buitenland

Spaanse republikeinen bezetten de pleinen en eisen referendum

Door Servaas van der Laan - 02 juni 2014

Duizenden republikeinen in tientallen Spaanse steden hebben de abdicatie van koning Juan Carlos aangegrepen om te protesteren tegen de monarchie. Ze willen dat de Spanjaarden in een referendum kunnen kiezen tussen monarchie en republiek.

De protesten zijn te merken in het hele land. In hoofdstad Madrid gingen maandagavond veel Spanjaarden te straat op.

De Spaanse krant El Pais schat dat zo’n 20.000 Spanjaarden het centrale Puerta del Sol-plein in Madrid hebben bezet.

Nieuwe staatsvorm

Rondom het bekende bronzen standbeeld van koning Carlos III schreeuwen de republikeinen om een nieuwe staatsvorm. Ze vinden dat het aftreden van de koning een goede gelegenheid is om afscheid te nemen van de monarchie.

In de Catalaanse hoofdstad Barcelona zijn ook duizenden republikeinen en Catalanen de straat op gegaan. Ook hier wordt opgeroepen tot een referendum over de grondwet.

Volgens Spaanse media verlopen de protesten rustig en vreedzaam. De politie heeft voor de zekerheid het plein bij het koninklijk paleis afgesloten voor publiek.

Niet populair

De maandag afgetreden koning Juan Carlos de Borbón (76) is alles behalve populair in Spanje. De aristocraat staat bekend als een rokkenjager en joeg als erevoorzitter van het Wereldnatuurfonds op olifanten en bokken.

Daarnaast heeft zijn schoonzoon Iñaki Urdangarín stof doen opwaaien door met een nepstichting voor gehandicapte kinderen miljoenen in eigen zak te steken.

Ook Carlos’ dochter Cristina werd verdacht van het witwassen en belastingontduiking maar lijkt de dans voorlopig te ontspringen. Veel Spanjaarden zijn de strapatsen van deze koninklijke familie hoe dan ook beu en eisen de terugkeer van de republiek in Spanje.

Dieptepunt

In januari wees een peiling uit dat de steun voor de monarchie tot een historisch dieptepunt van 54 procent is gedaald. Maar de troonopvolger, prins Felipe, is juist, mede dankzij zijn prachtige vrouw Letizia Ortiz Rocasolano, bijzonder populair.

Tussen 1931 en 1947 was Spanje weer even een republiek, maar generalísimo Francisco Franco liet in 1947, acht jaar na het einde van de Burgeroorlog, de monarchie terugkeren. Spanje was weer een koninkrijk, maar zolang Franco zou leven, zonder koning. Want het staatshoofdschap eiste Franco voor zichzelf op.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.