. BLJ Worldwide wilde geen reactie geven op de aantijgingen.

Qatar kreeg in 2010 het WK voetbal van 2022 toegewezen. Het bid van het oliestaatje kreeg bij de stemmingsronde van de wereldbond FIFA de voorkeur boven bids van Amerika, Australië, Zuid-Korea en Japan. Vanaf het moment van de toewijzing bestonden er verdenkingen van corruptie. Een tweejarig onderzoek van de Amerikaanse jurist Michael Garcia voor de FIFA kon de omkoping niet bewijzen en sprak Qatar vrij. De nu gelekte documenten waren kennelijk niet toegankelijk tijdens het onderzoek.

Qatar wijst beschuldigingen af

De Qatarese organisatoren van het toernooi hebben de beschuldigingen ontkend en laten weten dat ze ‘elke beschuldiging door The Sunday Times afwijzen’.

‘We zijn grondig onderzocht en transparant geweest over alle informatie gerelateerd aan ons bid. Hieronder valt ook medewerking aan het officiële onderzoek, geleid door de Amerikaanse advocaat Michael Garcia,’ staat in de verklaring. ‘We hebben ons strikt gehouden aan alle FIFA-regels en voorschriften voor het proces van kandidaatstelling voor het Wereldkampioenschap van 2018 en 2022.’

In een reactie verwijst FIFA alleen naar het rapport van Garcia. ‘Zijn conclusies staan in het rapport.’

In de regels van de FIFA staat dat kandidaten voor het organiseren van het WK ‘geen enkele geschreven of mondelinge statements mogen maken, zij het nadelig of niet, over de bids of kandidaturen van ieder ander lid van de FIFA’.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.