salafisme

Moskee-rel zet door: gemeenten wisten van niets

Door Elif Isitman - 25 april 2018

Een nieuwe twist in het verhaal over de financiering van salafistische moskeeën door de Golfstaten Koeweit en Saudi-Arabië. Het ministerie van Sociale Zaken en Integratie heeft vorig jaar informatie over de moskeefinanciering achtergehouden voor gemeenten.

In brieven aan de Tweede Kamer verklaarde het kabinet dat die informatie met gemeenten werd gedeeld, maar dat blijkt niet het geval, melden Nieuwsuur en NRC opnieuw.

Kamer niet ‘onjuist geïnformeerd’

Op 4 oktober vorig jaar deelde het kabinet in een Kamerbrief mede dat de lijsten met namen van moskeeën die in Koeweit of Saudi-Arabië financiering hebben aangevraagd waren ‘gedeeld met gemeenten’ waar de moskeeën in kwestie zich bevinden. Dat blijkt niet te zijn gebeurd.

Volgens NRC en Nieuwsuur werd die informatie alsnog versneld gedeeld met gemeenten toen het ministerie ‘lucht kreeg van het onderzoek’ naar de kwestie. Dat was in november 2017, een maand na die eerste Kamerbrief. Sociale Zaken geeft nu toe dat driekwart van de gemeenten die voorkomen op de lijst tot dat moment nog niet was geïnformeerd. Sociale Zaken erkent dat die informatie versneld werd gedeeld om ‘te voorkomen dat gemeenten via de media werden geïnformeerd’. Volgens een woordvoerder is de Kamer ‘niet onjuist’ geïnformeerd.

Zo was de gemeente Den Haag bijvoorbeeld niet op de hoogte dat de omstreden As Soennah-moskee op de Saudische lijst staat. De gemeente Dordrecht, met een moskee die omgerekend zo’n 73.000 euro ontving, wist ook van niets, net als de gemeenten Zeist en Eindhoven, waar moskeeën zijn die voorkomen op de lijst met aanvragen in Koeweit.

10 procent van moskeeën vroeg financiering aan

Maandag bleek dat er lijsten waren met moskeeën die financieringsaanvragen hebben gedaan – en in sommige gevallen ook geld hebben gekregen – in de Golfstaten Saudi-Arabië en Koeweit. Die twee landen blijken die informatie op vertrouwelijke basis te hebben gedeeld met het Ministerie van Buitenlandse Zaken. Zeker dertig islamitische organisaties in Nederland hebben de afgelopen jaren financiering aangevraagd in ‘onvrije’ Golfstaten of hebben geld gekregen uit deze landen.

Buitenlandse Zaken zei in een reactie dat de lijsten geheim zijn gehouden omdat ze zijn verkregen ‘vanuit diplomatiek verkeer’. De vrees was dat de Golfstaten de informatie niet langer zouden verstrekken als die openbaar zou worden gemaakt. Zo’n 10 procent van de Nederlandse moskeeën heeft in de Golfstaten om geld gevraagd.

Financiering vanuit de Golfstaten is omstreden omdat die vaak is bedoeld om het zeer strenge salafisme in Nederlandse moskeeën te stimuleren. Vier jaar geleden waren er bijvoorbeeld nog 13 salafistische organisaties in Nederland, nu zijn het er al 27. Oppositiepartijen in de Tweede Kamer vragen al jaren om duidelijkheid over de geldstromen.

In het oog sprongen een aantal bekende organisaties: zo vroeg de omstreden stichting As-Soennah in Den Haag om geld in Kuweit. Die aanvraag loopt nog. In 2011 vroeg de stichting Saudi-Arabië om geld. De As-Soennah moskee is bekend van de omstreden imam Fawaz Jneid die daar vroeger predikte. De moskee heeft hem later aan de kant gezet. Jneid wordt om zijn uitspraken ook wel haatimam genoemd.

De Utrechtse alFitrah-moskee, die lange tijd werd geplaagd door financiële problemen en berichten over toenemende invloed van het salafisme, prijkt eveneens op de lijst moskeeën die geld kregen uit Kuweit. Het gaat om omgerekend zo’n 82.000 euro voor de bouw van het instituut.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.