Ruben Brekelmans

Startups van studenten moeten Amerikanen gezonder laten eten

Door Ruben Brekelmans - 20 november 2014

Miljoenen Amerikanen hebben geen toegang tot gezond voedsel. Zij leven in zogenaamde ‘voedselwoestijnen’. Op Harvard en MIT zoeken studenten en professoren naar innovatieve oplossingen.

Bij voedselproblemen denken we meteen aan derdewereldlanden. Maar ook Amerika heeft een serieus probleem met voedsel.

Miljoenen Amerikanen leven in zogenaamde voedselwoestijnen: wijken zonder supermarkt waar je verse groente, fruit en vlees kunt kopen. Junkfood en goedkope kant-en-klaarmaaltijden zijn daar het enige alternatief.

Het zijn vooral stadswijken waar mensen met lage inkomens wonen. Vaak lijdt twee op de drie kinderen aan overgewicht. Gezond eten is in Amerika een luxeproduct geworden. De prijs van gezond voedsel steeg de afgelopen jaren twee keer zo hard als die van junkfood.

Studenten en professoren aan Harvard en het nabijgelegen MIT zoeken naar innovatieve oplossingen. Zonder eigen startup tel je als student op Harvard of MIT nauwelijks mee. Opvallend veel startups draaien om gezond voedsel.

Stadslandsbouw

Mijn medestudent Julia probeert landbouw naar voedselwoestijnen te brengen. Ze gebruikt hiervoor de technologie aquaponics. Dit is een gesloten systeem van vissen, wormen en planten, waarin water oneindig circuleert. Hierdoor kunnen groente en fruit oneindig groeien. Zelfs op het dak van een supermarkt.

Aquaponics klinkt ideaal. Het gebruikt minder water en energie dan traditionele landbouw, is puur ecologisch, en het voedsel hoeft niet te worden getransporteerd. De stad Boston probeert studenten als Julia zoveel mogelijk ruimte te geven. Mogelijk zit tussen al deze ideeën het landbouwmodel van de toekomst.

Gedrag

Eerder dit jaar kreeg ik een gastcollege van Doug Rauch. Hij is de voormalig CEO van Trader Joe’s, een van de grootste supermarktketens in Amerika.

Volgens Rauch wordt 40 procent van al het geproduceerde voedsel in Amerika onnodig weggegooid. Niet alleen door consumenten, maar vooral door boeren, groothandelaren en supermarkten.

Na zijn aftreden als CEO deed Rauch een fellowship aan Harvard. Hij bedacht een logistiek systeem om het verspilde eten te verzamelen en naar voedselbanken te brengen. Maar hij ontdekte dat technische oplossingen niet genoeg zijn.

Je moet rekening houden met menselijk gedrag. Mensen hebben eergevoel en willen niet in de rij staan voor een gratis maaltijd. Liever een goedkope hamburger dan een gratis bloemkool.

Daarom opent Rauch binnenkort een nieuwe supermarkt in Boston, genaamd ‘de Dagelijkse Tafel’. Voor weinig geld kun je er verse producten kopen, die anders waren weggegooid. Ook in de vorm van gezonde kant-en-klaarmaaltijden.

Pannekoeken

Elke oplossing voor de voedselwoestijnen stuit op een struikelblok: Amerikanen houden nu eenmaal van hamburgers, frites en hotdogs. Liefst in grote porties. Daar kan geen tomaat of komkommer tegenop.

De startup van mijn medestudenten Caroline en Aleem heeft hier iets op gevonden. Ze ontdekten in Ethiopië de graansoort teff. Qua ijzers, eiwitten en vezels veel voedzamer dan andere graansoorten.

Caroline en Aleem lanceerden Lovegrain, een ontbijtmix op basis van teff, om pannekoeken, muffins en wafels te bakken. Amerikanen zijn er dol op.

In Nederland kennen wij gelukkig geen voedselwoestijnen. Wel hebben we met Wageningen een universiteit gespecialiseerd in dit soort voedselproblemen. Die kan de concurrentie aan met Harvard en MIT. Voor Wageningen liggen volop kansen in Amerika.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.