economie

In welke landen betalen asielzoekers voor hun opvang?

Door Elif Isitman - 21 januari 2016

Donderdagochtend werd bekend dat migranten ook in de Duitse deelstaten Beieren en Baden-Württemberg geld of waardevolle bezittingen moeten afdragen om mee te betalen aan hun eigen opvang. Denemarken kreeg eerder stevige kritiek te verduren om een gelijksoortig wetsvoorstel.

In Nederland geldt al sinds 2005 de regel dat vermogende asielzoekers moeten betalen voor hun opvang. Hoe steekt dit af tegen andere landen die dit type regels hanteren? Elsevier maakt een overzicht van de Europese landen die asielzoekers om geld vragen, en hoeveel:

Nederland

Vermogende asielzoekers in Nederland moeten het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) in principe betalen voor hun opvang. De regel geldt alleen als ze ook daadwerkelijk in opvangcentrum van het COA wonen.

  • Bedrag: 196 euro per maand.

    Wanneer de asielzoekers geld krijgen voor het zelf verzorgen van maaltijden, komt daar een bedrag van ruim 190 euro per maand bovenop.

  • Wanneer?
    Voor de omvang van het vermogen gelden dezelfde grenzen als voor mensen met een bijstandsuitkering. Voor alleenstaanden is de vermogensgrens 5.895 euro. Voor echtparen en alleenstaande ouders ligt die grens op 11.790 euro.
  • Wat niet?
    Een uitzondering wordt gemaakt voor ‘bezittingen in natura die naar hun aard en waarde algemeen gebruikelijk zijn’. Voorbeelden zijn horloges, trouwringen, computers en telefoons.

Een valkuil is wel dat asielzoekers volgens de regels verplicht zijn ‘uit eigen beweging, of op verzoek van het COA’ alle feiten te vermelden waarvan ze kunnen weten dat ze van invloed zijn op het recht van verstrekkingen.

Kort door de bocht komt dit erop neer dat het initiatief om dit te melden bij de asielzoeker ligt, en de regel dus makkelijk te misbruiken is.

Het ministerie van Veiligheid en Justitie kon eerder niet aangeven hoe vaak het voorkomt dat vermogende asielzoekers moeten meebetalen aan hun opvang.

Denemarken

In Denemarken is het nu nog slechts een wetsvoorstel, dus de regels zijn nog niet van kracht. Het Deense parlement debatteert er eind januari over. Wel moet het wetsvoorstel met terugwerkende kracht ingaan: migranten die zich nu al in Denemarken bevinden zouden dus ook moeten gaan betalen.

Wat zouden asielzoekers volgens dit wetsvoorstel uiteindelijk moeten gaan betalen?

  • Bedrag
    Waardevolle bezittingen, cash boven de 400 euro en juwelen moeten worden ingeleverd
  • Wat niet?
    Horloges, trouwringen en telefoons worden expliciet genoemd als uitzonderingen, vanwege de persoonlijke waarde van deze objecten.

Zwitserland

Vorige week werd bekend dat ook Zwitserland geld en bezittingen confisqueert van asielzoekers. Vorig jaar namen de Zwitserse autoriteiten van 100 van de in totaal 30.000 asielzoekers geld in beslag.

  • Bedrag
    Bezittingen die meer dan 1.000 Zwitserse frank (ruim 900 euro) waard zijn. Wanneer asielzoekers binnen zeven maanden op vrijwillige basis weer vertrekken, kunnen ze hun geld terugkrijgen. Zo niet, dan wordt het bedrag gereserveerd voor de kosten die ze genereren.
  • Wat niet?
    Volgens het Zwitserse secretariaat voor Migratie (SEM) worden persoonlijk bezittingen, zoals juwelen en sieraden, niet ingenomen. Het gaat dus alleen om geld.

Een extra aspect aan het Zwitserse model is de ‘vluchtelingenbelasting‘: migranten die een verblijfsvergunning weten te krijgen en werken in Zwitserland moeten tien procent van hun loon afstaan totdat ze 15.000 frank in kosten hebben afbetaald. Deze heffing kan maximaal tien jaar lang worden geïnd.

Duitsland

De Duitse deelstaten Beieren, waar het afgelopen jaar de meeste asielzoekers binnenkwamen, en Baden-Württemberg maakten donderdag bekend dat asielzoekers om een financiële bijdrage zal worden gevraagd voor hun opvang. De regeling vloeit voort uit federale wetgeving, die zegt dat asielzoekers eerst hun eigen vermogen moeten aanboren voordat ze aanspraak kunnen maken op geld van de staat.

  • Bedrag
    In Beieren moet alles boven de 750 euro worden afgedragen. In Baden-Wüttemberg ligt de grens lager: alles van boven de 350 euro.
  • Wat?
    Beide bedragen gelden voor zowel cash geld als bezittingen. Hieronder vallen ook ‘persoonlijke bezittingen’ als sieraden en juwelen.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.