cultuur

Hoe ‘onschuldig’ Songfestival ook tot politieke ophef leidt

Door Tom Reijner - 06 mei 2014

De tekst van het liedje ‘Calm after the storm’, dat Ilse DeLange en Waylon dinsdagavond ten gehore brengen, zal niet snel voor opschudding zorgen. Het is gewoon een liefdesliedje, zoals er wel meer zijn.

Maar niet alle liedjes zijn zo onschuldig. Hoewel de organisatie van het Eurovisie Songfestival probeert te voorkomen dat liedjesteksten een politiek karakter hebben – het festival is bedoeld om ‘de vriendschap’ tussen landen te bevorderen – leiden bijdragen van een aantal landen soms wel degelijk tot controverses.

Elsevier.nl zet vier liedjes met een politiek beladen karakter op een rij.

1. Poetin

In 2009 in de Russische hoofdstad Moskou wilde Georgië meedoen aan het Songfestival met het liedje ‘Put in Disco’, een vrolijk discodeuntje waar ogenschijnlijk niets mee aan de hand was. De organisatie stak echter een stokje voor deelname van de formatie Stephane & 3G, omdat de tekst duidelijk verwijst naar Vladimir Poetin, de toenmalige premier van Rusland.

De zin Put in werd uitgesproken als ‘poot een’ – dat is hoe Poetin in het Russisch klinkt – en ook we don’t wanna put in verwees naar anti-Russische sentimenten. Georgië en Rusland waren in de zomer van 2008 verwikkeld in een korte oorlog. Poetin is bij veel Georgiërs dan ook weinig populair.

2. Glitterpak

Twee jaar eerder speelden anti-Russische sentimenten ook een rol bij een liedje van andere oud-Sovjet-staat. De Oekraïense komiek Andrei Danilko hees zich in een zilverkleurig glitterpak en zong vreemde teksten als ‘sieben sieben ein zwei’ en ‘lashing tambai’.

Hij deed dit echter met zo’n zwaar accent dat voor elke kijker duidelijk was: hier klinkt ‘Russia goodbye’. De organisatie van het Songfestival besloot deze bijdrage van het Oost-Europese land oogluikend toe te staan.

3. Invasie

De Griekse volkszangeres Mariza Koch nam in 1976 deel aan het liedjesfestival met ‘Panagiou Mou, Panagia Mou’, dat gaat over de Turkse invasie op het eiland Cyprus. Het jaar ervoor had Griekenland het festival juist vermeden vanwege diezelfde invasie.

De tekst kon op weinig bijval rekenen in de rest van Europa. Het liedje kreeg maar twintig punten en eindigde op de dertiende plaats van de in totaal achttien deelnemende landen. Het is onduidelijk waarom het lied, ondanks de strenge regels, werd toegelaten tot het festival.

4. Syrische vlaggen

Tijdens een generale repetitie voor de editie van 2000 zwaaide de Israëlische band Ping Pong met Syrische vlaggen. Een hoogst omstreden actie, aangezien Israël en Syrië ook destijds al decennialang op voet van oorlog verkeerden.

Hoewel de formatie het zwaaien met de vlaggen rechtvaardigde als een ‘daad van vrede en liefde’ waren de reacties in eigen land niet mild. Er gingen stemmen op om Ping Pong de reis zelf te laten betalen en een minister pleitte ervoor om de groep uit te sluiten, omdat het niet voldeed aan de ‘nationale waarden’ van de Joodse staat. Ping Pong trad uiteindelijk wel gewoon op.

Bekijk het optreden van Ping Pong – bron: YouTube:

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.