buitenland

Tóch nieuwe sancties tegen Iran: hoe zit dat?

Door Tom Reijner - 17 januari 2016

De economische sancties tegen Iran zijn binnenkort verleden tijd, omdat het land zich aan de afspraken heeft gehouden zoals weggelegd in het akkoord over het nucleaire programma. Maar nu komen de Verenigde Staten toch met nieuwe sancties tegen het regime in Iran. Hoe zit dat?

De beslissing om de strafmaatregelen tegen Iran op te heffen, is afkomstig van het Internationale Energieatoomagentschap (IAEA) in Wenen. Deze ‘atoomwaakhond’ oordeelde dat de Islamitische Republiek alle afspraken uit het atoomakkoord, dat vorig jaar werd gesloten, is nagekomen.

‘Gouden pagina’

In ruil daarvoor zijn de sancties dus opgeheven, maar dat betekent niet voor altijd: als Iran zich in de komende 25 jaar niet aan de afspraken houdt, kunnen de sancties opnieuw van kracht worden.

De Verenigde Naties en Frankrijk bijvoorbeeld reageren positief, de Iraanse president Hassan Rouhani sprak van een ‘gouden pagina in de Iraanse geschiedenis, maar niet iedereen is even optimistisch gestemd. De beurzen in bijvoorbeeld Saudi-Arabië en Qatar gingen hard onderuit.

Raketten

Een dag na het ‘Weense’ oordeel komen de Amerikanen met kersverse sancties. Maar die hebben niet zozeer te maken met het veelbesproken atoomprogramma:  de strafmaatregelen worden namelijk ingesteld tegen elf bedrijven en personen die betrokken waren bij de productie van ballistische raketten door Iran, aldus het Amerikaanse ministerie van Financiën.

Op de lijst van Financiën staat onder meer het bedrijf Mabrooka Trading, dat is gevestigd in de Verenigde Arabische Emiraten. Ook staan er personen uit Iran op de lijst.

Washington heeft twee weken gewacht met het afkondigen van de maatregelen. Want tijdens die periode werd met Iran intensief onderhandeld over de vrijlating en uitruil van gevangenen. Nieuwe sancties zouden dat overleg in de war hebben kunnen schoppen.

Kritiek

Het uitstel kreeg flinke kritiek van de Republikeinen, die president Barack Obama verweten dat hij te weinig druk op Iran uitoefende op andere terreinen dan het nucleaire programma.

Inmiddels zijn in Teheran vijf Amerikanen vrijgelaten. Onder hen bevindt zich een journalist van Washington Post, Jason Rezaian. Drie van hen zijn zondag op een vliegtuig gestapt. In de Verenigde Staten zijn Iraniërs vrijgelaten.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.