Rusland

Protesten in Moskou, oppositieleider vergiftigd?

Door Victor Pak - 30 juli 2019

Ogen zo groot als pingpongballen en uitslag op zijn huid. De Russische oppositieleider Aleksej Navalny heeft er mee te kampen sinds hij in de gevangenis verblijft. Daar zit hij nadat hij had opgeroepen te demonstreren voor vrije verkiezingen in Moskou.

De klachten van Navalny wijzen volgens het ziekenhuis slechts op een allergische reactie, maar Navalny zelf sluit niet uit dat hij is vergiftigd. Het zou niet de eerste keer zijn dat tegenstanders van de Russische president Vladimir Poetin op die manier uit de weg worden geruimd.

Waarvan heeft Navalny last?

Een woordvoerder van de Russische oppositieleider beschreef een verscheidenheid aan klachten die Navalny had. Naast opgezwollen ogen had hij ook last van zwellingen en een branderige huid.

Navalny had afgelopen zaterdag voor het eerst last van de klachten. Hij verbleef toen voor de vierde dag op rij in een gevangenis nabij Moskou. Op zondag werd hij vanwege de klachten van de gevangenis overgebracht naar een ziekenhuis.

Daar werd gesuggereerd door ziekenhuisdoktoren dat Navalny last zou hebben van ‘allergische klachten’. Navalny liet zich ook door zijn eigen arts, Anastasia Vasilyeva controleren. Zij betwist de bevindingen van het ziekenhuis. Volgens Vasilyeva is Navalny vergiftigd met ‘een onbekende chemische substantie’.

Op sociale media uitte Navalny zelf ook het vermoeden dat hij was vergiftigd. Hij vroeg zich af hoe slim zijn politieke tegenstanders zijn: ‘Zijn het echt zulke idioten dat ze mij vergiftigen op een plaats waar zij de hoofdverdachten zijn?’

Waarom zit Navalny in de gevangenis?

Maandag werd Navalny na zijn korte verblijf in het ziekenhuis weer overgebracht naar de gevangenis. Daar zit hij een celstraf van dertig dagen uit wegens de poging om een demonstratie te organiseren. Omdat hij meermaals de regels over het organiseren van protesten zou hebben overtreden, zit hij nu vast.

Navalny wilde demonstreren tegen de keuze van politici die mogen meedoen aan de gemeenteraadsverkiezingen in Moskou, dit najaar. Een aantal leden van de oppositie mag zich niet kandidaat stellen omdat zij te weinig handtekeningen zouden hebben verzameld om hun kandidatuur te steunen. De oppositie ontkent dat echter en stelt dat er wel genoeg handtekeningen zijn.

In 2013 werd Navalny zelf uitgesloten van de verkiezing van de burgemeester van de Russische hoofdstad.

Hoe verliep de demonstratie?

Ondanks dat Navalny zelf niet kon meedoen aan de demonstratie kwamen er veel mensen op af. Volgens de politie ging het om zo’n 3.500 demonstranten, maar de Britse omroep BBC meldt dat meer dan 20.000 Russen de straat op gingen. Ruim 1.000 mensen zijn gearresteerd wegens hun deelname aan het protest.

De Europese Unie (EU) veroordeelde het geweld dat de politie bij de aanhouding van de demonstranten gebruikte. Volgens de EU heeft de politie fundamentele vrijheden geschonden. Ook volgens de Verenigde Naties zijn de grondrechten van de demonstranten geschonden door het excessieve politiegeweld.

Welke Russen werden recent vergiftigd?

De bekendste Russen die de afgelopen jaren werden vergiftigd, zijn Sergej Skripal en zijn dochter Yulia. Zij werden in een pizzarestaurant in het Verenigd Koninkrijk blootgesteld aan zenuwgas, wat dodelijk kan zijn. De twee overleefde de aanslag nipt. Het Verenigd Koninkrijk en veel andere westerse landen houden de Russische president Poetin verantwoordelijk voor de vergiftiging. Skripal was een voormalig dubbelspion.

Vergiftigingen komen vaker voor onder Russische dissidenten. In 2006 werd Alexander Litvinenko in Londen vergiftigd met het radioactieve plutonium. Na een ziekbed van drie weken stierf hij in een ziekenhuis.  Litvinenko was een voormalig officier van de Russische inlichtingendienst, maar had politiek asiel gevraagd en gekregen in het Verenigd Koninkrijk.

Eind vorig jaar werd nog een voormalig lid van de protestband Pussy Riot voor een potentiële vergiftiging behandeld in Berlijn. Een jaar eerder werd de journalist en politiek activist Vladimir Kara-Murza opgenomen in een ziekenhuis na orgaanfalen. Kara-Murza, een vriend van de in 2015 doodgeschoten politicus Boris Nemtsov, was ook in 2015 al eens vergiftigd.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren
Bij het plaatsen van een reactie geldt een aantal voorwaarden. Klik hier voor de voorwaarden.