buitenland

Verhoogt aanslag op politiebureau Bosnië politieke spanningen?

Door Nina Bogosavac - 28 april 2015

Een schutter heeft maandagavond in de Oost-Bosnische stad Zvornik een politiebureau aangevallen waarbij een agent om het leven is gekomen. De schutter, een – vermoedelijk radicale – moslim, is tijdens het gevecht door de politie doodgeschoten.

Twee andere agenten zijn gewond geraakt en zijn opgenomen in het ziekenhuis, hun situatie is stabiel.

De 24-jarige dader zou ‘Allahu Akhbar’ (‘God is groot’ in het Arabisch) hebben geroepen, waarna hij het vuur op aanwezigen opende met een automatisch geweer.

De stad waar het incident plaatsvond, hoort bij de Servische Republiek (‘Republika Srpska’), een semi-autonome Servische provincie dat samen met de Bosnische-Kroatische federatie het naoorlogse Bosnië uitmaakt.

Volgens de regionale Minister van Veiligheid was de dader afkomstig uit een nabijgelegen dorp. Ook zou hij al sinds vrijdag in het vizier van de politie zijn, maar was onbekend waar en wanneer een terroristische aanval zou plaatshebben.

De bewindsman van de autonome Servische Republiek noemt de aanval een goed voorbereide terroristische aanslag. Zo zou de dader hebben gewacht tot een wachtwissel, zodat zoveel mogelijk agenten aanwezig zouden zijn in het gebouw. Het beveiligingsniveau in de regio is inmiddels opgeschroefd.

Politieke spanningen

Het incident is een van de meest serieuze in jaren en verhoogt de spanningen in een al ingewikkelde politieke situatie in het door etniciteiten verdeelde land.

Afgelopen weekend hielden de grootste Servische en Kroatische partijen congressen om nieuwe partijleiders te kiezen en herhaalden zij daar het strategische doel voor de komende vier jaar: de scheiding van de Servische Republiek van Bosnië-Herzegovina en de oprichting van een Kroatische entiteit binnen het land.

De president van de Republika Srpska Milorad Dodik, grijpt het terreurincident aan om kritiek te leveren op de Bosnische staatsinstellingen. Daaruit blijkt volgens hem dat de Servische entiteit niet kan rekenen op de politiediensten uit Bosnië-Herzegovina.
Hij waarschuwt dat de provincie haar eigen inlichtingendiensten zal opzetten, gezien enkele dagen eerder al bekend was dat een terroristische aanval zou kunnen gebeuren, ‘maar zonder te specificeren waar’. ‘Schoten zijn gelost in de Servische Republiek, we hebben het recht onszelf te verdedigen en dat zullen wij ook doen’, waarschuwde hij.

Bosnische moslims

De meeste Bosnische moslims beoefenen een gematigde vorm van de islam, maar sommigen hebben de strikte ideologie van de soennitische wahabitische stroming omarmd. De overheid schat dat rond de 200 mensen naar Syrië en Irak zijn gegaan om te vechten voor de terreurgroep Islamitische Staat.

Een jaar geleden kaartten de islamitische gemeenschap in Bosnië-Herzegovina een toename van mishandelingen aan, nadat in Zvornik een jonge man was aangevallen voor de lokale moskee.

De stad werd voornamelijk bewoond door moslims, voordat de Serviërs hen verdreven tijdens de etnische zuivering in de Bosnische oorlog van 1992-1995. Slechts een klein aantal moslims keerde erna terug. De imam van de moskee in Zvornik, Mustafa Muharemovic, heeft volgens AP de aanval veroordeeld.

In Servië zei premier Aleksandar Vucic de aanval op het politiestation af te keuren. Hij voegde daar aan toe dat hij in overeenstemming met het Dayton-akkoord, de Servische entiteit in Bosnië financieel en met kennis zal helpen. Vucic voegt daaraan toe de integriteit van niemand te zullen schenden.

Republiek

Met de onafhankelijkheidsverklaring van Kroatië en Slovenië in juni 1991 begon het uiteenvallen van Joegoslavië en volgde de Bosnische oorlog. Begin 1992 konden de inwoners van Bosnië zich in een referendum uitspreken over hun toekomst. Kroaten en moslims (die samen een meerderheid vormden) verkozen onafhankelijkheid, Serviërs riepen daarop hun eigen Servische Republiek uit.

Het land, officieel genaamd Bosnië-Herzegovina, bestaat sindsdien uit twee semi-autonome regio’s – de Federatie van Bosnië en Herzegovina en de Servische Republiek. Elke regio heeft zijn eigen president, regering, parlement, politie en andere instanties.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.