Merkwaardig: Erdogans feestje in Nederlandse sporthallen

05 augustus 2014

De boodschap van Ankara aan Den Haag was glashelder: sorry onbenullige Hollanders, wij schenden graag jullie soevereiniteit en organiseren graag onze nationale verkiezingen op jullie grondgebied.

Het is interessant om na te denken over mensen die in het licht kunnen leven, maar kiezen voor het donker. Die van vrijheid kunnen genieten maar gaan voor onvrijheid en om de moderniteit te omarmen maar het bed delen met de barbarij.

De Syriëgangers maken deze contra-intuïtieve keuzes. Jonge Nederlandse meiden en heren verlaten het vrije, tolerante en kansrijke Nederland om elders het zwaard van Allah te heffen en dood en verderf te zaaien.

Volgens een voormalig Commandant der Strijdkrachten verdienen zij daarvoor respect. Volgens weldenkende mensen moet walging en afkeuring hen ten deel vallen. Ik help mijzelf hopen dat weldenkende mensen nog altijd het overgrote deel van deze samenleving vormen.

Subtiel

Tussen de Syriëgangers en de geïntegreerde migranten die volwaardig deelnemen aan het maatschappelijke verkeer bevindt zich een derde groep. Die omvat berekenende tactici die het subtiele taalkundige verschil tussen ergens ‘wonen’ en ergens ‘leven’ concretiseren.

Zij wonen in Nederland terwijl zij met hun hart elders leven. Wonen kan overal – het behoeft slechts fysieke aanwezigheid – terwijl leven meer vereist.

Ergens leven is er mentaal zijn, naast het koesteren van emotionele betrokkenheid en loyaliteit voor het land waar je met hart en ziel leeft. Hiervoor is fysieke aanwezigheid niet eens nodig. Daarom kun je in Nederland wonen maar bijvoorbeeld in Turkije leven.

Ahoy

Afgelopen week werd duidelijk hoe dit werkt toen de Turkse staat, zonder een strobreed in de weg te zijn gelegd, de Turkse presidentsverkiezingen naar Nederlandse bodem wist te verplaatsen.

Het is al bevreemdend dat de stemmen en dus de loyaliteit van de Turkse Nederlanders zo openlijk worden geclaimd, laat staan dat niet de geëigende locaties zoals consulaten of ambassades werden gebruikt voor de stembusgang.

Sportcomplexen – zelfs Ahoy – werden ingehuurd, de totale kosten bedroegen 1 miljoen euro. Onverholen nationale betrokkenheid werd geëist van een groep die 240.000 man groot is.

De boodschap aan Den Haag was glashelder: sorry onbenullige Hollanders, wij schenden graag jullie soevereiniteit en organiseren graag onze nationale verkiezingen op jullie grondgebied. Jullie suprema potestas erkennen wij dus niet.

Drijfveer

Maar geheel tegen de wil van de Turkse Nederlanders werkt de lange Turkse arm toch niet. Je moest je van tevoren registeren om te kunnen stemmen en 240.000 mensen hebben dat ook gedaan.

Mogelijk uit betrokkenheid bij het reilen en zeilen van hun thuisland of uit angst voor het Turkse nationalisme dat zich ver buiten de landsgrenzen stevig doet gelden. Als betrokkenheid de drijfveer was, dan is de vraag gerechtvaardigd hoe je een presidentskandidaat op waarde kunt schatten, duizenden kilometers buiten het grondgebied waarover die kandidaat wil regeren.

De pr-machine te Ankara heeft hierop een prachtig antwoord. De Turkse democratie is zo ontwikkeld dat de Turken hun staatshoofd zelf kiezen, zelfs als ze in het buitenland wonen.

Stoelendans

Maar is democratie niet verbonden met een politieke cultuur die op enlightened understanding stoelt en zich op een afgebakend territorium manifesteert? En noemen we democratie buiten dat territorium niet gewoon expansiedrift?

Dit nog los van de democratie-onwaardige stoelendans die premier Reccip Tayyip Erdogan organiseerde om zichzelf als president te kronen.

Het is weinig verrassend dat vadertje staat haar burgers overal volgt. Maar die 240.000 Nederlandse stemmers laten zich ook graag volgen – anders zouden ze niet de moeite nemen om zich maanden geleden te laten registeren als stemgerechtigde kiezers – ook al zijn er uiteindelijk slechts 18.000 stemmers komen opdagen en is het democratie-festijn van sultan Erdogan als een kaartenhuis in elkaar gezakt.

Erdogans feestje

Volgens de onafhankelijke verkiezingsmonitor Gurbetin Oylari heeft wereldwijd slechts 5 procent van de 2,7 miljoen in het buitenland wonende stemgerechtigde Turken gestemd. Dus 95 procent heeft bedankt voor Erdogans feestje.

Het blijft merkwaardig dat 18.000 Turkse Nederlandse voor de Turkse president stemden en zo deelnamen aan een proces dat volgens internationale verdragen de wil van het volk vertolkt. Geven zij hiermee aan dat zij zichzelf, ook in Nederland, zien als onderdeel van het Turkse volk?

Het is denkbaar dat zij zich moeilijk kunnen ontworstelen aan de lange Turkse nationalistische arm en daarom zijn gaan stemmen.

Bemoeienis

In 2011, in de aanloop naar de voorbereidingen rondom vierhonderd jaar Turks-Nederlandse betrekkingen, publiceerde de Volkskrant een manifest waarin Turks-Nederlandse professionals de bemoeienis met hen van Ankara kritiseren:

‘De Turkse overheid en Turkse religieuze organisaties houden via de moskeeën grip op het leven van Turken in Nederland. Ook religieuze en politieke tegenstellingen in Turkije blijven daardoor in Nederland actueel. Bij jongeren wordt een beroep gedaan op hun loyaliteit aan de “gemeenschap” waardoor de onderlinge afhankelijkheid toeneemt en er minder ruimte is voor individuele keuzes en ontplooiing. Dit kan een belemmerende factor zijn voor de integratie en participatie van de jongeren.’

Een overheid die over eigenwaarde beschikt, moet haar burgers beschermen tegen bemoeienis van hun thuisland en hun individuele vrijheden voorop stellen. Wie voelt zich geroepen Ankara te vertellen dat het genoeg is geweest?

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.