Verhaal van de Dag

Rotterdam-Zuid geschokt door tienerbendes met messen

Door Fleur Verbeek en Matthijs van Schie - 21 oktober 2019

Naast een forse toename van schietpartijen teistert ook een golf van steekpartijen Rotterdam. Het ging de laatste maanden meermaals mis op metrostations in Rotterdam-Oost, maar vooral de vele messengevechten onder rivaliserende tienerbendes uit multiculturele wijken in Rotterdam-Zuid baren zorgen. ‘Het is wachten op het eerste dodelijke slachtoffer.’

Bij het metrostation Hesseplaats in Rotterdam-Ommoord is zondagavond een man neergestoken en met steekwonden naar het ziekenhuis overgebracht. Maandagmiddag blijkt dat het slachtoffer nog maar 16 jaar oud is. De dader is nog voortvluchtig. Bij Hesseplaats, in het noordoosten van de stad, werd in juli ook al een 18-jarige man neergestoken na een vechtpartij. Het zwaargewonde slachtoffer werd per traumahelikopter naar het ziekenhuis vervoerd, de dader werd toen wel opgepakt. Over zijn identiteit is niets bekendgemaakt.

Begin september werd op metrostation Capelsbrug, ook in Rotterdam-Oost, zelfs een man doodgestoken. Het slachtoffer en de vermoedelijke dader, die vastzit op verdenking van doodslag, waren beiden 20 jaar oud en bekenden van de politie. Of de drie steekpartijen bij metrostations in het oosten van de stad iets met elkaar te maken hebben, is nog niet duidelijk. Wel duidelijk is dat in Rotterdam-Zuid de laatste weken voortdurend berichten verschijnen over messengevechten. Opvallend is vooral de jonge leeftijd van de betrokkenen, veelal tieners die nog naar school gaan.

Crisisoverleg en preventief fouilleren twee tieners zwaargewond

Donderdagavond liepen de gemoederen hoog op in de wijk Charlois: twee tieners belandden met steekwonden in het ziekenhuis, een van hen was er zo ernstig aan toe dat de traumahelikopter ter plaatse moest komen. Behalve op straat bleken ze ook te hebben gevochten in tram en bus, waar agenten een bivakmuts, een mes en een hamer aantroffen. De politie hield in totaal zes jongeren aan in de leeftijd van 14 tot 17 jaar, vier van hen werden kort daarop alweer vrijgelaten.

De gemeente, politie en buurtbewoners kwamen vrijdag bijeen voor een crisisoverleg. Ze willen met een gezamenlijk plan van aanpak komen. Ook de scholen van de jongeren zijn daarbij betrokken. Daarnaast wil de gemeente ‘hangplekken’ onaantrekkelijk maken.

De politie ging vrijdag ook de straat op in de wijk om met jongeren te praten en preventieve fouilleeracties op wapenbezit te houden. Persoonsgericht fouilleren was lange tijd niet toegestaan, maar vorige maand ging de Rotterdamse politie daar, in samenspraak met het Openbaar Ministerie, toch overstag. Dit vanwege een forse toename van het vuurwapengeweld (zie ‘VVD-fractievoorzitter Karremans wil harde aanpak vuurwapengeweld’ onderaan dit bericht) in Rotterdam.

14-jarige jongen zwaargewond door slagersmes bij ingang school

Volgens de politie houden de steekincidenten mogelijk verband met gevechten op een middelbare school bij het Zuidplein, eerder die week. Bij de ingang van het Montfoort College raakte een 14-jarige jongen zwaargewond na een steekpartij. Twee jongens van 17 jaar werden aangehouden, maar zijn alweer op vrije voeten. Ze gelden officieel nog wel als verdachten in de zaak, waarin de politie ook nog op zoek is naar een derde, nog voortvluchtige verdachte. Zondag meldde RTV Rijnmond dat beelden van de steekpartij worden gedeeld onder scholieren van het Montfoort College. Daarop zou zijn te zien hoe de dader een groot slagersmes ronddraait in de buik van het slachtoffer.

Lees verder onder de tweet

De gruwelijkheden werden een dag later besproken met leerlingen en hun ouders op het nabijgelegen Zuiderpark College, waar het slachtoffer naar school gaat. Dat heeft de stichting LMC Voortgezet Onderwijs Rotterdam, waar de twee scholen onder vallen, vorige week aan het AD laten weten. Behalve het Zuiderpark College en het Montfoort College zit ook het Avicenna College aan dezelfde straat.

Vechtende jeugdbendes uit multiculturele wijken Charlois, IJsselmonde

Uit berichtgeving van Rotterdamse media blijkt dat het geweld afkomstig is van ‘rivaliserende jeugdgroepen’ uit de Rotterdamse wijken Charlois en IJsselmonde. In beide wijken heeft het merendeel van de inwoners een migratieachtergrond, van wie een ruime meerderheid (40 procent of meer) niet-westers. Het AD Rotterdams Dagblad sprak met diverse – anonieme – scholieren die bekend zijn met de bendes en de gevechten. Volgens hen gaan die ‘niet om meisjes, geld of drugs,’ maar om status: ‘De ene groep wil niet onderdoen voor de andere. Ze kijken videoclips, horen de teksten van rappers, zien geweld en willen dat kopiëren.’

Veel van de ruzies worden uitgevochten via sociale media, waar ook gevechten worden aangekondigd. Om zich te kunnen verdedigen tegen rivalen, slaan de jongeren messen in. De Rotterdamse krant sprak met de eigenaresse van een messenwinkel in de buurt, die net als de jongeren anoniem wil blijven om veiligheidsredenen. ‘Ik heb de laatste drie maanden opvallend veel tieners in de winkel die op zoek zijn naar een mes,’ vertelt ze. Vooral zogenoemde survivalmessen en machetes – een soort kapmessen – zijn in trek. De vrouw zegt tegen de krant dat ze niet verkoopt aan klanten onder 18 jaar oud, maar zij komen via een andere weg kennelijk toch aan de steekwapens.

‘Dat er jongeren van 14 jaar of ouder met een mes over straat lopen, moeten we als samenleving niet willen,’ zegt Wim Hoek, districtschef van de politie in Rotterdam-Zuid tegen de lokale nieuwssite Dagblad 010. ‘Met elkaar moeten we deze ontwikkeling direct in de kiem smoren voor er situaties ontstaan die niemand wil. Dit moet gezamenlijk, niet alleen vanuit de politie maar in samenwerking met andere partijen zoals jongerenwerk, om zo te weten wat zich op straat afspeelt.’

Leefbaar Rotterdam bezorgd: ‘Wachten op eerste dodelijke slachtoffer’

De lokale politiek maakt zich ernstige zorgen. Zo schrijft raadslid Caroline Aafjes-van Aalst van Leefbaar Rotterdam – de grootste partij in de stad, maar niet in de coalitie – dat ‘het wachten is op het eerste dodelijke slachtoffer als deze groepen geen halt wordt toegeroepen’. Haar partijgenoot en fractievoorzitter Joost Eerdmans stelde de kwestie eind september ook al aan de orde.

De Leefbaar-leider wil van burgemeester Ahmed Aboutaleb (PvdA) weten of er een ‘speciaal corporaal’ nodig is om deze gevechten te beteugelen. ‘Meermaals is door het stadsbestuur en de politie aangegeven dat zij zich grote zorgen maken om de cultuur van bepaalde jongerengroepen en hoe gemakkelijk zij aan (zware) wapens kunnen komen,’ aldus Eerdmans. Hij denkt dat de online-verheerlijking van zulke gevechten, wapenbezit en -gebruik normaliseert voor jongeren, waardoor zij later in de zware criminaliteit belanden.

VVD-fractievoorzitter Karremans wil harde aanpak vuurwapengeweld

Ook vuurwapengeweld teistert Rotterdam: halverwege dit jaar waren er al meer schietpartijen dan in heel 2018. In een interview met Elsevier Weekblad pleitte VVD-fractievoorzitter Vincent Karremans daarom voor meer cameratoezicht en de aanpak van louche ondernemingen. Hij wil daarvoor een vergunningsplicht voor heel Rotterdam, zodat ondernemingen alleen kunnen openen met toestemming van de gemeente.

Het probleem is volgens Karremans evengoed cultureel. ‘Je moet de rolmodellen in zulke buurten, die dure jassen dragen, dikke auto’s rijden en geld verbrassen in shishalounges, keihard aanpakken.’ Dat kan volgens hem door materiële statussymbolen af te pakken. ‘Vooral in de Marokkaanse en Turkse hoek, en ook de Antilliaanse is het belangrijk om te pronken met dure spullen. Dat is geen boeddhistisch of Chinees probleem.’

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren
Bij het plaatsen van een reactie geldt een aantal voorwaarden. Klik hier voor de voorwaarden.