economie

Zo wil ECB ingrijpen als paniek uitbreekt na Italiaans referendum

Door Bauke Schram - 29 november 2016

De Europese Centrale Bank heeft een plan om onrust op de beurzen door politieke chaos te voorkomen na het Italiaanse referendum. Als de Italianen ‘nee’ stemmen, worden beleggers verwacht in paniek te raken.

2016-09-26 10:13:04 European Central Bank President Mario Draghi addresses the Committee on Economic and Monetary Affairs (ECON) during a hearing on monetary dialogue, at the European Parliament in Brussels, on September 26, 2016. / AFP PHOTO / EMMANUEL DUNANDOok Draghi geeft toe: euro en eurozone zijn broos

De aandelen van banken kelderden de afgelopen weken, omdat beleggers zich zorgen maken over het referendum op zondag. Premier Matteo Renzi heeft zijn politieke loopbaan aan de uitslag van het referendum verbonden, en een ‘nee’-stem wordt dan ook beschouwd als een stem tegen het establishment en het pro-EU-beleid van Renzi.

Rol binnen eurozone op het spel

Sterker nog, een stem tegen de hervorming van de bestuursstructuur in Italië zou ook de rol van het land binnen de eurozone en de Europese Unie in twijfel trekken. Daarnaast zou Italië worden geconfronteerd met enorm trage economische groei voor decennia, beweert Renzi.

Het ‘nee’-kamp, aangevoerd door de anti-establishmentpartij de Vijfsterrenbeweging, staat in de peilingen voor, tot grote ontzetting van veel beleggers. Als op de beurzen inderdaad paniek uitbreekt na het referendum, en het mogelijke ontslag van Renzi, grijpt de ECB in. De centrale bank heeft een plan om meer Italiaanse staatsobligaties te kopen, en zo voor wat stabiliteit te zorgen.

Italiaanse staatsleningen worden snel verkocht door investeerders, waardoor de rentes behoorlijk zijn opgelopen. Ook aandeelhouders van banken, in veel gevallen families uit de middenstand, weten niet hoe snel ze van de aandelen af moeten. Daarnaast heeft een groot aantal Italianen zijn euro’s verkocht, waardoor er angst is ontstaan voor een kapitaalvlucht uit de Italiaanse banken.

Geld uit QE-programma

Persbureau Reuters meldt op basis van anonieme bronnen dat de Europese Centrale Bank deze manier achter de hand houdt om eventueel in te grijpen na het referendum. In dat geval investeert de centrale bank een groter deel van de 80 miljard euro die het maandelijks gebruikt voor kwantitatieve verruiming, in Italiaanse obligaties. Het verruimingsproject (QE) van de ECB, loopt nog tot maart volgend jaar, en in de week na het referendum laat president Mario Draghi weten of de centrale bank het programma verlengt.

De ECB is volgens Reuters niet van plan om op lange termijn meer Italiaanse staatsobligaties te kopen dan normaal: het gaat om een eenmalige ingreep van een aantal dagen tot maximaal twee weken. Als de Italiaanse regering op lange termijn hulp nodig heeft, moet deze via traditionele wegen worden aangevraagd.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.