buitenland

Iowa: wat is het belang van de overwinning van Cruz?

Door Emile Kossen - 02 februari 2016

Na de eerste voorverkiezingen in Iowa lijkt de verkiezingsrace bij de Republikeinen uit te lopen op een strijd tussen drie kandidaten. Ted Cruz won verrassend van vastgoedmagnaat Donald Trump. Lachende derde lijkt Marco Rubio. Hoe wist Cruz de overwinning te behalen, en maakt het uit?

Om de Iowa caucus te winnen, moeten kandidaten traditioneel de rechter- en linkervleugel van de twee partijen aanspreken, omdat die mensen in grote getale komen stemmen.

Cruz deed dat bij de Republikeinen, waar hij 40 procent van de stemmen kreeg van kiezers die zichzelf omschrijven als ‘zeer conservatief’. Ook een derde van de evangelische Republikeinen – de grootste groep kiezers in het christelijke Iowa – koos voor Cruz. De uitslag is een tegenvaller voor Trump, die volgens de peilingen zou winnen. Hij was vooral afhankelijk van kiezers die voor het eerst deelnamen aan de caucus.

Gedelegeerden

De voorverkiezingen in Iowa – een kleine staat met 3,1 miljoen inwoners – zijn het begin van een lange reeks verkiezingen in alle staten van het land. Cruz pikte met zijn overwinning de eerste acht gedelegeerden op. Dat is maar een fractie van de 1,237 delegates die een kandidaat nodig heeft om zeker te zijn van de Republikeinse nominatie.

Bovendien kreeg Donald Trump – op de tweede plek in Iowa – er zeven. De overwinning van Cruz is dan ook vooral symbolisch, en kan hem helpen in de komende voorverkiezingen. Ook Marco Rubio, die verrassend dichtbij Trump en Cruz kwam, kan tevreden zijn. De senator uit Florida wil nu toeslaan in het meer gematigde New Hampshire.

Iowa picks losers

Als eerste staat waar voorverkiezingen worden gehouden is Iowa vooral belangrijk als een soort schifting. Amerikanen noemen Iowa de staat die presidentiële verliezers aanwijst, niet de winnaars.

Dat bleek opnieuw maandagavond: twee kandidaten stapten uit de verkiezingsrace. De Democratische campagne van Martin O’Malley, oud-gouverneur van Maryland, raakte nooit echt op stoom. Ook de Republikein Mike Huckabee gaf aan zijn presidentiële campagne op te schorten.

In 2008 won Huckabee nog in Iowa, al werd hij in de strijd voor de nominatie uiteindelijk verslagen door John McCain. In 2012 was Iowa een prooi voor de Republikein Rick Santorum. Ook hij slaagde er niet in om de nominatie in de wacht te slepen; dat werd Mitt Romney. Het toont aan dat, na de overwinning van Ted Cruz, de race in 2016 nog lang niet gelopen is.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.