buitenland

De jihadisten die gedood werden: wat weten we tot nu toe?

Door Laura van Dijk - 22 januari 2015

De strijd in Syrië en Irak heeft vermoedelijk het leven geëist van al 25 Nederlandse jihadisten. Elsevier heeft de gesneuvelde extremisten, voor zover bekend, op een rij gezet.

Het is nooit helemaal met zekerheid te zeggen wie wel en niet is overleden. Doodverklaring is voor jihadisten ook een goede manier om inlichtingendiensten om de tuin te kunnen leiden.

De AIVD meldde 30 juni vorig jaar dat in de afgelopen twee jaar veertien jihadstrijders zijn gedood bij de gevechten in Syrië.

Minister van Binnenlandse Zaken Ronald Plasterk (PvdA) voegde daar op 7 november 2014 in het televisieprogramma Pauw aan toe dat er tot dan toe twintig jihadisten in Syrië waren omgekomen. Het gaat om mensen van wie de inlichtingendienst AIVD de identiteit heeft bevestigd.

Op 9 januari zei Ivo Opstelten (VVD), minister van Veiligheid en Justitie, dat er op dat moment slechts 21 Nederlandse jihadisten in de oorlog zijn gesneuveld. De aantallen van de autoriteiten lijken elkaar tegen te spreken.

* Op 14 maart 2013 kwam het bericht naar buiten dat Mourad Massali, alias Shaheed Abu Baseer, een 21-jarige man uit Delft, het allereerste Nederlandse slachtoffer in de strijd is geworden. Hij maakte deel uit van een groep van ongeveer twintig jongeren die vanuit Nederland naar Syrië zijn vertrokken. Het is onduidelijk onder welke omstandigheden de jihadist is omgekomen.

* Jihadist Soufian El Fassi (20) is omstreeks 20 maart, twee jaar geleden, omgekomen in Syrië. Hij kwam uit de buurt van Delft en behoorde tot dezelfde vriendengroep als Mourad Massali.

* Op 28 juli 2013 volgde de 26-jarige broer van Mourad, Choukri Massali, hem de dood in. Hij kwam om op het slagveld tijdens een gevecht met het Syrische nationale leger.

* De Nederlandse Marokkaan Saddik Sbaa overleed op 11 juli 2013 als gevolg van een kogel door zijn hoofd tijdens een veldslag op het platteland nabij Damascus.

* Op 25 november twee jaar geleden trof het noodlot de 26-jarige Abu Jandal uit Delft. Hij werd getroffen door een bomaanslag en overleed twee weken later aan zijn verwondingen. Jandal behoorde tot dezelfde vriendengroep als de broers Massali en Soufian El Fassi.

* De Amsterdamse Abu Hamza, zijn schuilnaam, was in 2014 de eerste omgekomen Syriëganger. In februari zou hij gesneuveld zijn, vertelde Aissa Zanzen van het Samenwerkingsverband Marokkaanse Nederlanders op AT5.

* Plasterk maakte op 23 april bij de presentatie van het AIVD-jaarverslag bekend dat twee Nederlandse jihadstrijders een zelfmoordaanslag hadden gepleegd. In Irak had de eerste plaats: met een bom in een rugzak had de jihadist het gemunt op een burgerdoel. In Syrië werd de zelfmoordaanslag met een autobom gepleegd. De minister wilde niet ingaan op de hoeveelheid slachtoffers die is gemaakt bij de aanslagen.

* Op 5 juni sneuvelt M.Ö. (43), een Nederlander van Turkse afkomst. De jihadstrijder is al jaren bekend bij de politie. Hij werd meerdere malen verdacht van het ronselen van moslimjongeren in Nederland voor jihadreizen.

* Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding Dick Schoof heeft op 23 september vorig jaar bevestigd dat bij Amerikaanse bombardementen bij Aleppo drie Nederlandse jihadisten zijn gesneuveld.

* Sultan Berzel (19) uit Maastricht heeft zichzelf op 12 november opgeblazen voor een politiebureau in de Iraakse hoofdstad Bagdad. Bij de aanslag kwamen zeker vijf politie-agenten om het leven, tientallen raakten gewond. Berzel is voor zover bekend de derde Nederlandse zelfmoordterrorist.

* Omstreeks 21 december overleed een 19-jarige vriend van Sultan Berzel. Ook hij was afkomstig uit Maastricht. Hij is omgekomen door een mortiergranaat van het Syrische regeringsleger, dat de inname van een militaire vliegbasis door IS probeerde te voorkomen. De 19-jarige man is de 21ste Nederlandse strijder die in Syrië en Irak het leven verliest.

* Dit jaar op 17 januari sneuvelde Achraf (17), alias Abu Jihad, ook in Syrië. De jongen kwam uit Amsterdam en is vermoedelijk gedood door een Amerikaanse bomaanslag op de IS-bolwerk Raqqa.

* De 27-jarige Soufian el Jelali uit Huizen is vermoedelijk bij hetzelfde bombardement door Amerikaanse drones op Raqqa overleden. Zijn familie kwam eerder in het nieuws als een van de gezinnen uit Huizen van wie paspoorten werden afgepakt om te voorkomen dat zij naar Syrië zouden afreizen om IS te ondersteunen.

* Meest recentelijk is Soufian Z., alias Abu Mohammed, omgekomen in Kobani. De bekende Syriëganger uit Den Haag is ook waarschijnlijk het slachtoffer geworden van een Amerikaans bombardement. De jihadist maakte eerder een documentaire over het leven van een Nederlandse Syriëganger, getiteld ‘Oh Oh Aleppo’.

* Op 21 januari werd ook bekend dat een goede vriend van Soufian Z., Driss D., omkwam bij hetzelfde bombardement. De radicale moslim uit de Schilderswijk in Den Haag werd eerder opgepakt in Azerbeidzjan en Kenia op verdenking van terrorisme.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.