Financiële sector

Rutte wil Zijlstra als bewindvoerder Wereldbank

Door Fleur Verbeek - 12 juni 2018

Premier Rutte (VVD) schuift voormalig minister van Buitenlandse Zaken Halbe Zijlstra (VVD) naar voren als de nieuwe Nederlandse bewindvoerder bij de Wereldbank in Washington. Politici in Den Haag zijn niet blij met het voorstel.

Dat meldt dagblad AD dinsdagochtend. Deze zomer zwaait oud-staatssecretaris Frank Heemskerk (PvdA) af als bewindvoerder namens Nederland en twaalf andere landen. Het kabinet moet binnenkort een besluit nemen over een opvolger.

Minister van Financiën Wopke Hoekstra (CDA)zou volgens de krant tegen de benoeming zijn. Leden van de sollicitatiecommissie – directeuren op de ministeries van Financiën, Algemene Zaken en Buitenlandse Zaken – zijn dat met hem eens. Een betrokkene benadrukt dat dit ‘echt een high-class functie’ betreft. Zijlstra zou niet voldoende ervaring in de financiële sector hebben. Ook zou de benoeming veel te vroeg komen na de ophef die leidde tot zijn aftreden in februari.

Zijlstra raakte in opspraak als minister van Buitenlandse Zaken nadat hij moest toegeven te hebben gelogen over zijn aanwezigheid op een bijeenkomst met de Russische president Vladimir Poetin in 2006. De anekdotes daarover had hij van oud-topman van Shell Jeroen van der Veer overgenomen, die wel op de bijeenkomst was. 

Lees ook deze vlammende column van René van Rijckevorsel: Halbe Zijlstra was niet meer serieus te nemen als minister

Zijlstra gebruikte uitspraken in toespraak

Hij gebruikte die anekdotes in een toespraak in mei 2016 over de gevaren van een breuk met Rusland. ‘Ik was begin 2006 aanwezig in de datsja van Vladimir Poetin,’ zei Zijlstra. ‘Ik was medewerker (van Shell – red.). Ik was weggestopt achter in het zaaltje waarin het plaatsvond. Maar ik kon heel goed horen wat het antwoord van Vladimir Poetin was op de vraag wat hij verstond onder Groot Rusland. Want Groot Rusland is waar hij naar terug wil. En zijn antwoord was: dat is Rusland, Wit-Rusland, Oekraïne en de Baltische Staten. En Kazachstan was nice to have.’

Nadat uitkwam dat hij had gelogen, ging Zijlstra diep door het stof, maar hij bleef aanvankelijk wel achter de inhoud van zijn boodschap staan. Dit omdat die boodschap volgens hem ‘geopolitiek’ van groot belang was en omdat hij vond dat hij de inhoud van Poetins toespraak naar buiten moest brengen. Een paar dagen later bleek dat hij de woorden van Van der Veer verkeerd had uitgelegd. Volgens Van der Veer had Zijlstra Poetins uitspraken aangedikt en omgevormd tot geopolitiek dreigende taal.

Er hebben zich geschikte kandidaten gemeld

Volgens het AD voelt de sollicitatiecommissie zich nu weggezet als een ‘spek-en-bonen-commissie’, want er zouden zich zeer geschikte sollicitanten voor de functie hebben gemeld. Hardop wordt de vraag gesteld waarom er sprake lijkt van een politieke benoeming, van iemand die niet aan de profielschets voldoet.

Forum voor Democratie-leider Thierry Baudet uitte zijn onvrede op Twitter: ‘Meer democratie, minder achterkamertjes’.

De Wereldbank is de grootste ontwikkelingsorganisatie ter wereld. Ze verstrekt miljardenleningen aan ontwikkelingslanden. Het dagelijks bestuur is in handen van 24 bewindvoerders, waarvan Nederland er één levert.

Vanaf eerste moment twijfels over geschiktheid

Voorafgaand aan de benoeming van Zijlstra tot minister van Buitenlandse Zaken werden al vraagtekens gezet bij diens gebrek aan ervaring. Zo schreef columnist Geerten Waling van Elsevier Weekblad:

‘De man die geen indrukwekkende hoeveelheid talen spreekt en wiens ervaring in het buitenland hoofdzakelijk is terug te voeren op vakantiereisjes. Oké, hij overleefde ooit een bomaanslag in Bogota – maar is dat nou een criterium voor zo’n belangrijk ambt?’

Lees hier de volledige column: Hallo! Halbe Zijlstra minister van Buitenlandse Zaken?

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.