buitenland

Turkse verkiezingen ‘laatste kans’ voor Erdogan

Door Liz Zoetekouw - 30 oktober 2015

Omdat de vorige verkiezingen niet leidden tot een coalitieregering moeten de Turkse kiezers zondag opnieuw naar de stembus. De partij van de Turkse president Recep Tayyip Erdogan verloor in juni voor het eerst in dertien jaar de absolute meerderheid. Wat kunnen we verwachten van de verkiezingen van komende zondag?

Erdogans Partij voor Rechtvaardigheid en Ontwikkeling (AKP) kon in augustus geen akkoord sluiten met oppositiepartijen. Daaronder vallen de sociaaldemocratische CHP, de nationalistische partij MHP en de Koerdische partij HDP.

Problemen

De politieke situatie in Turkije wordt steeds ingewikkelder. De strijd tussen de regering en de verboden Koerdische arbeiderspartij PKK is weer aangewakkerd. De PKK werd samen met terreurbeweging Islamitische Staat (IS) beschuldigd van de aanslag in Ankara begin oktober. Daarbij kwamen 97 mensen om het leven. De Turkse autoriteiten meldden deze week dat IS nu als hoofdverdachte van de aanslag wordt gezien.

Daarnaast speelt het migrantenprobleem een grote rol in Turkije. Zo sprak Erdogan deze maand nog met de Europese Unie (EU) om een deal te sluiten over de migratiecrisis. Erdogan wil onder meer een versoepeling van visum-regelingen voor Turken die naar de EU reizen, en hervatting van de gesprekken over de Turkse toetreding tot de EU. In ruil daarvoor neemt het land zo’n 2 miljoen extra vluchtelingen op.

Ook is Erdogans persoonlijke populariteit gedaald. Dat komt onder meer door de stagnerende economie door het optreden van Erdogan dat ook in eigen land als steeds autoritairder en megalomaner wordt beschouwd. Voorbeelden daarvan zijn het overnemen van Turkse media deze week en het bouwen van enorme projecten, waaronder een paleis voor zichzelf.

In de afgelopen tijd probeert de AKP van Erdogan op verschillende manieren zieltjes (terug) te winnen. Zo stuurde de partij onder meer een brief naar Turken die in het buitenland wonen. Veel Nederlandse, Duitse en Belgische Turken kregen een brief op de mat waarin de Turkse premier Ahmet Davutoglu hen vraagt op zijn partij te stemmen.

De regering van Erdogan besloot ook om, in verband met de verkiezingen, de wintertijd met twee weken uit te stellen. Turkse overheidsinstellingen beweren dat de wintertijd een negatieve invloed zou hebben op de opkomst van kiezers, maar hoe dat precies werkt blijft een mysterie.

Uitkomst

Het Turkse parlement heeft 550 zetels. Bij de verkiezingen in juni won de AKP er 258, maar Erdogan denkt zelf dat hij de meerderheid terug kan winnen.

Uit sommige opiniepeilingen blijkt dat de partij opnieuw geen meerderheid zal behalen. Bij een minderheid krijgt de beoogde premier 45 dagen om een regering te vormen. Volgens experts kan Erdogan niet opnieuw verkiezingen uitschrijven en moet hij bij een minderheid een coalitie vormen. De alleenheerschappij van de AKP en Erdogan zou hiermee eindigen.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.