nederland

De wereld rouwde om deze doden in 2014

Door Servaas van der Laan - 26 december 2014

Het afgelopen jaar moesten miljoenen mensen afscheid nemen van hun dierbaren. Iedere dode is voor nabestaanden een persoonlijk drama. Voor sommige doden is meer aandacht dan voor anderen. Een overzicht van de overledenen die in 2014 het nieuws haalden.

  • 1 januari: Herman Pieter de Boer (85), Nederlandse journalist, schrijver en liedjesschrijver, begon met reclamebureau, maar richtte zich al snel op schrijven, werkte voor weekblad De Tijd, schreef onder meer verhalenbundel De vrouw in het maanlicht (1973), schreef liedjes als Op een onbewoond eiland (Kinderen voor Kinderen), Visite (Lenny Kuhr) en Laat me (Ramses Shaffy).
  • 3 januari: Phil Everly (74), Amerikaanse zanger, helft van zangduo The Everly Brothers, bekend om harmonieuze zang, zong combinatie van country en rock-‘n-roll, album Roots (1968) wordt gezien als klassieker die van grote invloed op countryrock is geweest, duo ging in 1973 uit elkaar, Phil liet tien jaar niets van zich horen tot in 1983 soloalbum uitkwam, broers Don en Phil traden daarna weer samen op.
  • 5 januari: Eusébio da Silva Ferriera (71), Portugese voetballegende, afkomstig uit Mozambique, speelde van 1960 tot 1975 voor Benfica, waarmee hij elf landstitels, vijf nationale bekers en in 1962 de Europa Cup 1 won, werd in 1966 derde met Portugal op WK in Engeland, was toen topschutter met negen goals, in 1965 Europees voetballer, won in 1968 en 1973 Gouden Schoen als Europees topscorer.
  • 11 januari: Ariel Sharon (85), Israëlische generaal en politicus, was premier van 2001 tot 2006, oogstte lof en kritiek voor gewaagde acties in bijvoorbeeld Grote Verzoendagoorlog (1973), beval in 1981 riskante militaire operatie in Libanon, besloot als premier tot terugtrekking uit de Gazastrook, lag in coma sinds 2006.
  • 2 februari: Philip Seymour Hoffman (46), Amerikaanse acteur, kreeg in 2006 Oscar voor beste acteur voor rol van schrijver Truman Capote in film Capote, werd nog drie keer voor Oscar genomineerd, onder meer in 2013 voor rol in The Master, kreeg tientallen andere prijzen, waaronder Golden Globe en Bafta Award, speelde ook in A Most Wanted Man van Anton Corbijn, overleed aan overdosis heroïne.
  • 8 februari: Els Borst-Eilers (81), arts en oud-D66-politicus, was minister van Volksgezondheid in kabinetten-Kok I en II (1994-2002), was vicepremier in tweede kabinet, leidde euthanasiewet en regeling voor donorcodicil door parlement, kreeg bij Bijlmerramp verwijt dat ze klachten van gedupeerden te lang had genegeerd, was in 1998 lijsttrekker D66, werd in 2012 minister van staat, kwam door misdrijf om, dader is nog niet opgespoord.
  • 10 februari: Shirley Temple (85), Amerikaans kindsterretje en diplomaat, brak als 5-jarige door met rol in Stand up and Cheer (1933), waarin ze indruk maakte als zangeres en danseres, speelde ook in films als The Little Princess, stelde zich in 1968 als Republikein kandidaat voor Congreszetel, maar verloor, werd in 1969 ambassadeur bij VN, daarna werkte ze in Ghana en Tsjecho-Slowakije.
  • 14 februari: Ferry Hoogendijk (80), Nederlands journalist en politicus, werkte van 1962 tot 1985 bij Elseviers Weekblad en Elseviers Magazine, kwam in 1966 in hoofdredactie, was sinds 1975 algemeen hoofdredacteur, was in jaren 60 en 70 politiek commentator AVRO, zat van mei 2002 tot januari 2003 in Tweede Kamer voor Lijst Pim Fortuyn (LPF).
  • 28 februari: Hugo Brandt Corstius (78), wiskundige, auteur en woordkunstenaar, maakte als eerste poëzie met computerprogramma, schreef voor Vrij Nederland en de Volkskrant, publiceerde in 2002 boek Opperlands!, had diverse pseudoniemen, P.C. Hooft-prijs werd hem in 1984 geweigerd wegens harde kritiek op minister Onno Ruding, drie jaar later ontving hij de prijs wel.
  • 15 maart: Cees Veerman (70), zanger/gitarist Volendamse band The Cats, was vooral in begintijd leadzanger van groep die hits had als Sure He ’s a Cat, Lea en One Way Wind, schreef ook nummers.
  • 17 maart: L’Wren Scott (49), modeontwerpster en sinds 2001 vriendin van Britse popster Mick Jagger, was voor carrière als ontwerpster fotomodel in onder meer Parijs, vestigde zich in jaren negentig als ontwerpster in Californië, pleegde zelfmoord.
  • 5 april: Jan Peter Schmittmann (57), Nederlandse bankier, werkte van 1983 tot eind 2009 bij ABN AMRO, van 2003 tot 2007 bestuursvoorzitter Nederlandse tak, bleef aan na overname ABN AMRO door bankenconsortium in 2007, vertrok na nationalisatie bank, doodde vrouw en dochter voor hij hand aan zichzelf sloeg.
  • 7 april: Frans van der Lugt (75), Nederlandse missionaris in Syrische stad Homs, woonde sinds 1976 in achtereenvolgens Aleppo, Damascus en, sinds 1993, Homs, bleef in centrum stad ondanks inname door opstandelingen tegen Assad en belegering door regeringsleger, werd uit huis gehaald en doodgeschoten.
  • 17 april: Gabriel García Márquez (87), Colombiaanse schrijver, kreeg in 1982 Nobelprijs voor Literatuur, vertegenwoordiger magisch realisme, dat mythe en werkelijkheid versmelt, bekendste werk was Honderd jaar eenzaamheid (1967), ander werk is Liefde in tijden van cholera (1985), geweld in Colombia speelde grote rol in werk.
  • 25 april: Tito Vilanova (45), Spaanse voetbaltrainer, werkte sinds 2007 bij Barcelona, eerst als assistent-trainer en vanaf 2012 als hoofdcoach, moest wegens speekselklierkanker functie in juli 2013 neerleggen, werd met Barcelona landskampioen in 2013.
  • 30 april: Bob Hoskins (71), Britse acteur, speelde in meer dan 60 films, begon als toneelspeler, speelde onder meer in The Long Good Friday (1980), Mona Lisa (1986) en Who Framed Roger Rabbit (1988), kreeg voor hoofdrol in Mona Lisa Oscarnominatie, was ook te zien in tv-series, zoals Pennies From Heaven van Dennis Potter.
  • 6 mei: Wil Albeda (88), Nederlandse econoom en CDA-politicus, minister van Sociale Zaken in eerste kabinet-Van Agt (1977-1981), bracht onder meer herziening Wet op Nederlandse ondernemingsraden tot stand, zat van 1966 tot 1977 voor ARP en van 1981 tot 1983 voor CDA in Eerste kamer, was na ministerschap hoogleraar in Rotterdam.
  • 6 mei: Cornelius Gurlitt (81), Duitse kunstverzamelaar, in 2011 vond douane in zijn appartement in München 1400 schilderijen, die zijn vader in nazitijd in bezit had gekregen, later werden in huis in Salzburg nog eens zestig werken gevonden, tekende in april overeenkomst om herkomst schilderijen te laten onderzoeken, schonk kunstwerken aan museum in Bern.
  • 15 mei: Jean-Luc Dehaene (73), Belgische christendemocratische politicus, was premier in twee regeringen van maart 1992 tot juli 1999, van 2004 tot 2009 lid Europees Parlement, verantwoordelijk voor meerdere staatshervormingen, geldt als architect federaal België, had bijnaam ‘loodgieter’ omdat hij alles kon repareren.
  • 18 mei: Wubbo Ockels (68), eerste Nederlandse ruimtevaarder, ging in 1985 ruimte in, was werkzaam op faculteit lucht- en ruimtevaart in Delft, richtte zich met verscheidene projecten, waaronder elektrische superbus en energiezuinig zeiljacht, op duurzame ontwikkeling economie.
  • 9 juni: Rik Mayall (56), Britse acteur en komiek, bekend van komische series The Young Ones en Bottom, overleefde in 1998 een ernstig ongeluk.
  • 7 juli: Alfredo di Stéfano (88), Argentijnse voetballer, kwam in 1953 bij Real Madrid en bleef daar elf seizoenen, behaalde met club acht landstitels en in vijf achtereenvolgende jaren Europa Cup 1, in alle finales scoorde hij, begon loopbaan bij River Plate in Argentinië en speelde vier jaar in Colombia, was trainer van onder meer Valencia en Real Madrid, sinds 2000 erevoorzitter Real Madrid.
  • 8 juli: Menno Buch (62), Nederlandse programmamaker, maakte omstreden programma’s als Sex Voor De Buch en Sex Na De Buch, ook bekend van Buch in de bajes, broer van 2002 overleden schrijver en programmamaker Boudewijn Büch.
  • 17 juli: Bij de ramp met vlucht MH17 kwamen 298 personen om het leven, waaronder 193 Nederlanders. Onder hen was Joep Lange (59), Nederlandse aidsdeskundige, was sinds jaren tachtig betrokken bij aidsonderzoek, was onder meer hoofd Amsterdam Institute for Global Health and Development, werkte voor AMC en van 1992 tot 1995 bij WHO, zette cruciale proeven op voor behandeling met virusremmers, was op weg naar aidsconferentie in Melbourne.
  • 11 augustus: Robin Williams (63), Amerikaanse acteur en komiek, kreeg grote bekendheid door rol in serie Mork and Mindy (1978-1982), speelde in 1981 in Popeye eerste grote rol in speelfilm, kreeg Oscar voor beste mannelijke bijrol voor Good Will Hunting (1997), werd genomineerd voor Oscar voor spel in onder meer Dead Poets Society (1989) en The Fisher King (1991).
  • 12 augustus: Lauren Bacall (89), Amerikaanse filmactrice, kreeg grote bekendheid door hoofdrol naast Humphrey Bogart in film To Have and To Have Not (1944), was van 1945 tot diens dood in 1957 met Bogart getrouwd, speelde met Bogart ook in The Big Sleep (1946), The Dark Passage (1947) en Key Largo (1948), kreeg in 2009 ere-Oscar voor gehele oeuvre.
  • Rond 19 augustus: James Foley (41), Amerikaanse fotojournalist, ervaren oorlogscorrespondent die vooral in Syrië, Afghanistan en Libië werkte, werd in november 2012 in Syrië ontvoerd, was eerste gijzelaar die door Islamitische Staat werd onthoofd, later volgden de Amerikaanse journalist Steven Sotloff, de Britse oud-militair David Haines, de Britse hulpverlener Alan Henning en de Amerikaanse hulpverlener Peter Kassig.
  • 24 augustus: Richard Attenborough (90), Britse acteur en regisseur, speelde in film The Great Escape (1963) en debuteerde eind jaren zestig als regisseur met Oh! What a Lovely War, maakte in 1977 A Bridge Too Far over Slag om Arnhem, kreeg voor Gandhi (1982) acht Oscars, waaronder die voor beste regie, speelde als acteur in de kaskraker Jurassic Park (1993).
  • 4 september: Joan Rivers (81), Amerikaanse comédienne, met typerende zware stem en ruig New Yorks accent, speelde aanvankelijk in kleine theaters en clubs in New York, kwam in jaren zestig in contact met talkshowpresentator Johnny Carson, was daarna vaste gast in programma Carson, had later ook eigen shows.
  • 4 oktober: Jean-Claude Duvalier (63), van 1971 tot en met 1986 dictator Haïti, stond bekend om hard beleid en spilzucht, werd in 1986 na revolte afgezet, woonde 25 jaar in ballingschap in Frankrijk, keerde in 2011 in Haïti terug waar hij werd aangeklaagd voor misdaden tijdens zijn bewind.
  • 21 oktober: Seth Gaaikema (75), Nederlandse cabaretier en vertaler van musicals, maakte naam toen hij als student Nederlands musical My Fair Lady vertaalde, vertaalde ook onder meer Les Misérables en The Phantom of the Opera, kwam vanaf 1967 met conférences, kreeg in 1984 lovende kritieken voor voorstelling De wereld is stapelgek, nu wij nog.
  • 5 december: Koningin Fabiola (86), Belgische koningin van Spaanse afkomst, trouwde in 1960 met in 1993 overleden koning Boudewijn, huwelijk bleef kinderloos, zeer vroom katholiek, actief op sociaal en cultureel vlak, schreef bundeltje sprookjes.
  • 22 december: Joe Cocker (70), Britse zanger met rauwe stem, bekend van nummers als ‘You Are So Beautiful’, ‘With A Little Help from my Friends‘ en ‘Unchain My Heart‘, bracht veertig albums uit, kreeg in 1983 Grammy voor ‘Up Where We Belong‘, een duet met Jennifer Warnes, raakte in jaren zeventig door drank- en drugsgebruik aan lagerwal, maar maakte in jaren tachtig comeback.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.