Europese Commissie

Nieuwe EU-Commissarissen: Timmermans mag ‘Green Deal’ waarmaken

Door Leanne Sneep - 10 september 2019

De nieuwe voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen (CDU) gaat de komende vijf jaar met veertien mannen en twaalf vrouwen aan de slag. Dinsdag presenteerde zij de 26 ‘nieuwe’ eurocommissarissen met hun bijhorende portefeuilles. Vier namen vallen op.

Frans Timmermans, vicevoorzitter

De Nederlander Frans Timmermans (PvdA) is niet nieuw in het rijtje eurocommissarissen. Sinds november 2014 was hij onder toenmalig voorzitter Jean-Claude Juncker vicevoorzitter van de Europese Commissie. Timmermans hoopte Juncker op te volgen, maar dat mislukte door verzet van Oost-Europese lidstaten onder leiding van Hongarije.

De kritiek van Timmermans op de rechtsstaat in deze landen werd hem niet in dank afgenomen en deed zijn kansen teniet. Op voorspraak van de Franse president Emmanuel Macron werd Von der Leyen de compromiskandidaat.

Timmermans was de afgelopen jaren verantwoordelijk voor de handhaving van grondrechten en betere regelgeving. In die hoedanigheid had hij het vaak aan de stok met Oost-Europese landen.

De nieuwe portefeuille van Timmermans zal de betrekkingen met Oost-Europa weinig goeddoen. Als eerste vicevoorzitter beheert hij de ‘groene’ portefeuille. Premier Mark Rutte en Timmermans hadden beide een voorkeur voor deze portefeuille, die naast klimaatbeleid ook energievoorziening, landbouw en milieu en oceanen bevat.

Timmermans moet een ‘Green Deal’ voor elkaar krijgen. Von der Leyen ziet dat als een belangrijk onderdeel van haar beleid: ‘Ik wil dat de Europese Green Deal kenmerkend wordt voor Europa.’

Von der Leyen wil 1.000 miljard euro vrijmaken voor een duurzamer Europa. Timmermans moet werk maken van een wet waarin is vastgelegd dat de Europese Unie in 2050 klimaatneutraal is.

Phil Hogan, Commissaris Handel 

Ook de Ier Phil Hogan is een bekende in Brussel. De afgelopen vijf jaar was hij Commissaris voor Landbouw. Hij stelde in deze functie miljoenen euro’s beschikbaar voor Europese melkboeren van wie de veestapel te veel melk produceerde.

Hogan had als eurocommissaris een groot aandeel in de handelsovereenkomst met de Mercosur-landen in Zuid-Amerika. Boeren in eigen land zijn kritisch op dat akkoord. Zij vrezen een toestroom van producten die de Europese kwaliteitsnormen niet halen.

Het lijkt een tactische zet dat Von der Leyen de Ier de portefeuille Handel heeft toebedeeld. Hij wordt zo verantwoordelijk voor een handelsakkoord met de Britten, die uit de Europese Unie willen. Hogan was vaker kritisch over de Brexit en zei van de Britse premier dat ‘Johnson pokert met de Ierse grens’.

De Ierse premier Leo Varadkar is tevreden met de benoeming van Hogan. Volgens Varadkar is het een ‘zeker voordeel’ voor Ierland:

Paolo Gentiloni, Commissaris Economie

De namens Italië afgevaardigde Commissaris Paolo Gentiloni was van 2016 tot 2018 premier van Italië. De sociaal-democraat werd opgevolgd door de partijloze Giuseppe Conte die begin september 2019 zijn tweede regering vormde met de Vijfsterrenbeweging en de Democratische Partij.

Gentiloni is pas vorige week voorgedragen als eurocommissaris. Zijn voordracht is onderdeel van het akkoord dat Conte sloot met de Vijfsterrenbeweging en de sociaal-democraten, nadat de populistische partij Lega uit de regering was gestapt.

Als voormalig premier krijgt Gentiloni een zware portefeuille: Economie. Bewijs dat Europa de nieuwe Italiaanse regering serieuzer neemt dan de vorige. Gentiloni zal veel contact hebben met zijn eigen land. Italië heeft na Griekenland de grootste staatsschuld van alle Europese landen. Vorig jaar was er nog een rel tussen Brussel en Rome over de Italiaanse begroting.

Helena Dalli, Commissaris Gelijkheid 

Een opvallende verschijning onder de eurocommissarissen is de Maltese Helena Dalli. In haar jeugd was zij Miss Malta (1979) en ze speelde een rol in de Italiaans-Amerikaanse actiefilm Final Justice (1985).

Dalli was een van de meest ervaren ministers in de vorige Maltese regering. De sociaal-democraat was minister van Europese Zaken en Gelijkheid voordat ze naar voren werd geschoven als eurocommissaris Gelijkheid. Als minister was zij een voorvechter van gelijke rechten voor lhbt’ers. Ze zorgde bijvoorbeeld voor een verbod op ‘homogenezing’.

Von der Leyen rekent op Dalli’s ervaring met het thema: ‘Dalli heeft haar politieke leven gewijd aan gelijkheid.’

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.