Liesbeth Wytzes

Margaret Thatcher was een groot politicus, van enorme betekenis

Door Liesbeth Wytzes - 08 april 2013

Margaret Thatcher was van enorme betekenis voor haar land. Het Verenigd Koninkrijk was ook zonder haar wel gemoderniseerd, maar ze heeft er een grote bijdrage aan geleverd.

De Britse conservatieve politicus Margaret Thatcher, die 8 april overleed op 87-jarige leeftijd, was van enorme betekenis voor haar land. Dat bevond zich bij haar aantreden op 4 mei 1979 als prime minister in staat van ontbinding.

De werkloosheid was hoog, er werd om de haverklap gestaakt, de mijnwerkersvakbonden onder leiding van Arthur Scargill staakten bijna een jaar tegen de voorgenomen sluiting van de mijnen. Tevergeefs: Thatcher was onverbiddelijk.

Verantwoordelijkheid

Zo sleepte ze een tegenstribbelend Groot-Brittannië een nieuwe tijd in, waarin haar opvattingen over eigen verantwoordelijkheid en een kleine, bereikbare overheid deels gestalte kregen.

Thatcher, geboren Margaret Roberts en opgeleid tot scheikundige, was geen politicus die het van de theorie moest hebben. Ze was vooral van het gezonde verstand: je moet werken voor je geld, sparen, je rekeningen netjes op tijd betalen.

Keurige burgerlijke waarden die werden gedeeld door een groot deel van het Britse electoraat. Zodoende kon Thatcher niet alleen de eerste vrouwelijke premier van haar land worden, maar ook meteen de langstzittende van de twintigste eeuw.

Charmant

Een vrouw die het zover schopt in een partij van behoudende heren, en die het bovendien uitstekend kon vinden met wereldleiders als Ronald Reagan (1911-2004), François Mitterrand (1916-1996) en Michaïl Gorbatsjov – die heeft wel iets gepresteerd. Ze kon charmant zijn en snoeihard, ook tegen haar eigen ministers als die haar niet meer bevielen.

Ze pakte het zorg- en onderwijssysteem aan en hield vast aan haar overtuigingen: ‘The lady’s not for turning,’ zei ze in 1980.

Socialisme

Het Verenigd Koninkrijk was de kneus van Europa toen ze aantrad. Maar het zelfvertrouwen nam enorm toe toen Thatcher in 1982 zonder bedenkingen maar met succes een grote militaire macht naar de Falklandeilanden stuurde omdat Argentinië die wilde innemen.

Thatcher had een enorme hekel aan het socialisme en daardoor stond ze ook sceptisch tegenover de Europese eenwording, omdat ze vreesde dat er vanuit Brussel allerlei verkeerde regels opgelegd zouden worden. Bovendien was ze van mening dat de Britten te veel moesten bijdragen aan de EU – vandaar haar nog steeds aangehaalde uitspraak ‘I want my money back,’ ik wil m’n geld terug.

Bijdrage

Zeker was het Verenigd Koninkrijk ook wel gemoderniseerd onder een andere leider dan Margaret Thatcher. Maar ze heeft er zonder meer een grote bijdrage aan geleverd.

Een groot politicus, aldus The Times bij haar onwillige vertrek als premier in 1990, heeft alledaagse overtuigingen waaraan hij sterk hecht. En Thatcher was een groot politicus.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.