Carla Joosten

Europese leiders concluderen terecht dat er behoefte is aan nieuwe gezichten

Door Carla Joosten - 28 mei 2014

Het tijdperk van de oude federalisten loopt op zijn einde, luidde de conclusie na afloop van het Brusselse diner van regeringsleiders. Nu is het zaak het Europees Parlement te overtuigen.

De Europese Unie betreedt een nieuw tijdperk. De strijd om Europese topbanen verdwijnt uit de Brusselse achterkamertjes. Het Europees Parlement krijgt een rol en gisteravond wezen de Europese staatshoofden en regeringsleiders Herman Van Rompuy aan als informateur.

De voorzitter van de Europese Raad van Regeringsleiders gaat met het parlement en de leiders in de hoofdsteden overleggen over de nieuwe Europese agenda en de poppetjes die erbij horen.

Extremen

De Unie moet worden vernieuwd, concludeerden de leiders dinsdag na een informeel diner in Brussel. Na de verkiezingen van het Europees Parlement bleven de gevestigde partijen weliswaar in de meerderheid, maar de opmars van anti-EU-politici, eurosceptici en extremen van links en rechts dreunt nog na, vooral in Frankrijk het Verenigd Koninkrijk.

Hoe anders dat beleid precies gaat worden, moet blijken. De Britse premier David Cameron gaf een goede voorzet: de Europese Unie moet minder bazig en bemoeizuchtig zijn. Een boodschap die ook premier Mark Rutte (VVD) uitdraagt: minder gedoe en minder dingetjes.

Oude stempel

De vraag is welk personeel bij dat nieuwe Europa hoort. Eerder wezen de Europese politieke partijen hun kandidaten aan voor de functie van voorzitter van de Europese Commissie. Maar Jean-Claude Juncker, Martin Schulz en Guy Verhofstadt vertegenwoordigen het oude Europa. Alledrie zijn het federalisten van de oude stempel.

Probleem is dat het Europees Parlement alvast Juncker – de kandidaat van de christen-democraten, die met 213 van de 751 zetels als winnaar uit de verkiezingen kwamen – aanwees als onderhandelaar namens het europarlement.

Daarmee is de Luxemburgse oud-premier ook de belangrijkste kandidaat voor het voorzitterschap van de Europese Commissie.

Macht

Maar Cameron en de Hongaarse premier Viktor Orbán hebben Juncker al onaanvaardbaar genoemd. En de Duitse bondskanselier Angela Merkel liet gisteravond blijken dat het tableau van kandidaten veel breder is.

Bij de invulling van de belangrijke posten – ook die van buitenlandcoördinator, eurogroepvoorzitter en voorzitter van de Europese Raad van Regeringsleiders – zal volgens Merkel ook de man-vrouwverhouding een rol spelen.

De conclusie van het Brusselse diner kan er maar één zijn: er is dringend behoefte aan vers bloed.

Maar daarvan moet het Europees Parlement dan toch eerst worden overtuigd. Dat zal zijn macht op dit punt, sinds 2009 vastgelegd in de de Europese verdragen, willen gebruiken.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.