buitenland

Obama: Islamitische Staat is noch islamitisch, noch een staat

Door Servaas van der Laan - 11 september 2014

Islamitische Staat (IS) heeft niets met de islam te maken en het is al helemaal geen staat. Het zijn terroristen die vernietigd moeten en ook zullen worden.

Dat heeft de Amerikaanse president Barack Obama woensdagavond gezegd in een tv-toespraak waarin hij zijn strijdplan tegen IS presenteerde.

Niet islamitisch

‘IS is niet islamitisch. Geen religie op aarde keurt het doden van onschuldigen goed. En het grootste deel van de slachtoffers van IS is moslim,’ zei Obama. ‘En het is al helemaal geen staat. Het is de voormalige partner van Al-Qa’ida in Irak die misbruik heeft gemaakt van sektarische gevechten en de burgeroorlog in Syrië door land te winnen aan beide zijden van de grens van Irak en Syrië… IS is een terroristische organisatie, puur en simpel.’

En omdat IS een gevaar vormt voor Amerika en haar bondgenoten, zal Obama een coalitie leiden van partners die de terroristen gezamenlijk zullen ‘uitroeien’. ‘Ons doel is duidelijk: we zullen IS verzwakken en uiteindelijk vernietigen met een allesomvattende en stabiele anti-terrorismestrategie,’ zei Obama. Die strategie bestaat uit de volgende delen:

  1. Het Amerikaanse leger gaat door met het uitvoeren van luchtaanvallen. In Irak gebeurt dit in samenwerking met het Iraakse leger, Peshmerga en andere strijdkrachten die willen samenwerken. Ook in Syrië wil Amerika gaan bombarderen, maar wie daar de partners worden, is nog niet duidelijk.
  2. Amerika stuurt nog eens 475 extra militairen ter ondersteuning naar Irak. Deze militairen worden ingezet bij het trainen en adviseren van de lokale krijgsmacht. Het totale aantal Amerikaanse militairen in Irak komt daarmee op zestienhonderd. Het is uitdrukkelijk niet de bedoeling dat deze militairen in directe gevechten met terroristen worden betrokken.
  3. Amerika wil samenwerken met partners in en buiten de regio. Gezamenlijk zal de coalitie IS bestrijden en er ook voor zorgen dat er steeds minder nieuwe terroristen zich bij IS aanmelden. Over twee weken zit Obama een vergadering in de Veiligheidsraad voor om over deze samenwerking te spreken.
  4. Amerika gaat door met het leveren van humanitaire hulp om de onschuldige burgers die door de terreur van IS worden geraakt, te ondersteunen. Hierin maakt Amerika gaan onderscheid tussen soennieten, sjiieten, christenen, Jezidis of andere minderheden. Iedereen die wordt bedreigd door IS zal worden geholpen.

Geen nieuwe oorlog

Obama benadrukte in zijn speech dat het niet gaat om een nieuwe Irak-oorlog, maar om een pure anti-terrorismeoperatie vergelijkbaar met de acties tegen moslimextremisten in Jemen en Somalië.

Maar zo eenvoudig zal het zeker niet worden, zegt een Amerikaanse generaal op anonieme basis tegen de The Washington Post. ‘Dit wordt moeilijker dan alles wat we tot nu toe hebben geprobeerd in Irak of Afghanistan,’ zegt de hoge militair.

Irak

Om dit plan in Irak te laten slagen, moet er namelijk een aantal dingen gebeuren. Zo zal het Iraakse leger zijn eenheid en overtuiging moeten terugvinden om als een blok tegen IS te vechten.

Politiek leiders in Irak zullen hun gevechten over macht en geld opzij moeten zetten. Ook soennieten moeten zich bereid tonen om tegen hun geloofsgenoten te vechten. Daarbij zullen Europese en Arabische partijen goed samen moeten werken.

Syrië

‘Maar dit alles lijkt een eitje te zijn bij wat er in Syrië moet gebeuren,’ zegt de generaal. Daar zullen de Amerikanen moeten kiezen tussen samenwerking met twee kwaden. Of het regime van Bashar al-Assad, of de aan Al-Qa’ida gerelateerde rebellen.

Tegelijkertijd zal er in het door burgeroorlog verscheurde land iets van een alternatief moeten worden gecreëerd voor burgers die gewoon in rust en vrijheid willen leven. ‘Dit is het meest complexe probleem sinds 9/11,’ zegt de generaal. ‘Hiervan bestaan geen precedenten.’

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.