nederland

Iemand in zijn gezicht de waarheid zeggen, past niet in Brussel

Door Jelte Wiersma - 21 april 2015

Jelte Wiersma, correspondent Europese Unie, is bij het ­afscheid van iemand die diplomaten diplomatiek ‘een vrouw uit één stuk’ noemen.

Joke van den Bandt (65) was bijna zes jaar het hoofd van de lobby van werkgevers­organisaties VNO-NCW en MKB Nederland in Brussel. Ze gaat met pensioen – tot opluchting van velen, zo blijkt op haar afscheidsreceptie. Maar waarom toch?

De receptie is in de kantine van de Permanente Vertegenwoordiging van Nederland (de ambassade bij de Europese Unie). De werkgevers mogen dan private organisaties zijn, de zomers geklede diplomaten, lobbyisten en politici vinden dit heel gewoon.

Permanent Vertegenwoordiger Pieter de Gooijer (59), de belangrijkste Nederlandse diplomaat, eindigt zijn praatje zelfs met: ‘Joke, je bent dan officieel geen diplomaat, door je werk in belang van Nederlandse bedrijven heb je absoluut de titel verdiend van Nederlands diplomaat.’

Directeur Niek Jan van Kesteren (CDA, 62) van VNO-NCW, de volgende spreker, bekijkt het iets anders. De eerste zin van zijn speech: ‘Je kan veel over Joke zeggen, maar het woord “diplomatiek” was niet altijd in mijn gedachte.’ De toehoorders lachen luid en lang. Een lobbyist fluistert: ‘Er zijn hier mensen die alleen komen om zich ervan te vergewissen dat ze echt weggaat.’

Rechtlijnig

Een diplomaat weet waarom. ‘Joke is een vrouw uit één stuk.’ Econoom Van den Bandt werd warm voor economie door Jan Tinbergen (1903-1994), winnaar van de Nobelprijs voor economie.

Ze woont in Dordrecht, was daar penningmeester van de protestantse gemeente en denkt in rechte lijnen: cijfers moeten kloppen.

Maar cijfers kloppen in Brussel bijna nooit en worden dus genegeerd. Iemand recht in zijn gezicht de waarheid zeggen – en dat doet Van den Bandt – wordt niet gewaardeerd.

Haar opvolger is Winand Quaedvlieg (CDA, 56), een katholieke Limburger die in Frankrijk Europees recht studeerde. Een diplomaat: ‘Zo iemand past beter in Brussel.’

Elsevier nummer 17, 25 april 2015

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.