buitenland

Zo wil de EU Groot-Brittannië binnen de Unie houden

Door Emile Kossen - 02 februari 2016

Na dagen onderhandelen heeft de voorzitter van de Europese Raad Donald Tusk details bekendgemaakt over hoe het hernieuwde Britse lidmaatschap van de EU eruit moet gaan zien.

In een brief schrijft Tusk dinsdag dat, om de Europese Unie bijeen te houden, ‘iedereen compromissen moet sluiten’. De EU probeert dat: Tusk gaat in op alle vier thema’s die Cameron wilde bespreken, maar weigert op sommige punten mee te werken.

Dit zijn de voorstellen van Tusk en Cameron over een hernieuwd EU-lidmaatschap, die eind februari zullen worden besproken op een EU-top.

Uitkeringen EU-migranten

Camerons belangrijkste eis was dat Groot-Brittannië in het vervolg kan weigeren om uitkeringen te betalen aan EU-migranten. Daarbij stuitte de Britse premier op grote weerstand uit Oost-Europa. Als compromis stelt Tusk voor om een ‘noodrem’-maatregel toe te staan. Daarmee mogen alle EU-landen, als er sprake is van een noodsituatie, sociale uitkeringen aan EU-migranten voor een periode van vier jaar weigeren.

Wel blijkt een extra element aan het voorstel toegevoegd. De periode van vier jaar begint met een totale uitkeringenstop, maar geleidelijk krijgen EU-migranten die al een tijd in een land wonen weer recht op uitkeringen. Cameron wil graag een permanente stop op alle sociale uitkeringen, maar daarvoor lijkt binnen de EU geen steun.

Tegenhouden nieuwe Europese wetgeving

Tusk zegt te begrijpen dat ‘het Verenigd Koninkrijk geen baat heeft bij verdere politieke integratie’ en kondigt een ‘rode-kaart’-mechanisme aan waarmee EU-wetgeving kan worden tegengehouden. Als de nationale parlementen van minimaal 15 EU-lidstaten nieuwe wetgeving uit Brussel afkeuren, geldt dit als een veto, en komt die wet er niet. Het voorstel geeft een nieuwe, controlerende rol aan nationale parlementen.

Eurozone-voordelen

De Britten gebruiken de pond als valuta en hebben niet de wens om deel uit te gaan maken van de eurozone. Om verzekerd te zijn dat Groot-Brittannië niet wordt benadeeld door die keuze, zal er in de EU-wetgeving worden vastgelegd dat de Unie meerdere officiële valuta heeft.

Ook zal in de wet worden opgenomen dat beslissingen die alle EU-landen aangaan, nooit gemaakt mogen worden door alleen de eurozone-landen. Tusk geeft verder aan de EU nooit geld van de Britse belastingbetaler zal gebruiken om de eurozone te versterken.

Betere concurrentiepositie

De laatste van de vier thema’s die Cameron aansneed in de onderhandelingen is de concurrentiepositie van Europa. Tusk geeft in zijn brief aan dat de EU zijn best zal doen om de Europese bureaucratie te verminderen. Volgens Cameron is de hoge regeldruk schadelijk voor de Britse economie. Concrete plannen worden niet genoemd.

Het conceptvoorstel zal aan EU-lidstaten worden voorgelegd tijdens de volgende Europese top. Daarna zal Cameron een Brits referendum organiseren, waar kiezers zich mogen uitspreken over het hernieuwde EU-lidmaatschap.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.