nederland

Nederlandse oorlogsgraven Javazee mysterieus verdwenen

Door Tom Reijner - 15 november 2016

Het is een groot raadsel: wat is er gebeurd met de Nederlandse schepen op de bodem van de Javazee? De wrakken van de kruisers Hr. Ms. De Ruyter en Hr. Ms. Java lijken volledig te zijn verdwenen.

Het wrak van torpedojager Hr. Ms. Kortenaer is gedeeltelijk weggenomen, schrijft minister van Defensie Jeanine Hennis (VVD) aan de Tweede Kamer.

Slag om de Javazee

Onderzoek moet uitwijzen hoe het kan dat de kruisers letterlijk van de zeebodem zijn verdwenen. Wat duidelijk is, is dat een ontvreemding in strijd is met internationaal recht. Oorlogsgraven dienen met rust te worden gelaten. Zonder toestemming van het betrokken land, in dit geval Nederland, is het ook niet toegestaan om de schepen te bergen.

De schepen vergingen op 27 februari 1942 tijdens de Slag om de Javazee, toen Nederland oorlog voerde met de Japanners, in geallieerd verband met Amerika, Groot-Brittannië en Australië. De geallieerde vloot wilde een Japanse invasie op de kust van Java (destijds Nederlands-Indië) voorkomen, en trok ten strijde tegen de oorlogsschepen uit Japan. Maar die bleken oppermachtig te zijn, en wisten veel schepen tot zinken te brengen. Ook de kruiser Hr. Ms. De Ruyter met daarop de schout-bij-nacht Karel Doorman werd dus vernietigd. 915 Nederlandse marinemannen vonden de dood, onder wie Doorman.

Overlevenden en nabestaanden zijn ingelicht

De verdwijning kwam eerder dit jaar aan het licht tijdens een duikexpeditie door het Karel Doorman Fonds naar de wrakken. Het was de bedoeling om op 27 februari volgend jaar een plaquette te plaatsen bij de schepen met het oog op de 75ste herdenking. De overlevenden en nabestaanden worden geïnformeerd over de verdwijning van de oorlogsgraven.

Defensie onderstreept dat het van groot belang is voor overlevenden en nabestaanden om te achterhalen wat er met de schepen is gebeurd. De schepen waren het graf van vele honderden opvarenden en ze waren van grote historische waarde voor Nederland.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.