buitenland

Waarom Italië en EU botsen in strijd tegen illegale immigratie

Door Servaas van der Laan - 14 mei 2014

Zowel Italië als de Europese Commissie wil illegale immigratie aanpakken. Toch staan de partijen lijnrecht tegenover elkaar in hun gezamenlijke strijd.

‘We kunnen de vluchtelingenstroom niet meer aan. Óf Europa gaat ons helpen, óf we stoppen met het registreren van asielzoekers,’ zei de Italiaanse minister van Binnenlandse Zaken Angelino Alfano nadat het zoveelste bootje vol met migranten uit Noord-Afrika in het Kanaal van Sicilië was gekapseisd.

‘Italië moet niet zeuren,’ vindt eurocommissaris van Binnenlandse Zaken Cecilia Malmström. ‘Landen als Duitsland nemen veel meer asielzoekers op dan Italië. Bovendien hebben we hulp aangeboden, maar weigeren de Italianen aan te geven hoe ze die hulp voor zich zien.’

Duitsland koploper

Dat Italië niet de meeste asielzoekers binnenkrijgt klopt. Volgens cijfers van het CBS vroegen vorig jaar in totaal 28.000 personen asiel aan in Italië. In Duitsland waren dat er 127.000. Daarmee nemen de Duitsers bijna 30 procent van alle asielaanvragen binnen de EU op de schouders, Italië slechts 6 procent.

Maar Italië is een buitenland van de Europese Unie en heeft daarom te maken met grensbewaking. Het patrouilleren in de Middellandse Zee kost de Italiaanse kustwacht 9,5 miljoen euro per maand. Daar komen miljoenen euro’s bij die het land kwijt is aan het terugvliegen van uitgeprocedeerde asielzoekers.

Drama

Daar komt bij dat Italië de pech heeft dat de buitengrens van water is gemaakt, terwijl andere asielroutes naar bijvoorbeeld Bulgarije en Hongarije via land lopen.

Door de vele verongelukte bootjes heeft Italië te maken met de meest dramatische vorm van immigratie. De aangespoelde lijken versterken de Italiaanse noodkreet. Door de weggevallen afspraken met Libië en Tunesië na de Arabische revolutie en door het huidige conflict in Syrië worden het er ook steeds meer. Alleen dit jaar al meerden meer dan 25.000 bootvluchtelingen aan op Lampedusa of Sicilië.

Houd grenzen dicht

CDA-Kamerlid Eddy van Hijum zegt de noodkreet van de Italianen ook wel te begrijpen. ‘Maar het opengooien van de grenzen ondermijnt het Europese asielbeleid,’ zegt het Kamerlid. Volgens Van Hijum gebeurt het nu al, gezien de toename van asielzoekers die hier over land binnenkomen: ‘die komen ergens vandaan’.

De CDA’er wil dat staatssecretaris van Justitie Fred Teeven (VVD) er bij de Europese Commissie op aandringt dat Italië in gebreke wordt gesteld wegens het niet naleven van Europese richtlijnen. Zo niet, dan moet er volgens Van Hijum meer ruimte komen om de binnengrenzen te versterken. ‘Het liefste maak ik een stap voorwaarts. Maar als dat niet gaat, dan maar meer slagkracht geven aan onze douane. Die jongens voelen nu dat ze met de handen op de rug de grens moeten bewaken’.

Debat

Volgende week dinsdag zal tijdens een algemeen overleg in de Tweede Kamer met de staatssecretaris over het probleem worden gesproken.

Ook de Raad Binnenlandse Zaken van de Europese Unie komt weer met de koppen bij elkaar. Intussen hebben de mensensmokkelaars in Libië en Tunesië alweer nieuwe gammele bootjes volgeladen.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.