buitenland

Gaat ‘operatie Sophia’ mensensmokkelaars pijn doen?

Door Servaas van der Laan - 07 oktober 2015

De militaire missie van de Europese Unie (EU) tegen mensensmokkel op de Middellandse Zee gaat de tweede fase in. Gaan de mariniers de mensensmokkelaars nu eindelijk pijn doen?

Op 24 augustus kwam op het Duitse marineschip Schleswig-Holstein een meisje ter wereld. Het kind, geboren uit een Somalische moeder die door het schip uit zee was opgepikt, kreeg de naam Sophia.

Operatie Sophia

Het kind is nog maar een paar weken op aarde, maar is nu al de naamgever aan een nieuwe fase van de EU-operatie ‘Eunavfor Med’ in de Middellandse Zee.

Na een beginfase moet ‘Operatie Sophia’ de mensensmokkel op de Middellandse Zee nu echt tegengaan. Volgens EU-buitenlandchef Federica Mogherini krijgt de operatie de naam van het migrantenkind uit Somalië als ‘teken van hoop’.

Tandloos ingrijpen

Maar de naam moet vooral een herinnering zijn aan fase 1 van de EU-missie in de Méditerranée. Die missie beperkte zich immers tot het redden van migranten op zee. De criminelen die de volksverhuizing faciliteren werden ongemoeid gelaten.

Tot frustratie van Italië, dat goede contacten en inlichtingen heeft in Libië, kwam er geen internationaal mandaat om het probleem bij de bron, namelijk in Libië, aan te pakken. De missie beperkte zich daarom tot het verzamelen van informatie, en vooral tot het opvangen van migranten die door de mensensmokkelaars in Libië in bootjes werden gehesen.

Meer tanden

‘Sophia’ krijgt wel meer tanden, zo blijkt uit nieuwe informatie van de EU over de missie. De marineschepen die meedoen aan de missie mogen verdachte schepen op de Middellandse Zee vanaf woensdag aanhouden, doorzoeken en tegenhouden. Maar de ‘tanden’ van deze missie, die onder leiding staat van de Italiaanse admiraal Enrico Credendino, beperken zich tot de internationale wateren.

Voor ingrijpen in Libische wateren is toestemming van Libië of van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties (VN) nodig. En die toestemming ontbreekt. Als de smokkelaars ervoor zorgen dat ze de bootjes voor de eigen kust ‘lanceren’ en zelf in eigen wateren blijven, kunnen ze ongestoord hun praktijken blijven doorzetten. Gaat Sophia de mensensmokkelaars nu echt pijn doen? In Libië zullen ze in ieder geval niet van haar wakker liggen.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.