buitenland

Vergeet de FIFA, de UEFA is de grote geldmachine

Door Servaas van der Laan - 05 juni 2015

Niet de FIFA, maar de UEFA is de grote geldmachine in het internationale voetbal. De jaarlijkse Champions League levert veel meer op dan eens in de vier jaar een WK voetbal.

Zaterdagavond 20.45 uur beginnen de voetbalsterren van FC Barcelona en Juventus in het Olympiastadion in Berlijn aan de finalestrijd in de prestigieuze Champions League.

Miljarden

Wereldwijd kijken miljoenen voetbalfans vanaf de bank naar het schouwspel. Vanwege deze massale interesse moeten omroepen en tv-zenders, zoals de NOS in Nederland deed tot dit jaar, miljoenen betalen voor de uitzendrechten.

Sponsors hebben er daarnaast grof geld voor over om in de televisiespotjes en op de borden langs het veld te mogen figureren. Organisator UEFA vaart daar wel bij. Het Financieele Dagblad zocht uit dat de Europese voetbalorganisatie zeker 8,3 miljard euro verdiende in de periode 2011-2013. Die inkomsten kwamen voor een klein deel uit het EK voetbal in 2012, maar vooral uit de Champions League. In dezelfde periode kwam er 4,3 miljard euro binnen bij de wereldvoetbalbond FIFA. Een WK voetbal is lucratief, maar lang niet zo winstgevend als de Champions League die ieder jaar wordt gespeeld.

Steeds rijker

De miljarden vloeien voor een deel naar de deelnemende clubs. Dit seizoen kunnen de 32 deelnemende clubs bijna 1,3 miljard euro onder elkaar verdelen. Het zijn vooral de clubs die ver komen in het toernooi die echt goede zaken doen.

Barcelona en Bayern München verdienden in de afgelopen vijf edities elk 226 miljoen euro. Van dat geld kunnen weer meer en betere spelers worden gekocht. Op die manier werkt het systeem als een vicieuze cirkel: de rijke clubs worden nog rijker gemaakt.

NRC Q becijferde dat er zaterdagavond voor 676 miljoen euro aan spelers op het veld aan de aftrap zullen staan. Wie de reservebank erbij rekent, komt op een getal van bijna 1 miljard euro.

Machteloos

De kleinere clubs kijken machteloos toe. Hoewel de UEFA komend seizoen een herverdeling van de start- en wedstrijdpremies doorvoert, blijven de inkomsten uit de Europa League, het minder bedeelde broertje van de Champions League, een troostprijs. Het startgeld in de Champions League bedraagt volgend seizoen 12 miljoen euro tegenover 2,4 miljoen euro in de Europa League.

Maar ook wanneer PSV, dat komend seizoen Nederland vertegenwoordigt in de Champions League boven verwachting presteert en verder komt in het toernooi, zal de ploeg nooit zo veel kunnen verdienen als Barcelona of Juventus. Het prijzengeld dat de UEFA uitkeert aan de clubs wordt bepaald aan de hand van de televisiegelden in het herkomstland. In het kleine Nederland ligt die opbrengst veel lager dan in grote voetballanden als Duitsland, Spanje, Italië of Engeland.

Juventus

Daarin schuilt, voor een deel, het succes van Juventus. De club uit Turijn kon jaren matig presteren in de Champions League zonder er financieel erg op achteruit te gaan.

Door de hoge televisiegelden in Italië bleven de miljoenen in Turijn, ook in de magere Europese jaren, gewoon binnenkomen. Van dat voorrecht kunnen de Nederlandse clubs enkel dromen.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.