Migratie

Conflict over Hongarije dreigt Italiaanse regering te splijten

Door Matthijs van Schie - 28 augustus 2018

De Italiaanse regeringspartij Vijfsterrenbeweging vindt dat de Europese Unie (EU) geen geld meer moet geven aan Hongarije omdat dat land weigert immigranten op te nemen. De uitspraken zetten het bezoek van de Hongaarse premier Viktor Orbán aan de Italiaanse vicepremier Matteo Salvini onder druk. En dat terwijl Orbán en Salvini te boek staan als bondgenoten.

‘Landen die niet meedoen aan relocatie en niet eens de moeite nemen onze vraag om hulp te beantwoorden, moeten niet langer Europees worden gefinancierd,’ stelden Francesco D’Uva en Stefano Patuanelli afgelopen weekeinde in een verklaring. De twee zijn fractieleiders in respectievelijk de Tweede Kamer en de Senaat van de Vijfsterrenbeweging. ‘Een van die landen is op dit moment Hongarije.’ Premier Orbán voert een streng immigratiebeleid en weigert categorisch asielzoekers uit islamitische landen toe te laten.

Salvini klaagt over gebrek aan solidariteit, maar is vriend van Orbán

Lees het commentaar van René van Rijckevorsel: Dankzij Salvini kantelt immigratiebeleid EU

Hoewel de leider van de tweede regeringspartij Lega, Matteo Salvini, zich de laatste weken veelvuldig beklaagt over een gebrek aan steun van de EU en haar lidstaten, toonde hij begrip voor het beleid van Orbán. Sterker nog, de Italiaanse vicepremier en minister van Binnenlandse Zaken noemde de Hongaarse premier in januari nog een ‘rolmodel’. Kort nadat de Italiaanse regering van Lega en de Vijfsterrenbeweging officieel was geïnstalleerd, belde Salvini met Orbán over het ‘hervormen van de EU’.

Tijdens een toespraak begin juli zei Salvini dat hij samen met de Hongaarse premier en andere landen zou gaan bouwen aan een ‘netwerk van rust, veiligheid, vrede en de strijd tegen terreur’. Hij sprak trots van een ‘populistische alliantie’ die ‘alle vrijheidsbewegingen verenigt die hun grenzen en het welzijn van hun kinderen willen verdedigen’. De Italiaanse vicepremier zei later ook dat hij met die beweging deelname overweegt aan de verkiezing voor het Europees Parlement (mei 2019), een plan waar Orbáns partij Fidesz wel oren naar lijkt te hebben.

Vijfsterrenbeweging: bezoek Orbán is politiek, niet officieel institutioneel

Maar de kritiek van de Vijfsterrenbeweging op Hongarije dreigt de vriendschap tussen Salvini en Orbán te verstoren. Dinsdagmiddag spreken de twee elkaar in Milaan, onder meer over een oplossing voor de migratieproblematiek. De Vijfsterrenbeweging benadrukte vrijdag dat de ontmoeting ‘alleen en exclusief politiek is, en geen officieel institutioneel karakter heeft’. Daarmee lijkt Lega’s coalitiepartner zich te willen distantiëren van een al te vriendschappelijke houding jegens Hongarije.

Vijfsterrenbewegingleider Luigi di Maio

Lees ook deze column van Afshin Ellian: Italiaans vijfsterrensocialisme is bedreiging voor Brussel

De afgelopen week voerde Salvini de druk op Brussel op over de verdeling van immigranten, nadat opnieuw een schip met immigranten de Italiaanse kust had bereikt. Oorspronkelijk waren er 177 – voornamelijk Eritrese – immigranten aan boord van het kustwachtschip Diciotti. Het schip lag sinds maandag in de haven van de Siciliaanse stad Catania.

Zo’n veertig immigranten, voornamelijk minderjarigen, mochten het schip om humanitaire redenen verlaten, maar de meesten moesten aan boord blijven. Zaterdag werd bekend dat honderd immigranten worden opgevangen door de katholieke kerk, de rest wordt verdeeld over Ierland en Albanië. Premier Mark Rutte (VVD) zei vrijdag desgevraagd dat Italië niet op Nederland hoeft te rekenen, terwijl ook België medewerking weigerde.

Italië hekelt EU-lidstaten, dreigt te stoppen met betalen aan Brussel

De Italiaanse premier Giuseppe Conte hekelde de opstelling van andere EU-lidstaten: ‘De geest van solidariteit vertaalt zich nauwelijks in concrete daden.’ Luigi Di Maio, leider van de Vijfsterrenbeweging, zette Brussel donderdag verder onder druk: ‘Europa moet Italië helpen, anders stoppen wij met de betaling van 20 miljard aan de EU.’

De Europese Commissie beloofde Italië vorige week 9 miljoen euro om de gezondheidszorg in de opvangkampen te verbeteren. Het geld is bedoeld voor zo’n 42.000 mensen – voornamelijk vrouwen en kinderen – die vastzitten op Sicilië, en op het vasteland onder meer in Toscane en in en rond Rome. Italië heeft al 200 miljoen euro Europese noodhulp voor immigranten gekregen. In de EU-meerjarenbegroting, die loopt tot 2021, is daarnaast 653,7 miljoen euro beschikbaar gesteld.

Zowel Italië als Hongarije wil dat Brussel met oplossing komt

De Italiaanse weerzin om immigranten op te nemen, is sterk toegenomen sinds juni, toen de nationalistische regering aan de macht kwam. Tijdens een van zijn eerste toespraken zei Salvini dat Italië ‘niet langer het vluchtelingenkamp van Europa‘ zou zijn. Sindsdien hamert hij er voortdurend op dat Brussel met een eerlijke oplossing voor de migratieproblematiek moet komen.

Maandag sprak de Hongaarse minister van Buitenlandse Zaken Peter Szijjarto woorden van gelijke strekking: ‘Europese beleidsmakers hebben tot dusver degenen aangemoedigd die illegale immigranten smokkelen en hen laten betalen om vanuit Noord-Afrika in wankele bootjes naar Europa te stappen. We moeten duidelijk maken dat dit ontoelaatbaar is.’

Teruglezen: Illegale immigratie vraagt om drastische maatregelen

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.