Midterms

Linkse politici roemen Democraten, vrouwen en minderheden

Door Matthijs van Schie - 07 november 2018

Zowel Democraten, die de meerderheid krijgen in het Huis van Afgevaardigden, als de Republikeinen, die hun grip op de Senaat vergroten, zeggen blij te zijn met de uitslag van de midterms in de Verenigde Staten. Beide partijen claimen de overwinning, maar voor linkse politici in Nederland zijn de echte winnaars duidelijk: de Democraten, en dan vooral de vrouwen en etnische minderheden in die partij.

Jesse Klaver (GroenLinks): ‘Vrouwen hebben gewonnen’

Fractievoorzitter Jesse Klaver van GroenLinks steekt op Twitter zijn blijdschap over de uitslag niet onder stoelen of banken. Hij richt zich vooral op de vrouwen, die volgens hem de tussentijdse verkiezingen in Amerika hebben gewonnen. Op Twitter deelt hij onderstaande afbeelding met namen van vrouwen die in hun land of staat een mijlpaal hebben bereikt:

De stemuitslag voor het Huis van Afgevaardigden levert nogal wat firsts (primeurs) op. De jongste vrouw ooit (de veelbesproken Alexandria Ocasio-Cortez), de eerste islamitische vrouwen, de eerste zwarte vrouwen in de staten Connecticut en Massachusetts, de eerste latina-vrouwen in Texas, de eerste Native American (Indiaanse) vrouwen en de eerste openlijke homoseksuele vrouw, allemaal worden ze bezongen door Klaver: ‘Deze vrouwen schrijven stuk voor stuk geschiedenis.’ Opvallend detail is dat alle vrouwen op het lijstje Democraten zijn, terwijl ook de Republikeinen – in de staten Tennessee en Arizona – twee firsts leveren.

Alles over de uitslag van de midterms: Verkiezingsuitslag biedt Trump uitgelezen kans

Het is geen geheim dat de GroenLinks-fractieleider geen fan is van de Amerikaanse president. Op 9 november 2016, de dag na diens verkiezingsoverwinning, deelde Klaver een Facebook-bericht met een alarmerende toon, getiteld ‘Oh. My. God.‘, waarin hij stelt dat Trump ‘mensen tegen elkaar opzet in plaats van bij elkaar brengt’. Een paar maanden eerder, tijdens de campagne voor de presidentsverkiezingen in Amerika, zei Klaver dat hij hoopte op een overwinning van Hillary Clinton, omdat hij Trump een ‘mafklapper’ vindt.

Rob Jetten (D66): ‘Hoop wint van haat’

Ook Rob Jetten, die vorige maand het stokje overnam van Alexander Pechtold als fractievoorzitter van D66, reageert opgetogen op de uitslagen in de Verenigde Staten. Net als Klaver richt hij zich vooral op het Huis van Afgevaardigden: ‘Democraten winnen meerderheid in het Amerikaanse Huis. Hoop wint van haat,’ schrijft hij op Twitter.

Naast de meerderheid voor de Democraten in het Huis stemt het Jetten ook tevreden dat zoveel Amerikanen – meer dan ooit –  naar de stembus zijn gegaan. Volgens hem is de hoge opkomst een teken dat ‘democratie wint van onverschilligheid’. Hij sluit af met de hoop dat politici kunnen ‘laten zien dat samenwerken kan winnen van verdeeldheid’.

Lees ook de column van Gerry van der List: Rob Jetten toont zich een ondemocratische eurofiel

Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma, buitenlandwoordvoerder van D66, sprak vanochtend in het televisieprogramma Goedemorgen Nederland van winst voor Democraten, ondanks dat die niet zo groot uitvalt als hij had verwacht: ‘Het is geen blauwe tsunami geworden (…) maar toch wel een stevige blauwe golf.’ Net als Klaver benoemt Sjoerdsma expliciet het aandeel van vrouwen en etnische minderheden, wat hij ‘heel bijzonder’ noemt. ‘Dat geeft ook wel een beetje aan wat voor soort mensen klaar zijn met Trump en wat voor politiek daarbij hoort.’

Meer over jonge D66’ers als Jetten en Sjoerdsma

Brutaal en zelfverzekerd: dit zijn de harde jongens van D66

Volgens Sjoerdsma hebben vooral de Democraten gestemd omdat die na twee jaar Trump ‘echt klaar zijn met dat populisme en met het gebrek aan resultaat en de polarisatie’. Hij denkt niet dat de uitslag gaat leiden tot meer samenwerking tussen beide partijen: ‘Daarvoor heb je een echte staatsman nodig, en Trump is toch meer een showman dan een staatsman.’

 

Frans Timmermans (PvdA) ‘geïnspireerd’ door uitslag

PvdA-kopstuk Frans Timmermans, die gisteren officieel topkandidaat van de Europese sociaal-democraten werd om Jean-Claude Juncker op te volgen, schrijft ‘geïnspireerd’ te zijn door het stemgedrag van de Amerikanen. Ook de huidige eerste vicevoorzitter van de Europese Commissie vindt dat zij hebben gekozen voor ‘hoop boven angst’.  De Democratische meerderheid in het Huis van Afgevaardigden is volgens Timmermans eveneens een keuze voor ‘fatsoen boven onbeleefdheid’, ‘inclusie boven racisme’ en ‘gelijkheid boven discriminatie’.

Timmermans’ verwijzing naar fatsoen en beleefdheid is opvallend, aangezien dat voor prominente Democraten een twistpunt was in aanloop naar de midterms. Zo riep Congreslid Maxine Waters haar volgers vorige maand op tot het lastigvallen van Republikeinen op openbare plekken, terwijl partij-icoon Hillary Clinton in een interview met CNN zei dat Democraten ‘pas weer fatsoenlijk kunnen zijn als de Democraten het Huis of de Senaat in handen hebben’. Na de verkiezingsuitslag deed Nancy Pelosi, de Democratische leider in het Huis van Afgevaardigden, daartoe een eerste aanzet: in haar overwinningstoespraak zei ze te willen streven naar bipartisanship (meer eenheid, minder verdeeldheid tussen de twee partijen). Naar verluidt heeft Trump haar voor die oproep bedankt toen hij haar telefonisch feliciteerde.

SP-Kamerleden prijzen democratische socialisten

Voor Kamerleden van de SP is vooral de verkiezing van Ocasio-Cortez en Senator Julia Salazar reden tot juichen. De vrouwen, beiden afkomstig uit de staat New York, staan te boek als democratische socialisten (DSA), die een veel linksere koers willen inslaan dan de Democratische Partij de afgelopen jaren heeft gedaan. Een bericht van het account New York City DSA, waarin Ocasio-Cortez en Salazar ‘onbevreesde organisatoren’, ‘voorvechters van de arbeidersklasse’ worden genoemd, wordt geretweet door zowel Peter Kwint als Sadet Karabulut.

Laatstgenoemde haalt bovendien een bericht aan van persbureau Reuters, dat schrijft over hoe de campagnes voor de midterms hebben laten zien dat de #MeToo-affaire en het presidentschap van Trump vrouwen hebben gemotiveerd om te gaan stemmen, zich verkiesbaar te stellen en mogelijk zelfs meedoen aan de presidentsverkiezingen in 2020. ‘Progressieve, activistische VROUWEN kunnen de wereld veranderen,’ schrijft de optimistische Karabulut.

Kwint heeft speciale aandacht voor Sharice Davids, die ook door Klaver werd genoemd als het eerste Native American Congreslid van de Verenigde Staten. Volgens de SP’er is het extra knap dat ze als Indiaanse, homoseksuele vrouw –  die ook actief was als MMA-vechtsporter – heeft gewonnen in de overwegend Republikeinse staat Kansas.

Lees ook dit coververhaal terug Identiteitspolitiek: Iedereen boos en gekrenkt

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.