Rik Kuethe

Eindelijk ziet oude man aan de zee Obama in Havana

Door Rik Kuethe - 22 maart 2016

Cubanen hebben een poosje moeten wachten (88 jaar) totdat een zittende Amerikaanse president het eiland weer eens bezocht. Dat ‘negrito’ Barack Obama langs de Bodeguita del Medio liep, mag best baanbrekend genoemd worden.

In Ernest Hemingway’s novelle The Old Man and the Sea, spreken de visser Santiago (84), die een enorme marlijn vangt maar hem niet aan boord kan krijgen, en de leerjongen Manolin over van alles en nog wat. Het liefst over de Amerikaanse honkballegende Joe Di Maggio. Cubanen zijn even fanatieke baseballspelers als hun tegenvoeters aan de overkant van de grote haaienvijver. In werkelijkheid duurde het precies veertig jaar nadat de revolutionair Fidel Castro zegevierend uit de bergen was afgedaald, totdat president Bill Clinton in 1999 de Orioles toestemming gaf om twee wedstrijden tegen een Cubaans team te spelen. De dooi na decennia van ijzige koude is langzaam gegaan.

Wonder

Maar de afgelopen dagen heeft het wonder zich dan toch voltrokken. Een Amerikaanse president die in het oude centrum van Havana langs de Bodeguita del Medio wandelt, waar Hemingway tussen tal van mojitos door graag zat te werken, wie weet ook aan De Oude Man en de Zee. Michele Obama in haar jurken zonder mouwen beklemtoonde het grondwettelijke recht van elke Amerikaan om wapens of blote armen te dragen (to bear arms of to bare arms). De Cubanen, met hun voorliefde voor verkleinwoordjes, noemden Barack Obama liefkozend Il Negrito (‘het zwartje’). Die kleur is van belang, want Cuba kent veel zwarten.

Communisme

Een communistische heilstaat of niet, een luisterrijke positie nemen de zwarten niet in. Sinds enkele jaren verwachten de meeste Cuba-watchers dat het communistische regime de broers Castro zal overleven, dus enigszins te vergelijken met Vietnam.

Het valt niet te ontkennen dat Obama’s reis enigszins heeft bijgedragen aan de bestendiging van het systeem, hoewel hij de dissidenten in zijn programma allerminst heeft weggemoffeld. Aan de opheffing van het handelsembargo heeft hij niets kunnen doen; dat ligt in de macht van de Republikeinse meerderheid van het Congres en die voelt daar jammer genoeg niets voor.

Maar goed, Nixon ging naar Peking, Obama  naar Havana. Baanbrekend was het.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.