buitenland

Akkoord bereikt over atoomprogramma van Iran

Door Anna Vossers - 24 november 2013

Iran heeft een akkoord gesloten met zes grote landen over zijn nucleaire activiteiten. In ruil voor versoepeling van de economische sancties van het land, komt het atoomprogramma onder toezicht.

Iran onderhandelde sinds woensdag weer met de Verenigde Staten, Rusland, Groot-Brittannië, China, Frankrijk en Duitsland over zijn kernprogramma. De deal werd in de nacht van zaterdag op zondag bereikt.

Afspraken

Iran mag uranium niet verder dan 5 procent verrijken en de bouw van nieuwe kerncentrales wordt stilgelegd. Ook wordt een voorraad van met 20 procent verrijkt uranium ‘geneutraliseerd’.

De afspraken gelden voorlopig voor een soort testfase van zes maanden. In die periode moet Iran inspecteurs van atoomwaakhond IAEA toelaten in kerncentrales, fabrieken en mijnen die onderdeel zijn van het atoomprogramma. In die periode proberen de landen een akkoord te bereiken voor de lange termijn.

Sancties

In ruil voor de concessies aan het atoomprogramma worden verschillende economische sancties tegen het land verlicht. Iran krijgt allereerst toegang tot 3 miljard euro aan buitenlandse tegoeden, die waren bevroren. Internationale sancties op onder meer olie, auto’s en goud worden deels opgeheven.

Ook gaan de Verenigde Staten Iran helpen om humanitaire hulp in de vorm van eten en medicijnen in het land te krijgen. In totaal zou de deal Iran de komende maanden 4,5 miljard euro kunnen opleveren.

Reacties

De Amerikaanse president Barack Obama noemt de overeenkomst een ‘belangrijke eerste stap richting een veelomvattende oplossing’. De deal opent een ‘nieuwe weg naar een veiliger wereld’. Obama zei dat Iran wel kernenergie mag opwekken, maar dat het akkoord moet voorkomen dat het land kernwapens ontwikkelt.

De Iraanse minister Mohammad Javad Zarif van Buitenlandse Zaken noemt het akkoord een ‘groot succes’.

Israël, dat vreest voor Iraanse kernwapens, is niet te spreken over de deal. De Israëlische minister Juval Steinitz (Strategische Zaken) noemde de overeenkomst zondagochtend een ‘slechte deal’. Premier Benjamin Netanyahu deed daar nog een schepje bovenop en noemt het een ‘historische vergissing’, schrijft de Israëlische krant Haaretz. Obama liet weten zondag in gesprek te gaan met Netanyahu over het akkoord.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.