buitenland

Migratiedeal: wat spreekt EU af met Turkije?

Door Elif Isitman - 29 november 2015

Zondag sloten regeringsleiders van de Europese Unie een overeenkomst met Turkije over hoe de migratiecrisis nu verder gezamenlijk wordt aangepakt. Wat staat er in die overeenkomst?

Veel van wat er is afgesproken, was al eerder bekend. Zo krijgt Turkije 3 miljard euro voor de komende twee jaar om de opvang van Syrische vluchtelingen in Turkse kampen te verbeteren. Nederland draagt daar 117 miljoen euro aan bij.

Monitoren

Premier Mark Rutte herhaalt dat het geld pas ‘gefaseerd’ naar Turkije gaat ‘als er concrete projecten zijn ter verbetering van de opvang’. Volgens hem wordt de vooruitgang van de Turken ‘gemonitord’.

Een voorwaarde voor deze uitbetaling is dat vooral de basisvoorzieningen, onderwijs en gezondheidszorg in de kampen beter moeten. Daarnaast moeten Syriërs ook toegang krijgen tot de Turkse arbeidsmarkt.

Verder is afgesproken dat migranten die geen recht hebben op asiel in de EU en via Turkije zijn binnengekomen, terug moeten naar dat land. Vanuit daar moeten ze dan teruggestuurd worden naar hun land van herkomst. De EU is bereid om door de Verenigde Naties erkende vluchtelingen uit Turkse kampen op te nemen. Concrete aantallen worden niet genoemd, al werd eerder op zondag bekend dat de Duitse bondskanselier Angela Merkel en de voorzitter van de Europese Commissie Jean-Claude Juncker het over zo’n 400.000 extra migranten hebben gehad.

Vereisten

Het proces voor visumvrij reizen van Turkse burgers naar de EU wordt versneld. Al in het najaar van 2016 moet dit zijn afgerond en kunnen Turken zonder visum naar Europa. Voorwaarde hiervoor is wel dat Turkije zich houdt aan de vereisten die bijvoorbeeld worden gesteld aan paspoorten.

De gesprekken over toetreding van Turkije tot de EU worden op 14 december opnieuw hervat. In de loop van 2016 moet het gehele proces worden versneld. Tot slot komt er twee keer per jaar een overleg tussen Turkije en regeringsleiders van de EU. Aan de criteria voor toetreding, waaronder het verbeteren van persvrijheid en fundamentele rechten, zou daarbij niet worden getornd, zei EU-president Donald Tusk na afloop.

De Turkse premier Ahmet Davutoglu benadrukte dat Turkije geen garanties geeft dat de stroom van migranten naar Europa daadwerkelijk naar beneden gaat, maar verzekerde dat Turkije alle gemaakte afspraken zal nakomen.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.