buitenland

Hoe een eeuwenoude graftombe Turkije in oorlog kan storten

Door Tom Reijner - 05 oktober 2014

Turkije maakt zich grote zorgen om tientallen regeringssoldaten die een Ottomaans mausoleum in het noorden van Syrië bewaken. Ankara zal niet aarzelen om terug te slaan, mocht IS de tombe bestoken.

In het noorden van Syrië ligt de graftombe van Süleyman Shah (1178 –1236), de grootvader van Osman I, de oprichter van het Ottomaanse Rijk. De grond waarop de tombe staat, behoort volgens een verdrag uit 1921 toe aan Turkije.

Belangrijke plek

Er is altijd een klein groepje militairen aanwezig om de voor Turkije belangrijke plek te bewaken, zelfs nu het middenin het gebied ligt waar stevig wordt gevochten én waar Islamitische Staat (IS) aan een opmars bezig is.

Het monument ligt niet ver van de Turkse grens (op zo’n 25 kilometer) en is bovendien niet ver verwijderd van Kobane, de Koerdische stad die de laatste tijd toneel is van een hevige strijd tussen het IS-terreurleger en Koerdische milities.

Grote zorgen

Turkije maakt zich nu grote zorgen om de tientallen regeringssoldaten die de historische plek bewaken. Ze zijn in gevaar: IS is in aantocht en kan, wanneer het de tombe besluit aan te vallen, opnieuw Turken kidnappen – terwijl de ontvoering zo’n 46 Turkenbij Mosul nog maar net achter de rug is.

President Recep Tayyip Erdogan heeft al laten doorschemeren dat hij niet aarzelt om terug te slaan, mocht IS besluiten de graftombe inderdaad te bestoken, schrijft The Times of Israel.

NAVO-lid Turkije kan in geval van zo’n aanval wijzen op artikel 5 van het Handvest: daarin staat dat een aanval op één lid een aanval op allen betekent – met militaire actie tot gevolg. Het is niet duidelijk of het transatlantische bondgenootschap hierin mee zal gaan.

Tegenstrijdig

De patrouillerende militairen hoeven niet bang te zijn, heeft een topgeneraal al gezegd: we komen jullie redden als dat nodig is.  De Turkse president ontkent overigens berichten dat IS de tombe heeft omsingeld.

Voor het weekeinde waren er tegenstrijdige geluiden vanaf de plek, meldt CNN. De terroristen zouden korte tijd de bewakers hebben ontvoerd, om hen daarna weer vrij te laten. Er zijn ook berichten dat IS al maanden rond de tombe staat.

In maart dit jaar riep IS Turkije op zijn soldaten binnen de drie dagen van het mausoleum terug te trekken. Ankara weigerde dat. Erdogan, die toen nog premier was, zei ook toen dat een aanval op het mausoleum als een aanval op Turkije zou worden beschouwd.

Groen licht

De Turkse regering doet intussen mee aan de anti-IS-coalitie, zij het (nog) niet militair. Maar wat niet is, kan nog komen: het Turkse parlement gaf donderdag groen licht voor mogelijke militaire actie tegen IS in Irak en Syrië.

Troepen van bondgenoten mogen nu militaire bases op Turks grondgebied gebruiken. Eerder weigerden de Turken nog de Nederlandse F-16’s toe te laten, waardoor de piloten met hun gevechtstoestellen moesten uitwijken naar Jordanië.

Vreemd, aangezien Nederland Patriot-raketsystemen aan de Turks-Syrische grens stationeerde, om de NAVO-bondgenoot te beschermen tegen aanvallen vanuit Syrië.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.