economie

Nederland krijgt tik op vingers om Starbucksdeal: 4 vragen

Door Elif Isitman - 21 oktober 2015

De Europese Commissie stemt niet in met belastingafspraken tussen Starbucks en de Nederlandse overheid. Wat is er aan de hand?

Nederland moet tussen de 20 en 30 miljoen euro terugvorderen van Starbucks. Het betreft een belastingvoordeel dat de internationale koffieketen heeft gekregen. Brussel noemt het verboden staatssteun. Elsevier.nl zet vier vragen en antwoorden over de Nederlandse deal met Starbucks op een rijtje.

1. Wat deed Starbucks precies?

Het resultaat van de belastingafspraken was dat de winsten kunstmatig laag bleven. Starbucks zou een interne bedrijfshandel hebben opgezet tussen verschillende dochterondernemingen, zonder dat het werd doorgerekend in de marktprijzen. Daarmee zou via de royalty’s op de koffierecepten de winst van het ene naar het andere bedrijf met de laagste belasting worden gebracht.

Het bedrijf gebruikte een constructie waarbij het royalties voor een recept voor het branden van koffiebonen mocht overboeken naar een bedrijfsonderdeel in Groot-Brittannië. Van Nederland mocht dat bedrag van de winst worden afgeboekt, waardoor de winst kunstmatig laag bleef en er minder belasting hoefde worden betaald.

2. Waarom mag dat niet?

Belastingafspraken die kunstmatig de belastingdruk van een bedrijf drukken, zijn illegaal. Alle bedrijven moeten hun eerlijke aandeel aan belasting betalen,’ twitterde Mededingingseurocommissaris Margrethe Vestager.

Binnen EU-wetgeving zouden deze belastingafspraken illegaal zijn, meldt BNR. Volgens Brussel betreft het ‘ten onrechte schuiven met winsten’.

3. Hoe reageert de politiek?

Verbaasd, zegt staatssecretaris Eric Wiebes (VVD) van Financiën. Volgens hem zijn de geldende internationale regels toegepast bij de afspraak met het bedrijf. Het kabinet gaat het besluit bestuderen en laat ‘binnen enkele weken’ weten wat er gaat gebeuren.

De Tweede Kamer reageerde geschrokken op de uitspraak van de Europese Commissie. Volgens regeringspartij PvdA is de deal ‘onacceptabel’, aangezien burgers en het midden- en kleinbedrijf wel ‘gewoon’ belasting betalen. De partij vraagt, samen met D66, SP en GroenLinks uitleg van de staatssecretaris. De VVD is verrast door de uitspraak: ‘Als de afspraak fout is, dan is hij fout. Maar laten we nu niet doen alsof alle afspraken met de Belastingdienst verkeerd zijn. Afspraken zijn van belang voor ons vestigingsklimaat, dus banen,’ vindt de partij.

Volgens ondernemersorganisatie VNO-NCW lijkt het er met de uitspraak op dat de commissie met de uitspraak afwijkt van de internationale spelregels die door de OESO zijn opgesteld.

De Amerikaanse Kamer van Koophandel (AmCham) reageerde tevens verbaasd op de uitspraak. Het kan ‘grote negatieve gevolgen hebben’ voor het Nederlandse vestigingsklimaat, waarschuwt de organisatie. AmCham roept de Nederlandse regering op bezwaar aan te tekenen.

4. En nu?

Er wordt nog gesproken over hoeveel geld het werkelijk is, en daarna kan eventueel in beroep worden gegaan. De Belastingdienst moet aan de hand van de meest recente cijfers bepalen hoe hoog het bedrag precies ligt.

Volgens Verstager hoeft een boete niet betaald te worden, maar moet wel de oneerlijke concurrentiepositie van Starbucks ten opzichte van andere bedrijven ongedaan worden gemaakt.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.