nederland

Kabinet: gemeente mag illegaal opvang bieden bij ‘noodsituatie’

Door Tom Reijner - 30 april 2015

In het akkoord tussen de VVD en PvdA werd vorige week geregeld dat alleen nog in de vijf grootste steden plus Ter Apel tijdelijke opvang voor illegalen blijft bestaan. Maar het kabinet schrijft donderdag aan de Tweede Kamer dat gemeenten noodopvang aan illegalen mogen blijven bieden in het geval van een ‘acute noodsituatie’.

Structurele opvangvoorzieningen zijn niet meer aan de orde, is te lezen in een brief van staatssecretaris van Asiel Klaas Dijkhoff (VVD), als antwoord op eerdere Kamervragen.

Wanneer er precies sprake is van een ‘acute noodsituatie’ is niet duidelijk. Mogelijk komt daar later vandaag weer duidelijkheid over, omdat de Tweede Kamer met het kabinet debatteert over deze veelbesproken kwestie – die tot onenigheid, en bijna tot een crisis in de regeringscoalitie, leidde.

Na het akkoord zei VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra: ‘Er blijft geen opvang over die ik dicht wil, want ze gaan allemaal dicht.’ PvdA-leider Diederik Samsom was het daar niet mee eens. Burgemeesters kunnen volgens hem altijd zeggen: ‘Bij mij slaapt niemand onder de brug, die krijgt noodopvang.’ De VVD en PvdA leggen hun compromis dus op totaal verschillende manieren uit.

Boete

Uit het compromis bleek dat er een boete komt voor gemeenten die – tegen de afspraken in – toch illegalen opvangen. Als zij daar toch mee doorgaan, zouden zij gekort worden op het budget voor inburgering.

De gemeenten zijn het daar niet mee eens, zei de Vereniging van Nederlandse Gemeenten woensdag tijdens een hoorzitting in de Tweede Kamer. ‘Uiterst merkwaardig,’ noemde Jos Wienen het boetesysteem.

Maar hoe ziet dat systeem er nu precies uit? Volgens Dijkhoff is deze boete ‘als voorbeeld’ genoemd, maar dat het kabinet zich richt op het bereiken van een akkoord ‘in goed overleg met de gemeenten’.

Illusie

De duur van de opvang is voor de gemeenten een heikel punt, bleek gisteren. De coalitie spreekt van ‘een beperkt aantal weken’ Daarna krijgen meewerkende illegalen onderdak in Ter Apel. De rest belandt op straat en kan alleen nog gebruik maken van de daklozenopvang.

De burgemeesters hebben grote moeite met het plan om alleen nog in de vijf grote steden opvang te bieden aan illegalen. Zo vreest de Rotterdamse burgemeester Ahmed Aboutaleb (PvdA) dat het maatschappelijk draagvlak afneemt als zich in zijn stad een grote groep illegalen concentreert.

Op 11 mei zal de Raad van State antwoord geven op de vraag of het kabinet wel voorwaarden mag stellen aan illegalenopvang. Die uitspraak kan het ‘zwaarbevochten compromis’ tussen de twee partijen onderuithalen.

Ingelogde abonnees van Elsevier Weekblad kunnen reageren.