economie

Joop Steenbergen ‘Niets doen, daar word ik helemaal gek van’

Door Michiel Dijkstra - 04 augustus 2015

Joop Steenbergen (77) begon op zijn twaalfde als marktkoopman. Nu wil hij de door hem opgerichte woonwinkelketen Kwantum ­terugkopen van winkelbedrijf Macintosh.

‘Koopman, het is een uitstervend ras,’ stelt Joop Steenbergen vast aan het begin van de lunch. De oprichter van woonwinkelketen Kwantum – hij verkocht die in 1985 aan winkelbedrijf Macintosh Retail Group – gaat rechtop zitten en zegt: ‘Ik heb groot respect voor mannen als Dirk van den Broek, Jan Zeeman en Jaap Blokker, voor de winkels die ze hebben opgezet. Maar het is net of dat type mensen er niet meer is.’

Steenbergen is van dezelfde stempel. Hij leerde het vak van koopman bij de ‘Jodenmensen’ op de markt op het Waterlooplein in Amsterdam, waar hij werkte van zijn twaalfde tot zijn achttiende. ‘Historisch zitten die veel in de handel, Jodenmensen.’

Voordat hij in 1976 Kwantum oprichtte – als de Kwantum Hallen – was bij bokser, runde een viskar en had een doe-het-zelfketen. Nog weer later richtte hij een groothandel in vloerbedekking op, Vinylon. ‘Dat is vinyl en nylon. Van nylon tapijt.’

Nu ziet de raskoopman met lede ogen aan hoe ‘zijn’ Kwantum onder de vleugels van het Macintosh-concern wegkwijnt. Daarom is hij – 77 jaar oud of niet – vastbesloten de keten terug te kopen. Het beursgenoteerde winkelbedrijf, dat verder kleding- en schoenwinkels uitbaat, heeft Kwantum al een jaar in de etalage staan.

Speculatie

Maar Macintosh wil de keten niet aan hem kwijt, denkt Steenbergen. ‘Ze zeiden: “We willen aan je verkopen, maar dan wel met een institutionele belegger erbij.”‘ Hij bracht een bod uit met een participatiefonds, maar Macintosh ging er niet op in. ‘Ik sprak met Jan Zeeman, hij heeft een groot aandeel in Macintosh. Hij zei: “Je moet meer bieden, Joop.”

Steenbergen was in gesprek met een ander participatiefonds – het Amerikaanse Gordon Brothers – maar die wil nu volgens hem heel Macintosh overnemen en van de beurs afhalen. ‘Ze willen ook de schoenen erbij. Daar ben ik niet in geïnteresseerd.’ Gordon Brothers ging na het interview niet in op een verzoek om commentaar. Macintosh-CEO Kurt Staelens liet telefonisch aan Elsevier weten dit als ‘speculatie en geruchten’ te beschouwen: ‘Daar reageren we niet op.’

Steenbergen is nog in gesprek met een derde fonds, maar blijft stuiten op onwil bij het hoofdkantoor van Macintosh. ‘Vorig jaar zei ik in een interview dat de academici daar het retailvak niet snappen, dat is hun niet goed bevallen.’ Hij staat er nog steeds achter: ‘Koopmanschap is helemaal weg bij Kwantum. Ik adverteerde vroeger met behang van omgerekend 1 tot 5 euro per rol. De prijzen gingen tot 16,95 euro.

‘Hebben ze verleden week een advertentie in de folder staan: behang, 14,95 euro. Heel duur is dat. Je moet niet met duur behang adverteren. Je moet mensen naar de winkel trekken met goedkoop, en dan gaan ze toch wel met duurder behang weg. Ze hebben ook al geen bedrijfsleiders meer, maar floor managers. Die gaat over dit stuk en die gaat over dat. Die academici bedenken dit, het is de waanzin ten top.’

Alpe d’Huez

Zorgen over zijn leeftijd maakt Steenbergen zich niet. ‘Er zijn weinig 77-jarigen zo fit als ik. Ik fiets 200 kilometer per week. Om de dag zo’n 70 kilometer. En ik geef boksles aan een paar mensen hier in het Hilton in Soestduinen. Ik heb me in het ziekenhuis laten keuren voordat ik de Alpe d’Huez op fietste, daarna hebben ze me al drie keer gevraagd of ik terug wilde komen zodat ze konden testen waarom ik nog zo goed ben.’

Na Kwantum is hij altijd blijven handelen. In 2001 sloeg hij een grote slag: hij had rekenmachines in China laten maken die met één druk op de knop prijzen konden omrekenen van guldens naar euro’s en terug. ‘Die euro kwam eraan, en niemand had een eurocalculator. Ik wel. Drie miljoen. Blokker kocht in één keer de helft van me.’

Nu koopt en verkoopt hij met zijn groothandelsbedrijf Volume Trading partijen kaarsen, messensets, bagagelabels en meer ‘non-food-waren’: ‘Alles wat ze bij de Blokker verkopen, zeg maar. Niets doen, daar word ik helemaal gek van.’

China

Steenbergen weet precies hoe hij de boel bij Kwantum zal aanpakken. De naam ‘Kwantum Hallen’ komt terug. Macintosh haalde ‘Hallen’ eraf nadat ze de keten kochten. Hij gaat weer mensen naar de winkel trekken.

Zo deed hij dat vroeger: hij kocht partijen goedkope artikelen, vooral uit China, en trok mensen naar de winkel door die ‘randartikelen’ spotgoedkoop aan te bieden. ‘Dáár kwamen mensen op af en dan wilden ze vaak ook wel een nieuw gordijntje of een nieuw behangetje.’

Volgens Steenbergen, die een informatiememorandum van Macintosh heeft gezien, is Kwantum zwaar verlieslijdend. ‘Het zou geweldig zonde zijn als de zaak op de fles gaat.’ Maar goed, Macintosh wil dus niet met hem in gesprek: ‘Misschien had ik het woord “academici” niet moeten gebruiken.’

Hij twijfelt er niet aan dat hij Kwantum erbovenop kan helpen. Dat de winkelstraat lijdt onder concurrentie van webwinkels doet Steenbergen niets. ‘Dat internet, daar heb ik niet zo veel mee.’

Een slimme koopman weet er wel raad mee. Steenbergen stuurde zijn vier zoons naar China om te leren handelen, ‘want daar gebeurt dat nog echt. Hier is het verdwenen.’

Elsevier nummer 32, 8 augustus 2015

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.